.....
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda 02.04.2016 tarihli yargılamanın iadesi talebinin reddine yönelik verilen ek kararı davalı vekili temyiz etmekle dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
- K A R A R -
Davalı kooperatif temsilcisi, 15.03.2016 havale tarihli dilekçesi ile......Karar sayılı davasının yargılamasına ilişkin olarak davacının 30.11.2008 tarihli genel kurulda adına çıkan borcu kabul etmediği için ....ödeme vermediğini, ..... davacı adına yaptığı ödemelerin ...... tarafından davacıya iade edildiğine ilişkin belgeleri dava dışı ..... 2010 yılından beri şehir dışında olması sebebi ile ancak yeni temin edebildiklerini ileri sürerek yargılamanın yenilenmesini talep etmiştir.
Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, dilekçe ekinde sunulan belgelerin dava dosyası ile açıkça bağlantısı kurulamamış olmakla birlikte, dilekçe ekinde sunulan banka dekontlarının davalı kooperatif tarafından yargılama aşamasında mahkememize bildirilmiş olması halinde ilgili bankadan temininin mümkün olması nedeniyle, HMK 375/Ç maddesinde belirtilen belgelerden olmadığı anlaşılmakla, koşulları oluşmayan yargılamanın iadesi talebinin reddine dair ek karar verilmiştir.
Ek kararı, davalı temyiz etmiştir.
Dava, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.
1- Yargılamanın iadesi, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 10. ve HUMK'nın 449. ile HMK'nın 381/1. maddelerinde açıkça düzenlendiği üzere, bağımsız bir dava olup ayrı bir esasa kaydedilerek, dava değeri üzerinden nispi olarak peşin karar ve ilam harcı alınmalıdır. Bu itibarla, mahkemece, öncelikle, yargılamanın yenilenmesi davasının, yenilenmesi istenen ve kaydı kapatılan esas üzerinden devamı doğru olmayıp, talebin tefrik edilerek yeni esasa kaydı yapılmalıdır.
Öte yandan, yargılamanın iadesi isteği yönünden harç alınmamıştır. Bu durumda mahkemece davacının talebinin yeni bir dava gibi kaydı sağlandıktan sonra Harçlar Kanunu'nun 32. maddesi hükmü de göz önünde bulundurularak başvurma harcı ile dava değeri üzerinden nispi olarak peşin karar ve ilam harcı alınması gerekirken, bu husus gözardı edilerek davalının talebinin esastan incelenmesi doğru olmamış, kararın re'sen bozulması gerekmiştir.
2- Bozma nedenine göre, yargılamanın yenilenmesini isteyen davalının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, hükmün re'sen BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, yargılamanın yenilenmesini isteyen davalının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.