(2926 S. K. m. 2, 3, 6) (YHGK 14.02.2007 T. 2007/21-73 E. 2007/71 K.)
Dava: Davacı, 01.03.1986-01.10.2008 tarihleri arasında zorunlu SSK'lı çalışmaları dışında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, 6111 sayılı Kanundan yararlandırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi H
A
tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Davacı, 1.3.1986 tarihinden itibaren çakışan kısa süreli SSK çalışmaları dışında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitiyle 6111 sayılı Yasadan yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulüyle davacının 1.1.1991-1.10.2008 tarihleri arasında tarım Bağ-kur sigortalısı olduğunun ve bu döneme ilişkin prim borçları yönünden 6111 sayılı Yasadan faydalanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
Dosya içeriğinden davacının 1.3.1986 tarihi itibariyle 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak tescil edildiği 1.10.1986 tarihinde başlayıp 5 gün süren SSK'lı çalışmaları dolayısıyla sigortalılığın 30.9.1986 tarihinde sona erdirilerek tescil başvurusu üzerine 1.10.2008 tarihinden itibaren yeniden tescil edildiği, Ziraat Odasına üyeliğinin 1.1.1995 tarihinde başlayıp halen devam ettiği, adına kayıtlı tapulu taşınmazlarının bulunduğu, Tarım Kredi Kooperatifi kaydının bulunmadığı, prim kesintisi yada iradi prim ödemesinin bulunmadığı ve Mahkemece yapılan zabıta araştırmasına göre davacının 1987-1988 tarihleri arasında Libya, 1989-1991 yılları arısında ise Avusturya ülkesinde çalışmalarının bulunduğu bildirilmiştir.
Kimlerin Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılacakları 2926 sayılı Yasa'nın 2 nci maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan Sosyal Güvenlik Kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdiyle bağlı olmaksızın 3 üncü maddesinin (b) bendinde tanımlanan tarımsal faaliyetlerde bulunanların bu kanuna göre sigortalı sayılacakları kabul edilmiştir.
Ancak; 2926 sayılı Yasa'nın 6/b maddesi hükmüne göre, diğer sosyal güvenlik kuruluşları kapsamına tabi bir işte çalışanların, çalışmaya başladıkları tarihten itibaren sigortalılıkları sona erer. Tarım Bağ-Kur sigortalılığının devamı sırasında diğer sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi çalışmaların bulunması halinde bunların özellikle kısa süreli çalışmalar olması ve bu çalışmaların varlığı halinde de tarımsal faaliyetin devam ettiğinin kayıt, belge ve delillerle desteklenmesi durumunda tarımsal faaliyeti devam ettirme iradesinin kaybolmadığı kabul edilir. Uzun süreli çalışmaların devreye girmesi durumunda artık iradenin, bu çalışmanın tabi olduğu sigorta kolunda oluşacağı açık olduğundan, uzun süreli çalışma sonrasında tarım sigortalılığının devam etmeyeceği ancak kuruma yeniden müracaatın bulunması veya tarım Bağ-Kur sigortalılığına devam etme iradesini ortaya koyacak şekilde düzenli prim ödemelerinin ya da sattığı ürünlerden prim tevkifatlarının yapılmış olması durumunda devam edebileceği Dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 14.02.2007 gün ve E: 2007/21-73 ve K: 2007/71 sayılı kararı).
Davacının 1.3.1985 tarihinde tescilinden sonra 1.10.1986 tarihinde 5 gün süre ile SSK kapsamında çalışması nedeniyle sigortalılığı Kurum tarafından 1.10.1986 tarihinde sona erdirilmiştir. Her ne kadar çakışan SSK süresi kısa ise de, zabıta araştırmasına göre davacının 1987-1991 tarihleri arasında devam eden yurt dışı çalışması bildirilmiştir. Nitekim mahkemece bu husus kabul edilerek davacının 1.1.1991 tarihinden itibaren sigortalılığının başladığı kabul edilmiştir. Ancak bu çalışmaları ilişkin resmi belgeler dosya içeriğinde yer almamaktadır. Davacının yurt dışı çalışmalarının gerçek olması durumunda bu çalışmalar kısa süreli çalışma niteliğinde olmayıp uzun sürelidir. Bu çalışmaların bitiminden sonra yeniden tarım Bağ-Kur sigortalılığın başlatılması için iradi prim ödemesi ya da teslim ettiği ürünler nedeniyle prim kesintisinin yapılmış olması gerekir.
Mahkemece yapılacak iş; davacının 1987-1991 tarihleri arasında zabıta araştırmasına göre bildirilen ülkelerde çalışıp çalışmadığı Pasaport ve Emniyet Kayıtlarıyla tespit edilerek yurt dışında belirtilen tarihler arasında çalıştığının saptanması halinde ürün teslim edip etmediği ve teslim ettiği ürünlerden prim kesintisi yapılıp yapılmadığı tespit edilerek oluşacak sonuca göre karar vermektir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik araştırmayla yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 27.06.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy