(743 S. K. m. 633) (2675 S. K. m. 22, 23) (3402 S. K. m. 35)
Dava: (Efrasini Y.) ile (Mustafa U.) arasındaki kayyımlığın kaldırılması davasının hazinenin huzuruyla yapılan muhakemesi sonunda verilen hüküm Hazine tarafından temyiz edilmekle, evvela okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Davacı yabancı uyruklu kişi, İstanbul 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 1981/282 sayılı kayyım tayinine ilişkin kararın kaldırılmasını istemiştir.
(1089) 1310 ada, 39 parsel numaralı taşınmaz malın (Mari Y.) adına kayıtlı olduğu, İstanbul 3. Sulh Hukuk Mahkemesince gaipliğine karar verildiği ve bu sebeple kendisine kayyım tayin edildiği anlaşılmaktadır.
1 - Davacının dayandığı veraset ilamı hasımsız alınmıştır. Veraset belgesi aksi sabit oluncaya kadar muteber belgelerden olup, hukuka uygun olmadığının anlaşılması halinde her zaman iptali mümkündür. Veraset ilamları terekeye dahil gayrimenkullerin mirasçı olan kişi tarafından tapu siciline tescil edilmeden iktisap edildiğini (M.K. 633 belgeler. Bu bakımdan gayrimenkul hakkında verilmiş bir karar niteliğindedir. Türkiye'de bulunan gayrimenkuler hakkında Türk Hukuku uygulanır (2675 sayılı kanun 22) ve bu mallar hakkında hüküm vermeye Türk Mahkemeleri münhasır yetkilidir (2675 sayılı kanun 23). Kısıtlamaya ilişkin kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla ve karşılıklı olmak şartıyla yabancı hakiki şahıslar Türkiye'de gayrimenkul malları tevarüs edebilirler (Tapu Kanunu 35). Davacının dayandığı 29.1.1982 günlü 605 - 16 sayılı veraset ilamı böyle bir inceleme ve araştırmaya dayanmadığından hukuka uygun olduğunun ve davacının dava açma hakkını tespit ettiğinin kabulü mümkün değildir. Davacıya, Hazineye karşı açacağı hasımla dava sonunda alacağı veraset ilamını getirmesi için mehil verilmeden dava açma hakkı bulunduğunun kabulü,
2 - İptali istenen 2.10.1981 günlü, 282-321 sayılı kayyım tayini kararında tapu maliki (Maria Y.)'nun Türk tabiiyetinde olmadığı yazılıdır (7 sefer 1284). 10 Haziran 1867 tarihli "Tebaa-i Ecnebiyenin Emlakı İstimlakine dair Nizamname"nin 1. maddesi uyarınca yabancı uyrukluların, vatandaşlar gibi taşınmaz mal edinmeleri mümkündür. Ancak eskidenberi Osmanlı tebiiyetinde olup da, sonradan tebiiyet değiştirmiş olanlar bu kuraldan istisna olup, onlar hakkında özel kanun hükümleri yugulanır. 3 Mart 1883 (25 Rabiülahir 1300) günlü kanun uyarınca Devletten izin almadan tabiiyet değiştirenler Osmanlı tabiiyetinden ıskat edilmişlerse Osmanlı ülkesinde mülk edinme ve tevarüs hakkında mahrum olurlar.
Yunanistan'la ülkemiz arasında münakid Ankara Antlaşması uyarınca İstanbul Rum ahalisinden İstanbul'u terk edip dönme hakkını yitirenlere mubadil Rumlara, 9 numaralı beyannameden yararlanan Rumlar ile firari ve mütegayyip kişiler ait mallar kanuna icabı devlete kalmıştır.
Böyle olunca tapu maliki (Maria Y.)'nun doğumundan ölümüne kadar tabiiyeti, varsa değişiklikleri ile zamanları belirlenerek söz konusu taşınmaz malın kanunlar icabı devlete kalan yerlerden olup olmadığı açığa çıkarılmadan davacıların miras yolu ile iktisap ettikleri kabul edilerek kayyımla idarenin kaldırılması,
Doğru bulunmamıştır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan sebeplerle Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA 22.06.1990 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy