MAHKEMESİ : ... 15. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ : İŞE İADE
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının, asıl işveren davalı idarenin alt işvereni olan diğer davalı şirket ile yapmış olduğu sözleşme kapsamında ...- Şiddet Önleme ve İzleme Merkezinde ve İlk Kabul Biriminde hemşire ve nöbetçi amir olarak yaklaşık 3 yıldır çalıştığını, davalı tarafından müvekkili hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan 2017/41860 sayılı .../... Soruşturması nedeniyle ... 3. Sulh Ceza Hakimliğinin 2017/249 sorgu sayılı kararıyla adli kontrol şartıyla 25.04.2017 tarihinde serbest bırakılmasına rağmen müvekkilinin iş akdinin haksız olarak feshedildiğini, davacının gözaltına alınır alınmaz işyerine haber verdiğini, müdürünün de bu konuda bilgilendirilmesini sağladığını, akabinde de işyerine mesaiye gittiğini, ancak işyerine gittiğinde kendisine, işyerinde ne gibi bir işlem yapılacağının henüz bilinmediği, araştırma yapıldığı sonucuna göre kendisine bildirimde bulunulacağının açıklandığını, daha sonra ...' nın internet sitesinden işten çıkış bildirgesinde 29. Kod no ile çıkışının yapıldığını öğrendiğini, iş işyerinden de kendisine şifahen "işveren tarafından işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışı" nedeniyle feshedildiğinin söylendiğini, iş akdinin feshedilmesinde davacının savunmasının alınmadığını, kendisine basitçe sözlü bir bildirim yapılmakla yetinildiğini, davacı hakkında başlatılan soruşturmanın işyerindeki ve eklentilerindeki eylemleri nedeniyle yapılmış bir soruşturma olmadığını, davacıyı zor durumda bıraktıklarını belirterek yapılan fesih işleminin geçersizliği ile davacının işe iadesine, yasal süresi için de işe başvurması halinde hak kazanacağı 4 aylık boşta geçen süre ücreti ve diğer haklarının ödenmesine, işe başlatılmaması halinde 8 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı Bakanlık vekili, davada pasif sıfat yokluğu, usul, esas ve mevcut mevzuata aykırılığının olduğunu, davacı işçi ile davalı idare arasında kurulu hizmet ilişkisinin olmadığını, davalı İdarenin ihale makamı, diğer davalının asıl işveren olduğunu, ... Valiliği Olağanüstü Hal Bürüosunca, Emniyet Müdürlüğü tarafından yapılan istihbarat çalışması sonucunda, İl Müdürlüklerine gönderilen Personel Bilgisinde, ... TC Kimlik Numaralı ... ile ilgili olarak, .../... Terör Örgütüne müzahir ... Hastanesi isimli kuruluşta staj yaptığına dair ... kaydının olduğunun, soruşturmaların henüz tamamlanmamış olması dikkate alınarak .../... terör örgütü mensupları tarafından yüklenilip kullanılan By-Lock isimli programın kendisi adına kayıtlı hatta yüklenilip kullanıldığına dair tespit raporu olduğunun, yine soruşturmaların henüz tamamlanmamış olması dikkate alınarak, Emniyet Müdürlüğü tarafından ... kapsamında gözaltına alındığının tespit edildiğini, davacının .../... terör örgütüne müzahir iş yerinde staj yaptığına dair ... kayıtlarının bulunması, 667 ve 668 Sayılı KHK' lar ve 2016/04 sayılı Genelge kapsamında değerlendirilerek mevzuat hükümleri doğrultusunda gereğinin yapıldığını, Devletimizin varlığına yönelik yapılan darbe girişimi sonrasında, tüm yurtta uygulanan Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnameleri ve Resmi Gazete'de yayımlanma tarihleri ve numaraları belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda hukuka uygun işlem tesis edildiğini belirtilip bu nedenlerle haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Temizlik Hizmetleri Gıda İnşaat Bilgisayar Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi davaya cevap vermemiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde davacı hakkında .../... terör örgütüne üye olma suçundan ... Cumhuriyet Başsavcılığı Terör ve Örgütlü Suçlar Bürosunun 2017/41860 sayılı soruşturma dosyasında tahkikatın devam ettiğinin anlaşıldığı, davacının çalıştığı işyerinin kamu kurumu olduğu, davacı hakkındaki suçlamaların kamunun güvenliğine tehdit oluşturur nitelikte olduğu bu hali ile işverenin ciddi ve somut olaylardan dolayı işçisine karşı duyduğu şüphe nedeniyle aradaki güven ilişkisinin zedelendiği, iş ilişkisinin devamı için şartların ortadan kalktığından feshin geçerli sayılması gerektiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir
İstinaf Başvurusu:
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesince, tüm dosya içeriği itibari ile "20/07/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemeye" yönelik 667 sayılı KHK. "Olağanüstü hal kapsamında Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmasına" ilişkin 685 sayılı KHK. ve "Olağanüstü hal kapsamında bazı düzenlemeler yapılmasına" ilişkin 690 sayılı KHK. ların birlikte değerlendirmesinin yapılması gerektiği anlaşılmıştır. (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 12/06/2017 tarih, 2017/20296 Esas 2017/10101 Karar)
Bakanlar Kurulu tarafından 02.01.2017 tarihinde çıkarılan ve 23.01.2017 tarih ve 29957 sayılı Resmi Gazete' de yayınlanan 685 sayılı KHK. ile " Olağanüstü hal kapsamında Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmasına " karar verildiği,
İş bu KHK. nin 2. maddesi ile Komisyonun görevlerinin belirlendiği,
690 sayılı KHK. nin 56. maddesi ile 685 sayılı KHK. nin Geçici Madde 1. maddesinin 3. Fıkrasının değiştirildiği,
685 sayılı KHK. nin 690 sayılı KHK. nin 56. Maddesi ile değiştirilen geçiş hükümleri başlıklı Geçici Madde 1. maddesinin 3. Fıkrasının son halinin;
" (3) Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurmuş veya dava açmış olanlar için de 7 nci maddedeki usul ve süreler uygulanır.
Bu dosyalar hakkında yargı mercilerince karar verilmesine yer olmadığına ve tarafların yaptıkları masrafların üzerlerinde bırakılmasına dosya üzerinden kesin olarak karar verilir, vekâlet ücretine hükmedilmez. Bu dosyalar, yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderilir.” şeklini aldığı anlaşılmıştır.
Somut olayda davalı tarafın fesih işleminin 667 Sayılı KHK.den kaynaklanan yetkiye dayanılarak yapıldığı dosya içeriği itibari ile anlaşılmakla, 685 Sayılı KHK'nın 690 Sayılı KHK'nın 56.maddesiyle değiştirilen geçiş hükümleri başlıklı geçici Madde 1.maddesinin 3. Fıkrasındaki düzenleme karşısında mahkemenin KHK'ların hukuki denetimini yapma yetkisi bulunmadığı gözetilerek (Yargıtay 22. HD'nin 02/10/2017 tarih ve 2017/40122 -20205 E-K sayılı ilamı) HMK 353/1-b.2 maddesi gereğince davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmuştur.
Temyiz Başvurusu:
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
Dosyadaki bilgi ve belgeler ile "20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemeye" yönelik 667 sayılı KHK. "Olağanüstü hal kapsamında Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmasına " ilişkin 685 sayılı KHK. ve "Olağanüstü hal kapsamında bazı düzenlemeler yapılmasına" ilişkin 690 sayılı KHK. ler birlikte değerlendirildiğinde;
Bakanlar Kurulu tarafından 02.01.2017 tarihinde çıkarılan ve 23.01.2017 tarih ve 29957 sayılı Resmi Gazete' de yayımlanan 685 sayılı KHK ile "Olağanüstü hal kapsamında Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmasına" karar verildiği,
İş bu KHK. nin 2. maddesi ile Komisyonun görevlerinin belirlendiği,
690 sayılı KHK'nin 56. maddesi ile 685 sayılı KHK'nin geçici madde 1. maddesinin 3. fıkrasının değiştirildiği,
685 sayılı KHK'nin 690 sayılı KHK'nin 56. maddesi ile değiştirilen geçiş hükümleri başlıklı Geçici Madde 1. maddesinin 3. Fıkrasının son halinin;
"3) Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurmuş veya dava açmış olanlar için de 7 nci maddedeki usul ve süreler uygulanır."
Bu dosyalar hakkında yargı mercilerince karar verilmesine yer olmadığına ve tarafların yaptıkları masrafların üzerlerinde bırakılmasına dosya üzerinden kesin olarak karar verilir, vekâlet ücretine hükmedilmez. Bu dosyalar, yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderilir.” şeklini aldığı anlaşılmıştır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki 667 sayılı KHK'nın 4. Maddesinin 1. fıkrası uyarınca terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin Milli Güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilenlerin işten çıkarıtılmasına karşı yargı yolunun açık olması feshin geçerli veya haklı nedene dayanıp dayanmadığına yönelik yargısal denetimi kaçınılmaz kılmaktadır. Başka bir anlatımla, fesih işlemine karşı yargı yolu açık ise Mahkemenin yargısal denetim kapsamında feshin geçerli veya haklı nedene dayanıp dayanmadığı yönünde inceleme yaparak sonucuna göre bir karar vermesi gerekir.
Somut olayda davacının 667 sayılı KHK' nın ek listesinde adının yer almadığı, iş akdinin 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25. maddesi uyarınca davalı işverence feshedildiği, anlaşılmaktadır. 667 sayılı KHK'ya dayandığından hareketle feshin haklı veya geçerli nedene dayanıp dayanmadığına yönelik denetim yapılamayacağı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin kararının ortadan kaldırılması hatalıdır.
Dosya içeriğine göre davacının davalı bakanlık nezdinde şiddet önleme merkezinde alt işveren işçisi olarak hemşirelik yaptığı sırada Emniyet Müdürlüğü tarafından ... kapsamında göz altına alınarak .../... Terör örgütüne üye olma suçundan hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığı ve soruşturma sonucunda GSM hattında çıkan Bylock sisteminin davacının arkadaşı tarafından kullanıldığı belirlendiğinden ve davacı hakkında başkacada delil elde edilemediğinden 14.02.2018 tarihinde kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verildiği ve ilgili kararın uyap kanalı ile davacı tarafından dosyaya kazandırıldığı görülmüştür. Ancak karara yönelik itiraz aşamalarının nihayete erip ermediği bilinmemektedir. Şu aşamada her ne kadar davacı hakkında savcılıkça başlatılan soruşturma sonucunda delil yetersizliğinden kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de ortaya çıkan olgulardan işverenden iş ilişkisini sürdürmesi beklenemez derecede şüphe meydana gelmiş olup bu durumda iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayandığı anlaşılmaktadır. Feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı ise soruşturma sonucunun kesinleşmesi ile veya ileride açılması muhtemel kıdem ve ihbar tazminat davasında değerlendirilebilecek bir husustur. Böyle olunca davacının işe iade talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.
Sonuç:
Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
1-Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davanın REDDİNE,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli olan 35,90 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 4,50 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan yargılama giderinin bulunmadığının tespitine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 2.180,00 TL ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, karardan bir örneğin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avanslarından varsa kullanılmayan bakiyelerinin ilgili tarafa iadesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 24.04.2018 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy