(2918 S. K. m. 20) (4721 S. K. m. 995)
Dava: Dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 10.000 TL ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Islah dilekçesi ile müddeabih 71.262,04 TL'ye çıkartılmıştır. Mahkemece davanın kabulüne dair verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davalı vekili tarafından istenilmekle; taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz eden Davalı vekili geldi. Aleyhine temyiz olunan Davacı vekili geldi. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için 03.07.2012 gününe bırakılması uygun görüldüğünden, belli günde dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı vekili dilekçesi ile; müvekkili şirkette müşavir avukat olarak çalışan davalıya, dava konusu aracın satıldığını; aracın satılamaz kaydı nedeniyle 01.06.1999 tarihli 48 aylık kira sözleşmesi de imzalandığını; sözleşme tarihinde, teslim tutanağı ile aracın davalıya teslim edildiğini; ancak, 01.10.2002 tarihinde iş akdi haklı nedenle feshedilen davalının, Şişli 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/84 E. sayılı dava dosyasında, araç satış sözleşmesinin geçersizliğini ileri sürerek, sözleşmenin feshi ile ödediği bedelin iadesini istediğini; mahkemece, davanın kabulü ile dava konusu aracın müvekkil şirkete iadesine ve ödenen 50.365,38 USD'nin ise davalıya ödenmesine karar verildiğini; karar gereği aracın müvekkiline teslim edildiğini, hükmedilen paranın ise 19.01.2009 tarihinde davalıya ödendiğini; bu nedenle, aracın 04.05.1999 tarihinden 19.01.2009 tarihine kadar geçen sürede davalı tarafından kullanılması karşılığı ecrimisil ödenmesi gerektiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, şimdilik 10.000 TL'nin dava tarihinden yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile de müddeabihi 71.262,04 TL'ye çıkartmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; derdestlik itirazında ve zamanaşımı definde bulunmuş, esası bakımından da ecrimisil talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak; davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; Taraflar arasında yapılan sözleşmeye, aracın davalıya teslimine ilişkin tutanağa ve aracın teslimi için tevdi mahalli tayinine ilişkin mahkeme kararına göre, aracın 04.05.1999 - 21.11.2008 tarihleri arasında davalının elinde kaldığı açıktır. Kiralama sözleşmesi feshedildiğinden, davalı bu süre için davacıya kira parası ödemek zorundadır. Gerekçesiyle ıslah edilen davanın kabulü ile 71.262,04 TL ecrimisilin faiziyle tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.
Davada, taraflar arasında harici araç satışına ilişkin düzenlenen sözleşme gereğince, davalının kullanımında kalan araç için; ecrimisil talep edilmektedir.
Araç satış sözleşmesinin resmi şekilde düzenlenmemiş olması nedeniyle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 20/d maddesi uyarınca geçersiz bulunmasına; tarafları açısından hak ve borç doğurmayan bu tür geçersiz sözleşmelerdeki edimlerin ifasının istenilmesine hukuken olanak bulunmamasına, böylesi sözleşmelerde tarafların sadece sözleşme uyarınca birbirlerine verdiklerini sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri isteme hakkına sahip olmalarına, Dava faizsiz araçta icarsız olması kuralına göre istem yerinde görülmemektedir. (T. Uygur Borçlar Kanunu Ank. 1991. sh.224-226-230)
Taraflar arasındaki araç satışına ilişkin 04.05.1999 tarihli sözleşme; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 20/d maddesine uygun resmi biçimde düzenlenmediği için geçersizdir. Geçersiz sözleşmeye dayanılarak, taraflar; ancak, aldıklarını iade ile yükümlüdür. Davacı satıcı, satış parasını iade edinceye kadar; davalı alıcı, aracı kullanmaya devam edilebilir. Zira, hapis hakkı bulunmaktadır. Bu nedenle, araç bedelinin davalıya ödendiği 19.01.2009 tarihine kadar, aracın davalı tarafından kullanılması iyiniyete dayandığından; ecrimisil ödeme yükümlülüğünden de söz edilemez. Mahkemece, açıklanan hususlar gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirme ve yanlış nitelendirme sonucu, yazılı şekilde talep edilen ecrimisil bedelinin kabulüne ilişkin hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 03.07.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy