MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
DAVA:Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haklı bir sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine, buna bağlı kanuni haklarının hüküm altına alınmasına karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, müvekkil kurumun içinde bulunduğu ekonomik ve teknolojik sebeplerle atıl istihdamın önlenmesi için emekliliğe hak kazanan işçilerin emekli edilmeleri, istemeyenlerin ise iş sözleşmelerinin feshedilmesi konusunda işletmesel karar aldığını, bu karar doğrultusunda davacının işine son verildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, feshin son çare olduğunun ispat yükünün işverende olduğu, davalının bunu ispata yarayacak ve işten çıkartmanın denetlenmesini sağlayacak herhangi bir belge hazırlamadığı ve çalışma yapmadığı, bu sebeple feshin son çare olması ilkesine uyulduğunun ispatlanmadığı gerekçesiyle davacının işe iadesine karar verilmiştir.
Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. ve devamı maddeleridir.
4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.
İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış imkanlarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, hammadde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini imkansız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.
İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma imkanlarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.
4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür
Somut olayda, davacının iş sözleşmesi, şirketin içinde bulunduğu ekonomik ve teknolojik sebeplerle atıl istihdamın önlenmesi amacıyla, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre emekliliğe hak kazanmış olması dikkate alınarak işletmesel karar gerekçesi ile feshedilmiştir. Her ne kadar mahkemece davanın kabulü ile davacının işe iadesi yönünde hüküm kurulmuşsa da, davalı kurumun yeniden yapılandığına ve küçüldüğüne ilişkin işletmesel kararın olup olmadığı, varsa küçülme kararının uygulanıp uygulanmadığı, küçülme kararı sonucunda işgücü fazlalığının doğup doğmadığı, bu fazlalığın giderilmesinde emekliliğe hak kazananların işten çıkarılmasına yönelik uygulamanın objektif olarak yapılıp yapılmadığı hususlarında uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu yönde bir araştırma yapılmaksızın eksik incelemeyle karar verilmesi hatalı olup, hüküm bu sebeplerle bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 28.10.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy