(6098 S. K. m. 120)
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı vekili; davalının müvekkili kooperatifin üyesi olduğunu, aidat borcunu ödemediğini, bu nedenle üyelik aidatları gereği davalı aleyhine toplam 30.317,18 YTL asıl alacak üzerinden icra takibi başlattıklarını, davalının borca ve ferilerine itiraz ettiğini, icra takibinin durduğunu, itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazının iptali ve %40 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; müvekkilinin kooperatife borçlu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamında; yargılama sırasında davacı kooperatifinin iflasına karar verildiği, davalının iflas kararına kadar kooperatife aidat ödemekle yükümlü olduğu, dava konusu talebin 30/04/2004 tarihine kadar olduğu, bu tarihe kadar davacının aidat alacağının 24.913,64 TL olduğu, iflas tarihine kadar olan gecikme faizinin 10.880,04 TL olduğu gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 30.317,18 TL üzerinden itirazın iptaline ve takip tarihi itibariyle %40 İcra İnkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan üyelik aidat alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Hukukî ilişkilerde temerrüt durumunda, uygulanması öngörülen temerrüt faiz oranı, Türk Borçlar Kanunu madde 120 uyarınca, yıllık yasal faiz oranının (yasal faiz oranı %9’dur) yüzde yüzünü aşamaz. Bu hükme uygun davranmak suretiyle taraflar temerrüt faiz oranını serbestçe belirleyebilir. Bu sınırlama Türk Ticaret Kanunu madde 8/1 uyarınca ticari işlerde uygulanmaz. Somut olayda, kooperatif ile üyesi arasında bir ticari iş söz konusu değildir. Bu sebeple, kooperatif genel kurulunca, kooperatif aidatlarının ödenmesinde temerrüde düşen üyelerden, talep edilecek temerrüt faizinin oranı belirlenirken TBK'nın madde 120’de ifade edilen sınıra uygun karar alınmalıdır. Bir başka ifadeyle, kooperatif genel kurulunca belirlenecek temerrüt faiz oranı, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüzünden fazla olamayacaktır. Huzurdaki olayda kooperatif genel kurulunca belirlenebilecek temerrüt faiz oranı yıllık yasal faiz oranı olan %9’un yüzde yüz fazlası olan %18 oranından fazla belirlenemeyecektir.
Bu durumda, mahkemece, anılan yasal düzenleme çerçevesinde somut olay değerlendirilerek, işlemiş temerrüt faizi oranı ve miktarı ile işleyecek temerrüt faiz oranı bakımından yeni bir bilirkişiden denetime elverişli bir rapor alınması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması doğru olmamış, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Ayrıca icra inkar tazminatının asıl alacak üzerinden hesaplanması gereken faizin de eklenerek ihtilaflı alacağın tamamı üzerinden icra inkar tazminatına hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının talep halinde temyiz edene iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 24.02.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)