MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ: İTİRAZIN İPTALİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, .... 11. İş Mahkemesinin 2013/1189 esas 2014 karar sayılı kararının Yargıtay ilamı ile onanması üzerine müvekkilinin kesinleşen Mahkeme kararı gereğince işe başlatılmasını talep ettiğini, müvekkilinin yasal süresi içinde son taşeron Güven Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Ltd. Şti'den işe iade talep ettiğini ancak işe başlatılmadığını, müvekkilinin işe başlatılmayarak iş akdinin feshedildiği tarihin 25/02/2015 olduğunu, hesaplamaya esas Şubat 2015 tarihindeki emsal işçi ücretinin celbi ile davacının işe başlatılmadığı tarihteki ücretinin tespitini, ... 28. İcra Müdürlüğünün 2015/5477 esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabı Özeti:
Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 09.05.2019 tarihli bozma ilamı ile karar bozulmuş, bozma ilamına uyan Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle temyiz edenin sıfatına göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Bilindiği üzere; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununda (keza mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda) "usuli kazanılmış hak" kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.
Mahkemenin, Yargıtayın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak gerçekleşebilir. (Yargıtay İBK 9.5.1960 tarih 21/9, RG. 28.6.1960-10537) Hükmün bir kısmının bozma kapsamı dışında bırakılmasının amacı bu kısımların doğru olduğunu belirlemek, bozmanın sınırlarını çizmek ve bu şekilde usulü kazanılmış hakları oluşturup, korumaktır. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur (04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK).
Kazanılmış haklar hukuk devleti kavramının temelini oluşturan en önemli unsurlardandır. Kazanılmış hakları ortadan kaldırıcı nitelikte sonuçlara yol açan yorumlar Anayasanın 2. maddesinde açıklanan "Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir" hükmüne aykırılık oluşturacağı gibi toplumsal kararlılığı, hukuksal güvenceyi ortadan kaldırır, belirsizlik ortamına neden olur ve kabul edilemez.
Usuli kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada, ya taraflar ya Mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir.
Somut uyuşmazlıkta; Mahkemece hüküm altına boşta geçen süre ücreti alacağı net 5.123,36 TL, işe başlatmama tazminatı ise net 5.210,15 TL’dir. Ne var ki; davacının icra takibinde talep ettiği miktarlar, boşta geçen süre ücreti alacağı yönünden net 4.764,00 TL, işe başlatmama tazminatı miktarı yönünden ise net 4.661,15 TL’dir. Davada ıslah yapılmadığı gibi ek bir dava da açılmadığı dikkate alındığında mahkemece icra takibinde talep edilen miktardan fazlası yönünden hüküm kurulması talep aşımı mahiyetinde olduğundan hatalıdır. Bu husus 09.05.2019 tarihli bozma ilamı ile bozma sebebi yapılmış, Mahkemece bozma kararına uyulmasına karşın bozma gereği yerine getirilmemiştir. Bozma gereği yerine getirilmeksizin alacakların talep aşımı olacak şekilde hüküm altına alınması hatalı olup yeniden bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 05.12.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy