(1086 S. K. m. 17) (6100 S. K. m. 14)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar, S. H. ve S. H. tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar, 1995 yılında üye oldukları davalı kooperatifin yüklenici olarak iki dairenin anahtar teslimi şeklinde 1997-1998 tarihlerinde teslim edileceği taahhüdünde bulunduğunu, fazladan ödeme yapmış olmalarına rağmen her iki dairenin de halen tamamlanmadığını, bir kısım eksik işleri 2000 yılında kendilerinin giderdiklerini, kooperatifin yüklenici olarak arsa sahibi diğer davalılarla 09.08.1995'te arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını, bu kapsamda fazladan imal edilen yerlerden 37, 45 ve 46 no'lu dükkanlar üzerinde kendilerinin de hakkı olduğunu, ancak kooperatifin ve arsa sahiplerinin buraların tapularını halen vermediğini, halbuki arsa sahiplerinin 2000 yılından beri kendilerine düşen bağımsız bölümleri kullandıkları veya kiraladıklarını, kooperatifin de diğer üyelerine dairelerin tamamlanmış vaziyette teslim edildiğini, ihtarlara rağmen teslim edilmeyen iki daire ve üç dükkandan yararlanamamaları nedeniyle kendilerine kira ödemesi yapılması gerektiğini, arsa sahiplerinin de üç dükkandan kazandıkları kira bedellerini kendilerine vermesi gerektiğini ileri sürerek, teslim edilmeyen iki daire için 7 yıllık kira bedeli, üç dükkandan 07.09.2000'den beri tahsil edilen kira bedeli, fazladan yapılan ödemeler ve kendilerinin yaptığı eksik imalat harcamaları olmak üzere şimdilik toplam 40.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı kooperatif vekili, davacıların yükümlülüklerini yerine getirmiş olmamaları nedeniyle üyelikten ihraç edildiklerini, bu nedenle bu davayı açamayacaklarını, taleplerinin haksız olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Arsa sahibi davalılar vekili, müvekkilleriyle davacılar arasında bir sözleşme bulunmadığından müvekkillerine husumet yöneltilemeyeceğini, davacıların taleplerinden bir kısmına konu 37, 45 ve 46 sayılı bağımsız bölümler için açtıkları tapu iptal tescil davasının reddedilerek kesinleştiğini, davacıların üyesi olduğu diğer davalı yüklenici kooperatifin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden dolayı üstlendiği edimlerini tam olarak yerine getirmediğini, eksik imalat bulunduğunu ve iskan ruhsatının halen alınmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, benimsenen 25.02.2013 tarihli ek bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacıların üyelikten ihraçlarına ilişkin kararın mahkeme kararıyla iptal edilerek kesinleştiğini, kendilerine ait olan A blok 81 ve 82 no'lu dairelerdeki eksik imalatlar için ayrı ayrı 21.204,02 TL harcama yapmış olduklarının kabulü gerektiğini, keza üç adet dükkanın kendilerine ait olduğunu gösteren bilgi ve belge sunmadıkları gibi üyesi oldukları kooperatifin de tüzel kişiliği devam ettiğinden böyle bir talepte bulunamayacakları, üye oldukları için kooperatiften kira talep edemeyecekleri, arsa sahibi diğer davalılar hakkındaki talebin de reddi gerektiği gerekçesiyle, davalı kooperatif açısından davanın kısmen kabulü ile taleple bağlı kalınarak 40.000,00 TL eksik imalat alacağının davalı kooperatiften tahsiline, diğer davalılar açısından davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacılar temyiz etmiştir.
1) Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. HUMK'nun 17. (HMK'nın 14/2.) maddesi uyarınca tüzel kişi olan kooperatif ile ortakları arasındaki davaların kooperatifin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerekir. Bu yetki kuralı, kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralı olup, mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir.
Somut olayda, dava 21.09.2004 tarihinde açılmıştır. Bu tarih itibariyle davalı kooperatifin merkez adresi, İnkılap Cad. No: 55/110 Aksaray Fatih/ İstanbul'dur. Dava, açıldığı tarihteki şartlara göre sonuçlandırılmalıdır. Davanın açıldığı tarihteki davalı merkezinin bulunduğu yerin Büyükçekmece Mahkemesinin yetki sınırları dışında, Fatih/İstanbul sınırları dahilinde kaldığı sabittir. O halde, davanın açıldığı tarihte mahkemenin yetkili olmadığı, merkez adresi itibariyle davaya bakma görevini haiz asliye ticaret mahkemelerinin yetkili olduğu dikkate alınarak yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
2) Bozma neden ve şekline göre, davacıların temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacıların temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 03.03.2014 tarihinde oybirliğiyle, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy