Resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından sanık ...’nın, Türk Ceza Kanunu’nun 204/1, 158/1-f, 62 (iki defa) ve 52/2. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis, 2 yıl 6 ay hapis ve 56.666,00 Türk lirası adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 02/06/2014 tarihli ve 2013/114 esas, 2014/214 sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 26/04/2016 gün ve 105-63-1987-2016-Kyb sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 23/05/2016 gün ve 197438 sayılı yazısıyla dairemize gönderilmekle okundu.
Kanun yararına bozma isteminde;
Dosya kapsamına göre, adli para cezası hesaplanırken, öncelikle 5237 sayılı Kanun’un 52/1. maddesi uyarınca tam gün sayısının belirlenmesi ve aynı Kanun’un 61/8. maddesi gereğince artırım ve indirimlerin belirlenen gün üzerinden yapılmasını müteakip, 52. maddenin 2. fıkrası uyarınca belirlenen miktar ile gün sayısının çarpılması suretiyle para cezasının tespit edilmesi gerekirken, sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 158/1-f maddesi uyarınca tayin olunan 1360 gün adli para cezasının aynı Kanun’un 52.maddesi uyarınca tam gün karşılığı 50 Türk lirası üzerinden hesap edilerek belirlenen 68.000 Türk lirası adli para cezasından 62. madde uyarınca 1/6 oranında indirim yapılmak suretiyle ve sonuç ceza olarak 56.650 adli para cezasına hükmedilmesi yerine yazılı şekilde fazla ceza tayininde isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
5237 sayılı Kanun'da 765 sayılı Kanun'dan farklı olarak "gün para cezası sistemi" kabul edildiği için bu sistemde nispi para cezasına yer verilmemiştir. İlgili maddelerin gerekçe bölümlerinde de 5237 sayılı TCK’nın sisteminde nispi para cezasının öngörülmediği açıkça belirtilmektedir. Ancak, 5237 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesinden sonra 29/06/2005 gün ve 5377 sayılı TCK'nın 19.maddesi ile değişik TCK'nın 158/1.fıkrasına eklenen "...ancak, (e), (f) ve (j) bentlerinde sayılan hallerde hapis cezasının alt sınırı üç yıldan, adli
para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz." cümlesi ile getirilen yeni değişikliğe ilişkin gerekçede de belirtildiği üzere, 158. maddenin 1. fıkrasına eklenen son cümledeki "...adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz." hükmünün uygulanabilmesi için öncelikle suçtan elde edilen haksız menfaat miktarının belli olması gerekmektedir.
5237 sayılı TCK'nın 52. maddesinin 1. fıkrası “Adli para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yedi yüz otuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan paranın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir.” şeklindeki adli para cezasının tanımı yapıldıktan sonra aynı maddenin 3. fıkrasında “Kararda, adli para cezasının belirlenmesinde esas alınan tam gün sayısı ile bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ayrı ayrı gösterilir.” ve aynı Kanun'un 61. maddesinin 8. fıkrasında ise “Adli para cezası hesaplanırken, bu madde hükmüne göre cezanın belirlenmesi ve bireyselleştirilmesine yönelik artırma ve indirimler, gün üzerinden yapılır. Adli para cezası, belirlenen sonuç gün ile kişinin bir gün karşılığı ödeyebileceği miktarın çarpılması suretiyle bulunur.” hükümleri ile yasa koyucu adli para cezasının mutlaka gün üzerinden tayin edilmesi gerektiğini belirtmektedir.
5237 sayılı TCK'nın 158. maddesinin 1. fıkrasının (e), (f) ve (j) bentlerinde sayılan hallerde adli para cezasının tayininde öncelikle suçtan elde edilen haksız menfaat miktarının belli olup olmadığına bakılacaktır.
Eğer suçtan elde edilen haksız menfaat miktarı belli değil ise, 5 ila 5.000 tam gün arasında TCK'nın 61. maddesi hükmü göz önünde bulundurularak takdir edilen gün sayısı üzerinden arttırma ve eksiltmeler yapıldıktan sonra ortaya çıkacak sonuç gün sayısı ile bir gün karşılığı aynı Kanun'un 52. maddesi uyarınca, 20-100 TL arasında takdir olunacak miktarın çarpılması neticesinde sonuç adli para cezası belirlenecektir.
Eğer suçtan elde edilen haksız menfaat miktarı belli ise; o takdirde tespit olunacak temel gün, suçtan elde olunan haksız menfaatin iki katından az olmayacak şekilde asgari bu miktara yükseltilerek belirlenecek gün sayısı üzerinden arttırma ve eksiltmeler yapıldıktan sonra ortaya çıkacak sonuç gün sayısı ile bir gün karşılığı aynı Kanun'un 52. maddesi uyarınca, 20-100 TL arasında takdir olunacak miktarın çarpılması neticesinde sonuç adli para cezası belirlenecektir.
Bu açıklama kapsamında kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 02/06/2014 tarih ve 2013/114 E., 2014/214 K. sayılı kararın 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309. maddesi uyarıncaBOZULMASINA, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309/4-d maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak ve mahkemenin suçu kabul ve takdirine bağlı kalınmak suretiyle hükümdeki adli para cezasına ilişkin uygulama çıkartılarak yerine, "5237 TCK'nın 158/1-f, son maddesi uyarınca 1.360 gün adli para cezasıyla cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 62/1. maddesi gereğince 1/6 oranında indirilerek 1133 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına, hükümlüye tayin edilen adli para cezasının TCK'nın 52/2. maddesi ile 1 gün karşılığı 50 TL'den hesaplanarak para cezasına çevrilmek suretiyle sonuç olarak 56.650 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına" ibarelerinin eklenmesine, hükmün diğer kısımlarının aynen bırakılmasına, infazın buna göre yapılmasına, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17/11/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy