(6111 S. K. m. 155, 166)
Dava: Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, fazla mesai, ikramiye, ilave tediye ücreti, toplu iş sözleşmesi farkı, giyim, eğitim yardımı, yakacak yardımı, yıllık izin ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi M. Hacıoğlu tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Yargıtay Kararı: Davacı, davalı belediyede 21.12.1989 başlangıç tarihli iş sözleşmesi ile şoför olarak çalışmaya başladığını, 6111 sayılı Kanun'un 166. maddesi gereğince ihtiyaç fazlası olduğundan söz edilerek, Edirne İl Milli Eğitim Müdürlüğüne işçi olarak atandığını ve 14.11.2011 tarihinde Süloğlu Belediye Başkanlığınca ilişiğinin kesildiğini, 6111 sayılı Kanun'un 155. maddesi uyarınca beş iş gününün 21.11.12011 tarihinde sona erdiğini ancak bunun uygulanmadığını ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları, ikramiye alacağı, ücretli izin alacağı, fazla mesai alacağı, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan fark alacağı, genel tatil alacağı, kömür, giyim ve öğrenim yardımlarının davalıdan tahsil edilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının iş sözleşmesinin kendisi tarafından feshedildiğini, bu sebeple kıdem tazminatı ve ihbar tazminatına hak kazanamayacağını, talep ettiği toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının hepsinin ödendiğini, fazla çalışma yapılmadığını, genel tatillerde çalışılmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davalı belediyenin iş sözleşmesini feshetmekle davacının belediyedeki görevinin son bulduğu, yeni işveren konumundaki Milli Eğitim Bakanlığının kıdem ve ihbar tazminatı ile diğer alacaklardan sorumlu olacağı gerekçesi ile davalı belediye aleyhine açılan davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi üzerine Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda, davacının beş iş günü içinde atandığı yerde işe başlamaması halinde 6111 sayılı Kanun'un 166. maddesinin 5. fıkrası uyarınca atama işlemi iptal edilmiş sayılacağı, bu sebeple davacının fesih tarihi itibariyle işvereninin davalı belediye olduğu ve davanın husumet yönünden reddinin hatalı olduğu gerekçesi ile kararın bozulmasına hükmedilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak alınan bilirkişi raporuna göre davacının kıdem ve ihbar tazminatı, fazla mesai, yıllık ücretli izin, genel tatil, yakacak yardımı, giyim yardımı, ikramiye, ilave tediye ve toplu iş sözleşmesi farkı alacağı taleplerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararı davalı vekili süresinde temyiz etmiştir.
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
Dosya içindeki bilgi ve belgelerden, davacının 21.12.1989-14.11.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığı, davacının davalı işyerinde haftanın altıgünü 07.00-20.00 saatleri arası çalıştığını iddia ettiği, davalı tarafınsa davacının haftada kırk saati aşan çalışmasının olmadığını savunduğu, alınan bilirkişi raporunda davacı tanık beyanlarına göre davacının haftanın altı günü 07.00-20.00 saatleri arası günlük iki saat ara dinlenme ile çalıştığı ve davacının haftada on sekiz saat fazla mesai yaptığı kabulüne göre hesaplama yapıldığı, mahkemece bilirkişi raporuna itibar edilerek,1/3takdiri indirim yapılması sonrası davacının hesaplanan fazla mesai alacağının kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.
Fazla mesai hususunda davalı tanık beyanları dosya kapsamına daha uygundur. Davacının ihtiyaç fazlası olarak başka kuruma naklide, işyerinde yoğun bir çalışmanın olmadığını göstermektedir. Yapılan işin niteliğine, davalı tanık beyanlarına, işyerinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi düzenlemelerine göre davacının haftada beş saat fazla sürelerle çalışma ve bir saat fazla çalışma yaptığı anlaşılmaktadır. Davacının fazla mesai alacağı talebi bu çerçevede hesaplanmalı ve takdiri indirim yapılarak hüküm altına alınmalıdır.
Yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 19.01.2015 gününde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy