MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar TKİ vekili ile ... Madencilik Ltd. Şti. tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili, davacının davalı ...Linyitleri İşletmesi Müessesesi Müdürlüğü'ne ait torbalama işini hizmet alım sözleşmesi ile üstlenen şirketler bünyesinde 2006 yılının Mayıs ayında çalışmaya başladığını, en son davalı ... Madencilik Turizm Nak. İth. İhr. Ltd. Şti.'nde çalışmakta iken iş sözleşmesinin 2014 yılının Mart ayında haksız ve bildirimsiz olarak feshedildiğini, çalıştığı süre içinde işin ve işçi ihtiyacının yoğunluğuna bağlı olarak dönem dönem çıkışının yapıldığı ve tekrar çağrılarak çalıştırıldığını, çalıştığı süre içerisinde davacının iradesini yansıtmayan belgeleri işten atılma korkusu ile imzaladığını, belge içeriklerini kabul etmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı alacağı, ihbar tazminatı alacağı ve yıllık ücretli izin ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.
Davalı ... Madencilik Ltd. Şti. vekili, davacının dava dışı...Taşımacılık Şirketinden mahkeme kararı ile, dava dışı ... Lojistik Şirketinden ise sulh olmak suretiyle tazminatını aldığını, davalı şirkete ait işyerinde 03/07/2010-29/05/2011 tarihleri arasında 326 gün çalıştığını, davacıya 2012 yılında 500,00 TL ihbar tazminatı ödendiğini, bir yılı doldurmaması sebebiyle kıdem tazminatı ödenmediğini, davacının tekrar 11/11/2013 tarihinde iki yıl süreli ihale ile işbaşı yaptığını, ancak 123 gün fiilen çalıştığını, 13/03/2014 tarihinde iki haftalık bildirim süresi verilerek iş sözleşmesinin sona erdirildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...Linyitleri İşletmesi Müessesesi Müdürlüğü vekili, talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığını, diğer şirketler ile aralarında asıl işveren alt iş veren ilişkisinin bulunmadığını, davanın ihale alan firmalara ihbarı ile husumet yönünden reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
1-Davalı ... Madencilik Ltd.Şti. ile ihbar olunan şirketler arasında işyeri devri bulunup bulunmadığı ve asıl işveren ...Linyitleri İşletmesi Müessesesi Müdürlüğünün sorumlu olduğu alacak miktarının belirlenmesi uyuşmazlık konusudur.
Somut uyuşmazlıkta, mahkemece Sosyal Güvenlik Kurumu hizmet cetveli ve ücret bordrolarına göre, davacının; 03/05/2006-08/07/2006 tarihleri arasında ...A.Ş., 10/07/2006-31/03/2007 tarihleri arasında ... Lojistik Ltd. Şti., 16/04/2007-11/03/2008 tarihleri arasında ... Lojistik Ltd.Şti., 11/08/2008-03/02/2009 tarihleri arasında...Taşımacılık Ltd. Şti., 04/03/2009-25/02/2010 tarihleri arasında ... Lojistik Ltd. Şti., 14/04/2010-02/07/2010 tarihleri arasında ... Lojistik Ltd.Şti., 03/07/2010-29/05/2011 tarihleri arasında ... Ltd. Şti. bünyesinde çalıştığı, ilk dönem çalışmasının 4 yıl 4 ay 18 gün sürdüğü ve işyeri devri kurallarına göre ... şirketi ile diğer davalının asıl işveren alt işveren ilişkisi sebebiyle kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarından sorumlu olduğu; davacının ikinci dönem çalışmasının ise, 29/06/2011-09/11/2013 tarihleri arasında S.S. Tavşanlı Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi, 11/11/2013-13/03/2014 tarihleri arasında ... Ltd.Şti. bünesinde geçtiği ve toplam 2 yıl 8 ay 12 gün olarak kabul edilmesi gerektiği, bu dönem yönünden de iş sözleşmesinin davalı tarafından haksız feshedildiği kabul edilerek son alt işveren ... Ltd. Şti. ile diğer davalının asıl işveren olarak sorumlu tutulması gerektiği kabul edilmiştir.
Mahkemece davacının iki dönem çalışmasının ayrı ayrı dikkate alınması ve çalışmalarının aralıklı kabul edilmesi yerinde ise de, davacının ilk dönem çalışması ile ilgili olarak 16/04/2007-11/03/2008 tarihleri arasında ... Lojistik Ltd. Şti.’nde çalıştığı, bu işyerinden çıkışı yapıldıktan 5 ay sonra (11/08/2008 tarihinde) Habur Taşımacılık Ltd.Şti’nde işe başladığı, bu işyerinden 03.02.2009 tarihinde çıktığı halde, ... Lojistik Ltd. Şti.’nde 04/03/2009 tarihinde işe başladığı tespit edilmektedir. Mahkemece davacının işin niteliği gereği aralıklı çalışmakla birlikte iş sözleşmesinin askıda olduğu bir dönemde başka bir işyerinde çalışmadığı, bu sebeple 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca işyeri devri kurallarının gerçekleştiği kanaatine varılmıştır. Böylece davacının aralıklı çalıştığı süreler toplanmak suretiyle kıdem tazminatına esas süre belirlenmiş ise de, bu kabul şekli hatalı olmuştur. Davacının aynı alt işveren bünyesindeki çalışma süresi yönünden aralıklı çalıştığının kabulü yerinde görülebilir. Ancak, davacının bir alt işveren bünyesindeki çalışmasının bitimi ile bir sonraki alt işveren bünyesinde işe başlaması arasında geçen sürenin makul süreyi aşması halinde, alt işverenler arasında işyeri devri bulunduğunu kabul etmek mümkün değildir. Somut olayda, özellikle davacının ilk dönem çalışmasında farklı alt işverenler bünyesindeki çalışmaları arasında geçen sürelerin makul süreyi aştığı görülmektedir. Hal böyle olunca, söz konusu alt işverenler arasında işyeri devri bulunduğu kabul edilemeyeceğinden, her bir alt işverenin işçiyi çalıştırdığı süre ile ve o tarihteki ücret ile sınırlı olarak talep edilen alacaklardan sorumlu tutulması gerektiği, asıl işverenin sorumluluğunun da her bir alt işveren yönünden ayrı ayrı sınırlandırılarak belirlenmesi gerektiği gözetilmelidir. Mahkemece, açıklanan ilke ve esaslara aykırı olarak karar verilmesi hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
2-Kıdem tazminatına esas ücret belirlenirken, günlük 4,5 TL yol bedeli ile günlük 5 TL yemek bedelinin çalışılan gün sayısı ile çarpıldıktan sonra otuza bölünmesi suretiyle bulunacak tutarın bir günlük ücrete ilave edilmesi gerekirken, belirtilen miktarların doğrudan günlük ücrete eklenmesi hatalı olup, kararın bu sebeple de bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 22.10.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.