(6100 S. K. m. 371)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin 1984 yılından emekli olduğu 13.04.2012 tarihine kadar davalı ... Başkanlığında çalıştığını, çalıştığı dönem maaş ve ekleri olan ücret alacaklarının zamanında ödenmediğini, muhasebe kayıtlarına işlendiğini, her yıl sonu ile bu kayıtların bir sonraki yıla devrolduğunu, toplu iş sözleşmesi gereği bu alacakların doğduğu tarihten itibaren tabi olduğu en yüksek banka mevduat faizinin ödenmediğini, işyerinde toplu iş sözleşmesi uygulandığından davacının işçilik alacaklarını ödemeyen idarenin ihtara gerek kalmadan temerrüde düştüğünü ve bu tarihten itibaren faize tabi tutulması gerektiğini, müvekkiline ibraname imzalatıldığını ve geçersiz olduğunu, alacakların geç ödenmiş olması sebebi ile faizini ve izin ücret alacağının hüküm altına alınmasını istemiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının emekliye ayrıldığını, bütün hak ve alacaklarının ödendiğini ve alacakların kalmadığına dair ibraname imzalandığını, alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu:
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, davacının ve davalının istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Temyiz Başvurusu:
Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı davacı vekili temyiz kanun yoluna başvurmuştur.
Gerekçe:
Davacının birikmiş ücret alacağına gecikmiş faizi uygulanıp uygulanmayacağı uyuşmazlık konusudur. İbranamede yer almayan işçilik alacakları bakımından, borcun sona erdiği söylenemez. İbranamede yer alan işçilik alacaklarının bir kısmı yönünden savunma ile çelişkinin varlığı ibranameyi bütünüyle geçersiz kılmaz. Savunma ile çelişmeyen kısımlar yönünden ibra iradesine değer verilmelidir. Başka bir anlatımla, bu gibi durumlarda ibranamenin bölünebilir etkisinden söz edilebilir. Bir ibraname bazı alacaklar bakımından makbuz hükmünde sayılırken, bazı işçilik hak ve alacakları bakımından ise çelişki sebebiyle geçersizlikten söz edilebilir. Aynı ibranamede çelişki bulunmayan ve miktar içermeyen kalemler bakımından ise borç ibra yoluyla sona ermiş sayılabilir. Somut olayda; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 2012 yılında emekliye ayrıldığını, birikmiş alacaklarının geç ödendiğini, kendisine imzalatılan ibranamenin Türk Borçlar Kanunu hükümlerine aykırı olduğunu, bu sebeple maaş, sözleşme gereği ücret farkları, ikramiyeleri, sosyal alacakları, elbise yardımı, bayram ikramiyeleri, yıllık ücretli izin alacakları gibi alacaklarının ödenmiş alacakları çıkartılarak fazlaya dair hakların saklı kalması kaydıyla geç ödenmesinden dolayı işlemiş faizin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili ise 13.04.2012 tarihinde emekliye ayrılan davacıya 1984- 2012 yılları arası maaş farkları, sözleşme farkları, bayram harçlıkları. Giyim yardımı ve ikramiye alacakları için 43.267,66 TL, izin ücreti olarak 8.514,88 TL yurtiçi yolluğu olarak 795,90 TL ve kıdem tazminatı olarak 79.354,03 TL olmak üzere toplamda 131.932,47 TL alacağın kalem kalem ödendiğini ve belediyeden herhangi bir alacağı bulunmadığını savunmuştur. Dosya içeriğinde yer alan davacının 08.05.2012 tarihinde imzaladığı ibranamede kayıtlara göre 131.932,47 TL ödendiği ancak ibraname içeriğinde maaş farkları, sözleşme farkları fazla mesaileri, yıllık izin bayram harçlığı giyim yardımı ikramiye tasarruf teşvik ve key paralarının faizi ile birlikte olağanüstü hal paraları her türlü sosyal haklarını aldığı yazılıdır. Dosya içeriğinde yer alan davalı tarafından sunulan kayıtlarda davacının ödenmeyen ikramiye ve toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret alacaklarının 2001- 2012 yılları arasına ilişkin olduğu ancak kayıtlarda gecikmiş faiz ödemesine ilişkin hesaplama bulunmadığı anlaşılmaktadır. Kanunda gününde ödenmeyen ücretler için en yüksek mevduat faizi, ücretin eklerini (ikramiye, fazla mesai, hafta tatili) kapsamaktadır. Toplu iş sözleşmesinde kararlaştırılan ücret ve ücret eklerinin gününde ödenmemesi sebebi ile faiz istenebilir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda da 2001 yılından itibaren emekli olduğu 2012 yılına kadar eksik ödemelerin olduğu yıllar itibari ile ödenmeyen miktarlar için faiz hakkı doğduğu belirtilerek hesaplama yapılmıştır. Mahkemece, davacının faiz ve feri haklardan 08.05.2012 tarihli ibraname ile feragat ettiği, işlemiş faize ilişkin ibranamede ihtirazi kayıt sunulmadığı gerekçesi ile talebin reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır. Dairemizce incelemesi yapılan emsal 2017/24547, 23472 esas sayılı dosyalarda aynı şekilde emekliye ayrılan ve ödeme sebebi ile ibraname imzalayan işçilere geç ödenen ücretler için faiz alacaklarının kabul edildiği ve bu kararların onandığı anlaşılmaktadır. Toplanan deliller, davacı iddiası, davalı savunması, sunulan kayıtlar ve ibraname ile Dairemiz emsal kararı birlikte değerlendirildiğinde mahkemece yanılgılı değerlendirme ile talebin reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ve bu karara karşı istinaf başvurusunu esastan reddeden Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin ise kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 06.07.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)