(818 S. K. m. 61) (YHGK. 04.03.2009 T. 2009/9-57 E. 2009/110 K.)
Dava: Davacı, icra takibine yapılan itirazın iptaliyle icra inkar tazminatının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, istemi kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi N. Özdamar Karakülah tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalı işçinin, taraflar arasında imzalanan belirsiz süreli iş sözleşmesinin 6.4. maddesinde öngörülen asgari üç yıllık sürenin dolmasından önce iş sözleşmesini feshettiğinden, aynı madde uyarınca müvekkili işverenin, işçinin üç aylık net ücreti tutarında cezai şart alacağına hak kazandığını, ödenmeyen cezai şart alacağının tahsili için icra takibi yapıldığını, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek, icra takibine yapılan itirazın iptaliyle takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
Davalı vekili, müvekkili işçinin işveren yetkilisinin onayını alarak iş sözleşmesini feshettiğini, iş sözleşmesinde belirlenen cezai şartın geçersiz olduğunu, kabul ihtimalinde indirim yapılması gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
1) Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2) Taraflar arasında, iş sözleşmesinde belirlenen cezai şart alacağı miktarından indirim yapılması ve icra inkar tazminatının şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Eldeki davaya uygulanacak, mülga 818 Sayılı B.K.'nun 161/son maddesinde, fahiş cezai şartın hakim tarafından tenkis edilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. İş hukuku uygulamasında işçi aleyhine cezai şart düzenlemeleri bakımından konunun önemi bir kat daha artmaktadır. Şart ve ceza arasındaki ilişki gözetilerek, işçinin iktisadi açıdan mahvına neden olmayacak çözümlere gidilmelidir. İşçinin belli bir süre çalışması şartına bağlanan cezalardan, sözleşme kapsamında çalışılan ve çalışması gereken sürelere göre oran kurularak indirime gidilmelidir.
Somut olayda, mahkemece, hüküm altına alınan cezai şart miktarından, mülga 818 Sayılı B.K.'nun 161/son maddesi uyarınca indirim yapılması gerekliliği hususu tartışılıp değerlendirilmeden hüküm kurulması hatalı olmuştur.
3) İcra inkar tazminatına karar verilebilmesi için alacağın belirti ya da belirlenebilir olması gerekir. Ancak, hak tartışmalı ise icra inkar tazminatına hükmedilemez (Yargıtay HGK. 4.3.2009 gün 2009/9-57 E, 2009/110 K.). Dosya kapsamına göre, davaya konu alacağın varlığının tespiti yargılamayı gerektirmektedir. Bu haliyle alacak likit değildir. Anılan nedenle, davacının icra inkar tazminatına dair talebinin reddi yerine yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenmesi halinde ilgiliye iadesine, 11.06.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy