MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ: ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti
Davacı vekili, davacının davalı Sağlık Bakanlığına ait işyerinde değişen alt işverenler bünyesinde önce bulaşıkçı ve aşçı yardımcısı daha sonra ise aşçı olarak çalıştığını, son net ücretinin 1.200,00 TL olduğunu, ücretin asgari ücret tutarındaki kısmının bankaya yatırıldığını, kalan kısmın elden ödendiğini, iş sözleşmesinin davacı tarafından haklı sebeple feshedildiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ile birlikte bir kısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı Sağlık Bakanlığı vekili, davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının tüm özlük haklarının davacı ile iş sözleşmesi imzalayan şirketlerce karşılanması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Danış Müteahhitlik ...Petrol Ürünleri ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili, 6552 sayılı Kanun gereğince davalı şirket aleyhine dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, davanın husumet ve dava şartı yokluğu sebebiyle reddi gerektiğini, davacıyı çalıştıran önceki işverenlerin davaya dahil edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz Başvurusu:
Karar, yasal süresi içinde davalı Sağlık Bakanlığı vekili ile davalı Danış ... Petrol Ürünleri Otomasyon ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı Sağlık Bakanlığı vekili ile davalı Danış Müteahhitlik ... Temizlik Gıda Petrol Ürünleri Otomasyon ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Taraflar arasında ıslah tarihi itibariyle zamanaşımı savunmasına değer verilip verilmeyeceği noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davacı 16.11.2015 tarihinde Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 176 gereğince davayı ıslah ettiğine dair ıslah dilekçesi sunmuş, anılan dilekçeye karşı davalı Sağlık Bakanlığı vekili tarafından yasal süresi içinde ıslaha karşı zamanaşımı savunmasında bulunulmuştur. Mahkemece davalının ıslaha karşı zamanaşımı savunmasında bulunduğu dikkate alınmadan, yazılı şekilde karar verilmesi yerinde değildir. Davalının ıslaha karşı zamanaşımı konusunda bir değerlendirme yapılarak, sonucuna göre davacının talep ettiği alacaklar ile ilgili bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
3-Taraflar arasında davacının asgari geçim indirimi alacağı bulunup bulunmadığı uyuşmazlık konusudur.
Somut uyuşmazlıkta, mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda davacının 01/01/2008-31/10/2014 tarihleri arasındaki asgari geçim indirimi alacaklarının ödenmediği kabul edilerek, söz konusu alacak hüküm altına alınmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının aylık ücret miktarının 1.200,00 TL olduğuna yönelik iddiası ile elden ödeme iddiasının sabit olduğu, dosya içinde yer alan bordroların tetkikinde davacının ücretinin asgari ücret kısmına asgari geçim indiriminin eklendiği ve davacıya asgari geçim indirimi dahil net asgari ücretler üzerinden ödeme yapıldığı, ancak mahkemece davacının net 1.200,00 TL ücretinden hariç olmak üzere ayrıca asgari geçim indirimi ödenmesi gerektiğine karar verilmesi halinde, 01.01.2008 tarihinden itibaren asgari ücretin hesaplandığı belirtilmiştir. Mahkemece davacının almakta olduğu ücretin kayıtlarda asgari ücret olarak gösterildiği ve buna göre asgari geçim indirimi hesaplandığı, davacıya asgari ücret üzerinden asgari geçim indirimi ödendiği, davacının net ücretinin 1.200,00 TL olması nedeniyle asgari geçim indiriminin bu miktar dikkate alınarak hesaplanıp davacıya ödenmesi gerekirken, davacının asgari geçim indiriminin eksik ödenmiş olduğu gerekçesiyle bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmiştir. Ne var ki, asgari geçim indirimi ücret olmadığı gibi ücretin eki de değildir. Asgari geçim indirimi, çalışanların maaşından kesilen gelir vergisi tutarından düşülen bir vergi indirimi olup, asgari geçim indiriminin miktarını belirleyen unsurlar arasında işçinin eşinin medeni hali, eşinin çalışıp çalışmadığı, çocuk sayısı gibi hususlar yer almaktadır. Asgari geçim indirimi, davacıya ödenen ücretin miktarına göre artan veya azalan bir indirim değildir. Açıklanan sebeplerle, davacının asgari geçim indirimi alacağının ödendiği dosya kapsamındaki bordrolar ile sabit olduğu halde, mahkemece hatalı değerlendirme yapılarak ücretin asgari ücret dışındaki kısmı yönünden yeniden asgari geçim indirimi ödenmesi gerektiği sonucuna varılması isabetsizdir. Davacının asgari geçim indirimi alacağı talebinin reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
4-Davacının yıllık izin ücretine hak kazanıp kazanmadığı bir başka uyuşmazlık konusudur.
Somut uyuşmazlıkta davacının yedi yıllık kıdemine göre 110 gün izne hak kazandığı, dava dilekçesindeki beyana göre çalışma süresi boyunca 15 gün izin kullandığı kabul edilerek, hesaplanan izin ücreti alacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak dosya kapsamında imzasız puantajlarda yıllık izin kullanıldığına dair kayıt bulunmakta olup, gerek bu kayıtlar, gerekse kullanılmayan izin süresi konusunda davacı asilin beyanının alınmaması hatalıdır. Bu itibarla Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. mad. uyarınca davanın aydınlatılması ödevi çerçevesinde davacının bu konudaki beyanları alınmalı, sonucuna göre davacının yıllık ücretli izin alacağı bulunup bulunmadığı yönünden bir karar verilmelidir. Belirtilen hususlar yerine getirilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı Danış Müteahhitlik ... Tem. Gıda Petrol ürünleri Otomasyon ... San. ve Tic. Ltd. Şti'ye iadesine, 12.03.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.