MAHKEMESİ :ASLİYE ... MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Davacı dava dilekçesinde, .....-106 ada ... parselde kayıtlı taşınmazın ½ paydaşı olduğunu ve ........... Sulh ... Mahkemesinin 2011/... sayılı satış dosyası ile diğer paydaşa ait ½ hisseyi satın aldığını, taşınmaz üzerinde ....01.1976 tarih bir yıl vade ve 70 000 TL bedelli ikinci derece ikinci sırada kayıtlı ipotek tesisi bulunduğunu bunun terkini için alacaklıya ipotek bedelinin kendisi tarafından ödendiğini ileri sürerek davalı hissesine düşen 35 000,00 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar, ipoteğin 1976 yılında konulduğunu, dava tarihi itibariyle bir yıl olan ipotek süresinin geçtiğini belirterek yersiz açılan davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, aradan geçen süre nazara alındığında ipotek bedelinin ödendiğinin kabulünün gerektiği, ancak tapuda terkin işleminin yapılmaması nedeniyle 1976 yılında düzenlenen senede göre 70.000,00 TL nin alacağa esas olarak kabul edilemeyeceği davacı talebinin hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirilmek suretiyle davanın reddi cihetine gidilmiştir.
Hüküm, süresinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Türk Medeni Kanununun 858. maddesi hükmüne göre; “Taşınmaz rehni, tescilin terkini .... ile sona erer”. Bu durumda taşınmaz rehni ancak terkinle (rehin hakkı sahibinin yazılı talebi ile) sona erer. Kamuya açıklık kuralı taşınmaz ipoteğinin sona ermesinde de geçerli olduğundan ipoteğin belirli bir süre için kurulmuş olması halinde, bu sürenin sonunda ipoteğin kendiliğinden sona ermeyeceği ancak terkin ile sona ereceğinin kabulü gerekir.
Tapu sicilinde tescilin devamı süresince, tescil edilmiş rehin hakkının da mevcudiyeti karine olarak kabul edilir (MK'nun madde 992/c-l). Terkin için ayrıca hukuki bir sebep aranmaksızın rehin hakkı sahibinin tek başına muvafakati yeterlidir. İpotek hakkı sahibinin terkine muvafakat borcu olmasına rağmen, yazılı terkine muvafakat beyanında bulunmaktan kaçınırsa, taşınmaz maliki, mahkemeye başvurarak ipoteğin fekkine ilişkin alacağı ilamla tapu memurundan terkini talep edebileceği gibi İİK'nun 153. maddesi koşullarında da icra dairesinden terkin talebinde bulunabilir.
Somut olayda, ipotek akit tablosu incelendiğinde; alacağın 70.000,00 TL, tarihin .../07/1976 ve ... yıl vade ile ... nci sıradan ipotek tesis edildiği anlaşılmaktadır. Akit tablosu incelendiğinde davacı ... ile davalıların murisi Nejdet Uysal'ın ipotek borçlusu dava dışı ......r'in ise ipotek alacaklısı olduğu anlaşılmaktadır. Dosya içerisinde ........... Sulh ... Mahkemesinin 2009/97 Esas 2011/101 Karar sayılı ortaklığın giderilmesi davası bulunduğu, kararın kesinleşmesinden sonra satış memurluğuna havale edilerek karar gereğince dava konusu gayrimenkulün hissedarlarının payı oranında satışı için kıymet takdiri yapıldığı, Tapu Müdürlüğünden gelen tapu kayıtlarından dava konusu alacağa yönelik ipotek kaydının mevcut olduğu, ayrıca davacı ve diğer mirasçılar açısından iddia edilen dava konusu ipotek bedelinin ödenmiş olduğu konusunda ipotek alacaklısı ......vekili tarafından beyanda bulunulması üzerine satış bedelinden davalıların hissesine düşen miktarların ilgililere ödendiği anlaşılmaktadır. Yine, taşınmazın davacı adına ipotekten ari olarak kayıt edildiği de tartışmasızdır.
O halde mahkemece, dava konusu ipotek bedelinin kimin tarafından ödendiği hususu taraf delilleri değerlendirilmek suretiyle araştırılarak sonucuna göre davacı tarafından ödendiğinin anlaşılması halinde ....01.1976 tarihindeki 70.000 TL'nin dava tarihi itibariyle güncellenmek suretiyle davacı hissesi oranında karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekirken bu yön dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, ....04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy