(AİHS. m. 6) (6100 S. K. m. 27, 166, 316) (2004 S. K. m. 18)
Dava: Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Şikayetçi vekil.. sayılı takip dosyasında 11.11.2014 tarihli sıra cetvelinde birinci sırada şikayet olunanın gösterildiğini, satış parası ve nema gelirinin tamamının müvekkil bankaya verilmesi gerekirken 141.947,00 TL'nin şikayet olunana verilmesine karar verildiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, 11.11.2014 tarihli sıra cetvelinin iptali ile nema gelirinin müvekkiline verilmesini talep ve şikayet etmiştir.
Şikayet olunan, şikayete cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, aldırılan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; ihalenin feshine ilişkin şikayetin kabulüne veya reddine ilişkin kararın kesinleşmesi üzerine, ihale bedelinin nemaları ile birlikte hak sahiplerine ödeneceği, mevcut nema gelirinin tamamından alacağını geç alan...esas sayılı takip dosyası alacaklısının yararlandırılmasının gerektiği, sıra cetvelinin yasaya ve icra dosyası içeriğine uygun olduğu gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.
Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.
1- Şikayet, 11.11.2014 tarihli sıra cetveline ilişkindir.
Ülkemizin de tarafı olduğu ve .... maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 27. maddesinde, adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirme yapmasını da içerdiği belirtilmiştir.
İİK'nın 18/3. maddesinde "Aksine hüküm bulunmayan hallerde icra mahkemesi, şikayet konusu işlemi yapan icra dairesinin açıklama yapmasına ve duruşma yapılmasına gerek olup olmadığını takdir eder; duruşma yapılmasını uygun gördüğü takdirde ilgilileri en kısa zamanda duruşmaya çağırır ve gelmeseler bile gereken kararı verir." hükmüne yer verilmiştir. Kanunda açıklık bulunmayan hallerde, duruşma yapılıp yapılmayacağı hakimin takdirine bırakılmış ise de; öngörülen takdir hakkı mutlak bir seçimlik hak olmayıp, halin icabına göre değerlendirilmesi gereken bir takdir hakkıdır. Sıra cetveline karşı şikayette bulunulması halinde bu takdir hakkının duruşma yapılarak kullanılması kanunun amacına uygun düşer. Mahkemenin takdirine göre duruşma açılmasının gerekli görüldüğü hallerde ilgililerin duruşmaya çağrılması yasal bir gerekliliktir. Şikayet sonunda hakları haleldar olabilecek alacaklıların savunma haklarını kullanabilmeleri ve adalet dengesinin sağlanabilmesi bakımından takdir hakkı, duruşma açılması yönünde kullanılmalıdır.
Bu durumda, mahkemece, şikayet tarihinde yürürlükte olan HMK'nın basit yargılama usulüne ilişkin 316. vd. madde hükümleri uyarınca yargılamanın yürütülmesi, şikayet olunana şikayet dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilip, taraf teşkilinin sağlanması; İİK'nın 18. maddesi uyarınca duruşma açılması, tahkikatın duruşmalı olarak yapılması gerekirken, şikayet olunana şikayet dilekçesi tebliğ edilmeksizin dosya üzerinden yargılama yapılarak karar verilmesi doğru olmamıştır.
Öte yandan, bir sıra cetveli için muhtelif alacaklılar tarafından farklı tarihlerde, farklı alacaklılara husumet yöneltilerek şikayette bulunulmuş olsa dahi, tüm şikayetlerin birlikte incelenerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde tek bir kararla sonuçlandırılması; birbiriyle çelişik hükümlerin engellenmesi, bir dosyada verilen kararın diğer dosyanın sonucunu etkileme olasılığından ve sıra cetveline ilişkin özel usul hükümlerinden kaynaklanan bir zorunluluktur.
Aynı sıra cetveline yönelik farklı şikayetler hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması, kararların infazında da şüphe ve tereddütlere neden olarak uyuşmazlıkların uzun süre devam etmesi ihtimali doğurabilir. ... kararında, bir yargı çevresinde aynı düzeyde bulunan birden fazla mahkemenin, davaların birleştirilmesi açısından aynı mahkeme sayılacağı belirtilmiştir.
Somut olayda, aynı sıra cetveline ilişkin mahkemenin 2014/677 esasına kayıtlı şikayette, şikayetçi...tarafından şikayet olunan Halkbank hasım gösterilerek şikayette bulunulduğu, mahkemece her iki şikayetle ilgili yargılamanın ayrı ayrı yapılarak karar verildiği anlaşılmış olup, mahkemece her iki dosyanın HMK'nın 166/4. maddesi uyarınca birbiri ile bağlantılı olduğunun kabulü ile esas kaydı önce yapıldığı anlaşılan işbu dosya üzerinde diğer şikayetin birleştirilmesinin sağlanması ve sonucuna göre her iki şikayet yönünden karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.
2- Bozma nedenine göre, şikayetçi vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, şikayetçi yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02.05.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy