MAHKEMESİ : Ankara 16. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ : 01/11/2011
NUMARASI : 2011/387-2011/50
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
-K A R A R-
Davacı vekili, müvekkilinin üyesi olduğu davalı kooperatiften 27.09.2005 tarihinde istifa ettiğini, üyeliği sırasında 10.786,00 TL aidat ödediği halde çıkma payı alacağının ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibinin davalının kısmi itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek, icra takibine itirazın iptali ile davalının % 20 icra inkâr tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkili kooperatifin Antalya'da faaliyet gösterdiğini, ticaret sicil kaydının da aynı yerde olduğunu, takip ve dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın yetki ve zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; Antalya Ticaret Sicil Memurluğu yazısına göre davalı kooperatif adresinin Antalya olduğu, icra takibinin ise Ankara 10. İcra Müdürlüğü'nün 2010/12905 esas sayılı dosyasıyla yapıldığı, icra dairesinin yetkisini düzenleyen İİK'nın 50. maddesinde para veya teminat borcu için yapılan ilamsız takiplerde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun yetkiye dair hükümlerinin (HUMK.madde 9-27) kıyas yoluyla tatbik edileceğinin düzenlendiği, HUMK’nın17. maddesi gereğince kooperatif merkezinin Antalya da olması nedeniyle takip konusu aidat alacağı için Antalya icra dairesinin kesin yetkili olduğu ve bunun mahkemece re'sen nazara alınması gerektiği, davalı aleyhinde başlatılan icra takibinin yetkisiz Ankara icra dairesinde yapıldığı, yetkili icra dairesinde başlatılmış bir icra takibi bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, çıkma payı alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
6100 sayılı HMK'nın 14/2. maddesi gereği, kooperatif ile üyesi arasındaki davaların, kooperatifin ikametgahı addolunan mahal mahkemesinde görülmesi gerekir. Bu yetki kuralı kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralı olup, davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen dikkate alınması gerekir. 4721 sayılı TMK'nın 51. maddesine göre hükmi şahsın ikametgahı, anasözleşmede aksine hüküm bulunmadıkça muamelelerinin yürütüldüğü yerdir.
İİK'nın 50 ve 67. maddeleri gereği kooperatif ile üyesi arasında aidata dayalı yapılacak icra takiplerinde ise, kooperatif merkezindeki icra dairesinin yetkisi kamu düzenine ilişkin kesin yetkili olmadığı gibi mutlaka takibi yapılan icra dairesinin yetki çevresinde açılacağını gösteren bir hüküm bulunmamaktadır.
Somut olayda, icra takibi, Ankara 10. İcra Müdürlüğü'nde yapılmış ve tebliğ edilen ödeme emri üzerine davalı-borçlu, icra dairesinin yetkisine itiraz etmemiş, sadece borca itiraz etmiş olmakla, Ankara 10. İcra Dairesi'nin yetkisi kesinleşmiştir.
Bu durumda mahkemece, icra dairesinin yetkisinin kesinleştiği gözetilerek davanın kesin yetkili mahkemede açılıp açılmadığı üzerinde durularak, davanın açıldığı tarih itibariyle davacı kooperatifin merkezinin bulunduğu yer olan Antalya Mahkemeleri'nin kesin yetkili olduğu gözetilerek, 6100 sayılı HMK'nın 14/2, 114/1-ç, 115/2. maddeleri gereği, yetkisizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yetkisiz icra dairesinde yapılan icra takibinin geçersizliği gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy