(4721 S. K. m.185, 195, 196, 197, 198, 405, 406) (1086 S. K. m.72, 73, 101)
Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Maddi hadiseleri açıklamak taraflara, onun hukuki nitelendirilmesi hakime ait bulunmaktadır.
Davacı 78 yaşında olduğunu , makul bir sebep yokken 48 yıllık eşinin evi geceleri terk edip çocukların yanına gittiğini, bu davranışının kendisinde olumsuz etki yaptığını belirterek gerekli ihtarın yapılmasını istemiştir.
Medeni Kanunun 185. maddesi; evlenme ile eşler arasındaki birliğinin kurulmuş olacağını , eşlerin bu birliğin mutluluğunu elbirliğiyle sağlamak, çocuklarının bakımına, eğitim ve gözetimine beraberce özen göstermekle yükümlü bulunduklarını, eşlerin birlikte yaşamak, birbirlerine sadık kalmak ve yardımcı olmak zorunda olduklarını, 195. maddesi de; bu birliktelikten doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya evlilik birliğine ilişkin önemli bir konuda uyumazlığa düşülmesi halinde, eşlerin ayrı ayrı veya birlikte hakimin müdahalesini isteyebileceklerini , hakimin eşleri yükümlülükleri konusunda uyarabileceğini, onları uzlaşmaya çalıştırabileceğini, gerektiği takdirde eşlerden birinin istemi üzerine kanunda öngörülen önlemleri de alabileceğini hükme bağlamıştır.
Amaç evlilik biriliğini korumaktadır.
Somut olayın özelliğine göre, hakim eşlere yükümlülüklerinin ne olduğunu hatırlatıp, belli konularda uyarabilir.Bunların sonuçsuz kalması halinde istek üzerine ortak hayatı tatiledebilir, (MK. md. 197) üçüncü kişilere borçlarını eşe ödememeleri konusunda emir verebilir, (MK. md. 198) nafaka takdiredebilir, (MK. md. 195, 196) sebepleri varsa kısıtlanması bakımından girişimde bulunabilir, (MK. md. 405, 406) çocukların bakımından nafaka dahil gerekli diğer önlemleri alabilir, (MK. md. 196, 197) taşınmazı aile konutu olarak özgüleyebilir, (MK. md. 194) eşin tasarruf yetkisini sınırlayabilir. (MK. md. 199) Ancak hakim; hiçbir zaman kanunda gösterilmeyen önlemleri alma cihetine de gidemez. (MK. md. 195/son) Bu isteklerin dava şeklinde hakimin karşısına getirilmesi zorunludur. (HUMK. md. 72) Dava olmadan işin esasını incelenemez. Verilecek karar yasanın amacına uygun ve ailenin korunmasına yönelik olmalıdır. Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasasının 101 ve müteakip maddelerindeki davadaki hakkın korunmasına ilişkin tedbirlerle ilişkisi yoktur. Bu özelliği itibariyle de verilecek karar başlı başına temyizi kabildir.
Mahkemece duruşma açılması, husumetin diğer eşe yöneltilmesi, tarafların gösterecekleri tüm delillerin toplanması, değerlendirilmesi ve sonucu uyarınca karar verilmesi gerekir. (HUMK. md. 73) Açıklanan husus üzerinde durulmadan evrak üzerinde inceleme yapılıp, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre de diğer yönlerin incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine 01.12.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy