(743 S. K. m. 148, 149, 272, 273, 274)
Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün temyizen mürafaa icrası suretiyle tetkiki istenilmekle duruşma için tayin olunan 25.1.2000 tarihinde temyiz eden Avni ile vekili Av. Ü.K. geldi. Karşı taraf davalı Adalet vekili Av. N.R. istifa etmiş olduğunu bildirmiş ise de gerek davalı, gerek Avukata yeni tebligat yapılmadığından gıyabında duruşma yapıldı. Gelenin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Karar: Velayet hakkı çocuğun korunmasını sağlamak için onların şahısları ve malları üzerinde ana babanın sahip oldukları görevlerin hakların ve yetkilerin tümüdür. Ancak bu geniş yetki mutlak ve sınırsız değildir. Amaç çocuğun ruh ve beden sağlığı içinde büyümesini sağlamaktır. Bunun için kanun koyucu çocuğun korunması için etraflı bir yasal düzenleme koymuştur. Boşanma ve ayrılık olduğunda hakim velayet hakkının kullanılmasına ve anne baba ile çocuklar arasındaki şahsi münasebetlere dair gereken önlemleri alır. ( MK. md. 148 ) Ana veya babanın başkası ile evlenmesi başka bir yere gitmesi, ölümü gibi yeni olaylarının meydana gelmesi halinde hakim resen veya ana baba'dan birisinin talebi üzerine gereken tedbirleri alır. ( MK. md. 149 ) Ana ve baba vazifelerini ifa etmedikleri takdirde hakim çocuğun korunması için gerekli tedbirleri alır. ( MK. md. 272 ) çocuğun bedeni veya fikri gelişmesi tehlikede bulunur veya çocuk manen metruk halde kalırsa hakim çocuğu ana ile babadan alarak bir aile nezdine veya bir müesseseye yerleştirir. ( MK md. 273 ) Velayeti ifadan aciz veya mahcur olan yahut nüfusunu ağır surette suistimal eden veya fahiş ihmalde bulunan ana ve babadan hakim velayet hakkını kaldırabilir. ( MK. md. 274 ) Medeni Yasadaki hükümlerin yanında 2828 sayılı kanun da yürürlüğe konmuş, Türkiye uluslararası anlaşmalarada katılmıştır.
Görülüyor ki velayet hakkı ve çocuk ile ilgili olarak alınacak kararlar kamu düzeni ile ilgilidir. Hakim tarafların iddia ve savunmaları ile bağlı değildir. Resen hareketle çocuk için iyi ve yararlı olanı yapmak zorundadır. Velayet ile ilgili mahkeme kararları kesin hüküm de teşkil etmez. Öyle ise 2828 sayılı kanunla kurulan Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumundaki uzmanlar aracılığı ile inceleme yaptırılmalı, çocuk sağlığı ve çocuk psikiyatrisi uzmanlarından rapor alınmalıdır. Eksik inceleme ile karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan sebeplerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, duruşma için takdir olunan 65.000.000 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy