MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Temyiz:
Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
Taraflar arasında davacının fazla çalışma yapıp yapmadığı ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışıp çalışmadığı ve varsa bu çalışmalarına karşılık işverence ödenmemiş alacaklarının bulunup bulunmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. Bordrolarda tahakkuk bulunmasına rağmen bordroların imzasız olması halinde ise, varsa ilgili dönem banka ve tüm ödeme kayıtları celp edilmeli ve ödendiği tespit edilen miktarlar yapılan hesaplamadan mahsup edilmelidir.
Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.
Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.
Aynı ilkeler ulusal bayram ve genel tatil çalışmaları için de geçerlidir.
Somut olayda, davacı taraf yasal haklarını talep etmesi üzerine sebep gösterilmeden işten çıkarıldığını, günlük 12 saat çalıştığını, haftada 3 gün 12+5 saat çalıştırıldığını, dini ve milli bayramlarda da çalıştırıldığını ileri sürmüştür. Davalı taraf, iş akdinin davacının devamsızlığı nedeniyle feshedildiğini savunmuştur. Mahkemece, ücret pusulalarına göre ücret dışında fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil ücreti ödenmesi, davalının ispat yükümlülüğünü yerine getirmesi, SGK'na bildirilen PEK tutarlarının dönemler itibariyle birbirinden farklı olması, tanıkların yapıldığını belirttiklerini fazla çalışma , ulusal bayram ve genel tatil karşılığı ödeme yapıldığını belirtmeleri, 4857 sayılı Kanunun 25/II-g maddesi gereğince devamsızlığının tutanaklarla tesbit edilmesi karşısında davalı işveren feshinde haklı olduğu gerekçesiyle davacının kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma ve ulusal bayram ve genel tatil alacağı talepleri reddedilmiştir.
Yargılama esnasında dinlenen davacı ile birlikte çalışmış davacı tanıklarının beyanlarında, davacının çalışma saatleri ve dini bayramlar haricinde ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığı somut olarak belirtilmekle bu beyanlara göre davacının fazla çalışma yaptığının ve dini bayramlar haricinde ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığının ispatlandığı açıktır. Diğer yandan, dosyaya bir kısım ücret pusulası ve ücret bordrosu sunulduğu, bunların bir kısmının imzalı bir kısmının imzasız olduğu, yine bir kısmında fazla mesai ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti tahakkuklarının bulunduğu görülmektedir. Bu durumda, Mahkemece yapılacak iş, fazla mesai ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacakları hesaplanmalı, yapılacak hesaplamada imzalı ücret pusulaları ve ücret bordrolarında tahakkuk bulunan dönemler dışlanmalı, imzasız ücret pusulaları ve ücret bordrolarında tahakkuk bulunan dönemler açısından banka kayıtlarıyla karşılaştırılarak yapılan ödemelerin örtüşmesi halinde mahsubu yapılmalıdır. Davacının yasal haklarını talep etmesi üzerine davalı işverence iş akdinin feshedildiği iddiasında bulunmasına göre yapılacak hesaplamada davacının fazla mesai ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının olması halinde davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanacağı da açıktır.
Açıklanan nedenlerle yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 22.05.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.