BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ: ... 5. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ: ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... Elektrik Dağıtım A.Ş. vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti;
Davacı vekili, davacının davalı ...Ş'nin ihale ettiği ... Köyü Şehir Şebekesi" yapım ve bakım işinde, işin ihalesini alan davalı ... Makine Danışmanlık Şti'nin işçisi olarak, 17.03.2013-03.06.2013 tarihleri arasında olmak üzere toplam 79 gün, elektrik ustası olarak çalıştığını, davacıya bu güne kadar herhangi bir şekilde ücret, fazla çalışma ve hafta tatili ücretinin ödenmediğini, 4657 sayılı yasanın 2/6 maddesi gereğince davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğunu, davacının ödenmeyen işçilik alacaklarından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını beyan ederek ücret alacağı fazla çalışma ve ulusal bayram ve genel tatil ücret alacaklarının davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının davalı şirkette çalışmadığını, bu davada davalı şirkete husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, davacının diğer davalı şirketin işçisi olduğunu, diğer davalı şirket ... Makine Danışmanlık Müh. Etekt. İnş, Mad. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. ile davalı Medaş arasında 09.11.2012 tarihinde ... -... -... İşletme Bölgeleri Tesis Yapım işleri için Yüklenici Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme konusu işlerin bütünü ile diğer davalıya anahtar teslimi usulü ile ihale edildiğini, diğer davalıya ihale edilen işin anahtar teslim bir iş olduğundan davalı ... şirketinin asıl işveren olmadığını, bu nedenle davalı şirkete husumet yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ücret ve haklarının diğer davalı tarafından ödenmesi gerektiğini beyan ederek davanın davalı ... şirketi yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti davaya cevap vermemiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
İlk Derece Mahkemesince, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile bir kısım alacakların davalılardan müştereken mütesilsilen tahsiline karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, ... Elektrik A.Ş tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesince, davalılar arasında yapılan sözleşmenin anahtar teslim suretiyle verilen bir işe ilişkin yüklenici sözleşmesi olmadığı, taraflar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin mevcut olduğu gerekçesiyle Meram Elektrik A.Ş’nin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddeleri gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
Temyiz :
Kararı davalı ...Ş vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
Taraflar arasında, davalı ...Ş ile diğer davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti arasındaki hukuki ilişkinin niteliği ve bunun sonucu olarak davalı ...Ş’nin dava konusu alacaklardan sorumlu olup olmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinde "bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." denilmektedir.
Asıl işveren-alt işveren ilişkisinin varlığı için öncelikle işin başka bir işverenden alınmış olması, bir başka ifade ile asıl işverenin işverenlik sıfatına devredilen iş dolayısıyla sahip olması, asıl işyeri ya da işyerinden sayılan yerlerde kendi adına işçi çalıştırıyor olması gerekir.İşin belirli bir bölümünde değil de, tamamının bir bütün halinde ya da bölümlere ayrılarak başkalarına devredildiği, işten bu yolla tamamen el çekildiği, sigortalı çalıştırılmadığı için işveren sıfatının haiz olunmadığı durumda ise, bunları devralan kişiler alt işveren, devredenler de asıl işveren olarak nitelendirilemeyecektir.
Alt işveren sıfatının kazanılmasında diğer koşullar ise, asıl işverenden istenilen işin, asıl iş ya da işyeriyle ilgili işin bir bölümünde veya işyeri eklentilerinde alınmış olması ve bu işte işi alanın kendi işçilerinin çalıştırılması ve bu nedenle de işveren sıfatına sahip olunmasıdır.Dosya içeriğine göre, davalı ...Ş’nin ... işletme bölgeleri tesis inşaatı yaptırdığı, bu inşaatın davalı ...Ş. ile diğer davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti arasında imzalanan sözleşme gereğince üstlenildiği, davacının da davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti işçisi olarak çalıştığı, taraflar arasında imzalanan 09.11.2012 tarihli sözleşmede işin konusunun; ... işletme bölgeleri tesis inşaatı” şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.
Dosyadaki tüm bilgi ve belgeler ile davalı ...Ş. ile diğer davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti arasında yapılan sözleşme ve ekleri nazara alındığında taraflar arasında belirli bir işin yapılıp teslim edilmesine ilişkin anahtar teslim işi konu alan bir eser sözleşmesi bulunduğu, davalı ...Ş. ile diğer davalı ... Makine Danışmanlık Müh. Elek. İnş. Mad. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığı anlaşılmaktadır. İhale makamı olan davalı ...Ş’nin İş Kanunu’nun 36. maddesi gereği her hakediş dönemi itibarı ile davacının son 3 aylık ücret alacağından sorumlu olacağı gözetilerek sonuca gidilmesi gerekirken, davacının hüküm altına alınan alacaklarından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarının kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.Belirtilen nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi Kararının bozulması gerekmiştir.SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesinin kararının yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 01.07.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
.