BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ: ... 8. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ: ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Dava İsteminin Özeti:
Davacı vekili; iş sözleşmesinin davacı işçi tarafından ücretlerinin ödenmemesi nedeniyle haklı olarak sona erdirildiğini beyanla kıdem tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalılardan tahsili talebinde bulunmuştur.
Davalıların Cevaplarının Özeti:
Davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle ; davanın davanın reddini savunmuştur. Davalı ... İnş. Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından davaya cevap verilmemiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu :
İlk derece mahkemesinin kararına karşı davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesince, davalı DSİ vekilinin istinaf başvurusunun, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.l maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
Temyiz:
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu davacının fazla mesai yapıp yapmadığı noktasındadır.Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışına alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. Bordrolarda tahakkuk bulunmasına rağmen bordroların imzasız olması halinde ise, varsa ilgili dönem banka ve tüm ödeme kayıtları celp edilmeli ve ödendiği tespit edilen miktarlar yapılan hesaplamadan mahsup edilmelidir.
Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.
Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.Somut uyuşmazlıkta; dava dilekçesinde,haftanın kaç günü olduğu belirtilmeksizin davacının 07.00- 18.00 saatleri arası çalıştığı iddia edilmiş, Mahkemece beyanlarına başvurulan davacı tanıklarından ... beyanında haftanın 7 günü 07:00-18:00/18:30 arası 1 saat yemek molası ile çalıştıklarını , diğer davacı tanığı... ise haftanın 7 günü çalıştıklarını , 07:00 de başlayan mesainin akşam 18.00 de sona ermesi gerekirken yönetici olarak mesailerinin daha da uzadığını beyan etmiştir. Mahkemece hükme esas alman bilirkişi raporunda davacının haftanın 7 günü 07:00-18:00 saatleri arası 1 saat ara dinlenme ile haftada 70 saat çalıştığı böylelikle haftalık 25 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilmiştir.Davalı Devlet Su İşleri vekili tarafından yapılan işin çalışma şartlarının kışın çalışmaya müsait olmadığını, müvekkili idarece yapılan sözleşmenin 10/2 maddesinde 1 Ocak ve Mart ayları arasında çalışmaya uygun olmayan aylar belirtildiğini , bu zamanlarda iş durduğundan hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu beyan etmektedir.Davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ile diğer davalı ... İnş. Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan ...-... Projesi ...-... Cazibe Sulaması 4. Kısım Ana Kanal İnşaatı yapım işine ait sözleşmenin 10.1.2. maddesinde; “Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler 1 Ocak - 1 Mart tarihleri arasıdır. Ancak , işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve İdare yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu devre içinde çalışmasını isteyebilir’ hükmünün düzenlendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu madde hükmü uyarınca bu konuda davacı tanıklarının beyanlarına yeniden başvurularak söz konusu dönemde çalışma yapılıp yapılmadığı açıklığa kavuşturularak davacının fazla çalışma istemi değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Açıklanan nedenlerle eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.SONUÇ: Yukarıda açıklanan sebeplerle İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 13.07.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.