(1086 S. K. m. 409)
Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün temyizen mürafaa icrası suretiyle tetkiki istenilmekle duruşma için tayin olunan bugün temyiz eden M. ve vekili Av. R. B. ile karşı taraf vekili Av. İ. G. geldiler. Gelenlerin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: 1- 5.10.1998 tarihli ilk celsede, usulün 409. maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenilenirse yeniden harç alınır. (HUMK. 409/4 c.1.) Davacı, yenileme dilekçesini, 18.12.1998 günü vermiştir. İşlemden kaldırıldığı tarih ile yenileme dilekçesinin verildiği 18.12.1998 günü arasında usulün 409/4. maddesinde yazılı süre geçmiştir. Davalı vekilinin 3.11.1998 tarihli dilekçesi nafaka yönünden davaya devam iradesini içermekte olup, boşanma davasını yenileme isteğini ihtiva etmemektedir. Nafaka ile ilgili ayrı bir dava veya asıl davaya mütekabilen açılmış karşılık dava bulunmadığına göre, boşanma davası yönünden davalı vekilinin 3.11.1998 tarihli dilekçesi yenileme dilekçesi niteliğinde görülemez ve hukuki sonuç doğurmaz.
O halde; mahkemece davacıdan yenilenen dava dolayısıyla harç alınarak davaya devam edilmesi gerekirken, sözü geçen madde hükmü gözetilmeden davaya devamla hüküm tesisi yolsuzdur.
2- Kabule göre de;
Dosyaya sunulan davacı tarafından 23.3.1982 tarihinde açılan ve şiddetli geçimsizlik sebebine dayanan boşanma davasının reddine ilişkin 22.11.1989 tarihli 1989/774 Esas, 1989/893 Karar sayılı karar; "...2. Hukuk Dairesinin 21.4.1989 tarihli 3010/3968 sayılı bozma ilamına uyularak verilmiş" bir karardır. Sözü edilen bu davanın, davacı vekilinin ileri sürdüğü gibi bozmadan sonra 1991/483 Esas sayısını almış olması mümkün değildir. Kaldı ki; 1991/483 Esas 1991/510 Karar sayılı dava, davacı tarafından 23.9.1988 tarihinde açılan 3444 sayılı yasanın geçici 1. maddesine dayanan boşanma davasına ilişkin olup 24.9.1991 tarihinde (...2.H.D.'nin 2.4.1991 tarihli 3603/6085 sayılı bozma kararına uyularak) reddedilmiştir.
Mersin 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin dosyaya gönderilen 20.5.1999 tarihli cevabı yazısı "...1991/483 esas sayılı dosyanın Seka'ya gönderilmesiyle" ilgilidir. Cevapta aynı mahkemenin 1989/774 Esas 1989/893 Karar sayılı dosyasıyla ilgili bir bilgi yoktur.
Bu durumda:
Mahkemece, Mersin Asliye 3. Hukuk Mahkemesinin 1989/774 Esas 1989/893 Karar sayılı dosyasını istemek, sözü edilen bu red kararının kesinleşme tarihini sormak, 1989/774 ve 1991/483 Esas sayılı dosyaya ait kararların kesinleşme tarihini, dosya bulunamadığı takdirde esas defterindeki kayıtlar incelenmek suretiyle kayıtlara bakılarak tespit edilip bildirilmesini istemekten ibarettir. Bu yön gözetilmeden eksik tahkikatla yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Hükmün yukarda 1. bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, duruşma için takdir olunan 65.000.000 lira vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine 18.1.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy