MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkili sendika ile davalı ... arasında 01.01.1997'den itibaren Toplu İş Sözleşmeleri bağıtlandığını, davalının 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61. maddesi gereğince sendika tüzüğü uyarınca üyelik aidatı ve dayanışma aidatlarını işçilere yapılan ücret ödemelerinden keserek sendikaya göndermesi gerektiğini, ancak 01.01.1997-23.11.2005 tarihleri arasındaki döneme ilişkin ödemelerin yapılmadığını ileri sürerek ödenmeyen üyelik ve dayanışma aidatlarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı ..., cevap dilekçesi ile somut olayda ... İş Mahkemelerinin yetkili olduğundan bahisle yetkisizlik itirazında bulunmuş, esasa ilişkin olarak da davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı, taraflar temyiz etmiştir.
Gerekçe:
Dava, 2821 sayılı Kanun'un 61. maddesi kapsamında üyelik ve dayanışma aidat alacağının faiziyle birlikte tahsili istemine ilişkindir.
5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesine göre, iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihteki, davalının Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde görülür. İş mahkemelerinin yetkisi kamu düzenine ilişkin olduğundan, anlaşma ile bertaraf edilemeyeceği gibi genel yetki kuralları da uygulanmaz. Hatta, davalı tarafından yetki itirazında bulunulmamış olsa bile, mahkemece yargılamanın her aşamasında yetki hususunun gözetilmesi gerekir.
5521 sayılı Kanun'un gerekçesinde, mahkemenin yer itibariyle yetkisi konusundaki hükmün kamu düzenine ilişkin olduğu açıkça ifade edilmiş ve 5. maddede belirtilen yetki kuralına aykırı sözleşmelerin geçersiz olduğu belirtilmiştir. Kamu düzenine ilişkin ve kesin olan yetki kuralına aykırı sözleşme yapılamaz. Bu halde, yetki itirazı ilk itirazlardan olmadığından, taraflar yargılama bitinceye kadar yetki itirazında bulunabileceği gibi, mahkeme de yargılamanın her aşamasında kendiliğinden yetkisizlik kararı verebilir. 5521 sayılı Kanun'da kamu düzenine ilişkin ve kesin yetki kuralı düzenlenmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-ç maddesine göre de, yetkinin kesin olduğu hallerde, mahkemenin yetkili bulunması hususu dava şartlarındandır. Yine 6100 sayılı Kanun'un 115/2. maddesine göre de, dava şartı yokluğu durumunda mahkemece davanın usulden reddine karar verilmesi gerekir.
Somut olayda, davacı ..., 2821 sayılı Kanun'un 61. maddesi kapsamında, ödenmesi gereken üyelik ve dayanışma aidatı bedellerinin, davalı ... Başkanlığından tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Yukarıdaki açıklamalar ve kanuni düzenlemeler ışığında, davanın, davalı ... Belediyesinin yerleşim yeri itibariyle kesin yetkili olan ... İş Mahkemesinde görülmesi gerekmektedir. Şu halde, mahkemece yetkisizlik sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç:
Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 23.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.