(2675 S. K. m. 34, 36, 39, 42)
Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün kanun yararına bozulmasına Adalet Bakanlığının yazısı üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenilmekle temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Karar: Davacı Zekeriye Ş... tarafından hasımsız olarak açılan dava ile Avusturya Cumhuriyeti Floridsdorf mahalli mahkemesince boşanmaya dair verilen kararın, Türk mahkemesince de tanınmasının istendiği, mahkemece talep yerinde görülerek, yabancı mahkeme kararının onanmasına karar verildiği, hükmün temyiz edilmeyerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Yabancı mahkeme kararının tenfizi ve tanınması 2675 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanun'un 34 ve müteakip maddelerinde düzenlenmiş olup, tanıma için bir tenfiz kararına ihtiyaç bulunmamakla birlikte, yabancı mahkeme kararının tenfiz şartlarını taşıdığının mahkemece tespit edilmesi gerekmektedir. Nitekim MÖHUK. nun 42. maddesinin 1. fıkrasında tanıma karan verilebilmesi için aynı Kanunun 38. maddesindeki tenfiz şartlarından diğer bentlerin mutlaka değerlendirilmesi gerektiği aşikardır.
Temyize konu edilen tanıma kararı, yabancı mahkemede verilen boşanma kararının Türkiye'deki nüfus siciline işlenebilmesi için (idari bir işlemin yapılabilmesi için) istenmiş olup, tanıma talebi tanıma talebinin incelenmesi ve karara bağlanması tenfizdeki gibidir. (MÖHUK. mad. 42/111). Bu itibarla 2675 sayılı Kanunun 36. maddesi uyarınca diğer eşe husumet yöneltilmesi, tanıma talebini içeren dilekçenin MÖHUK. nun 39/1. maddesi hükümlerine uygun olarak duruşma günü ile birlikte karşı tarafa tebliğ edilmesi duruşma gününde basit yargılama usulü hükümlerine göre incelenerek karara bağlanması gerekmektedir.
Mahkemece, bu yasa hükümlerine aykırı biçimde hasımsız olarak açılan davanın, taraf teşkili yapılmaksızın duruşma açılarak, karşı tarafa savunma imkanı vermeden kabulü, usul ve yasa hükümlerine aykırı bulunmuştur.
Sonuç: Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427/6. maddesi gereğince Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Kanun yararına bozma isteğinin kabulüne, Temyiz edilmemek şartıyla kesinleşmiş bulunan Evren Asliye Hukuk Mahkemesinin 9.6.1993 tarih ve 1993/29-16 sayılı kararın kanun yararına BOZULMASINA oybirliği ile karar verildi. 08.11.1995 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy