MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davalılar ...ile ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalılardan ... Büyükşehir Belediye Başkanılğı vekili ile davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili; davalı il özel idaresinin mülkiyetinde bulunan ... Çarşıda 24.12.2003 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda, aynı çarşıda kiracı olarak bulunan müvekkiline ait işyerindeki ticari mallar ile demirbaş eşyaların tamamının hasar gördüğünü, yangını bizzat başlatan 66-67 nolu dükkan kiracısı davalı ... ve işçisi olan davalı ...'ın, malik olarak gerekli tedbirleri almayan davalı İl Özel İdaresinin, iş hanında proje dışı yapılanmaya müsade eden davalı ... Büyükşehir Belediyesi ile Altındağ Belediyesinin ve mesai günleri ve saatleri dışında çalışma yapabileceği halde yoğun saatlerde bakımlar yapması nedeniyle elektrik kesintilerine neden olduğundan dolayı davalı ...'ın meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, 1.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 31.12.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat istemini 122.790,94 TL'ye çıkartmış ve ıslah edilen maddi tazminat tutarı ile manevi tazminatın davalı ... dışındaki davalılardan olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile tahsilini istemiştir.
Davalı İl Özel İdaresi vekili; müvekkili idarenin yangının meydana gelmesinde bir kusurunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
./..
-2-
Diğer, davalılar, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; bilirkişi kurulundan alınan 25.11.2013 tarihli ek rapor ile yanan ticari malların değerinin 142.242,67 TL, demirbaş eşyanın değerinin 11.246 TL, toplam zararın ise 153.488,67 TL olarak belirlendiği, Modern Çarşı esnafının % 20 oranında kusurlu olması nedeniyle yangını çıkartan ..., işveren ..., malik İl Özel İdaresi ve potansiyel tehlike yaratacak şekilde işyeri açma ruhsatı veren ... Büyükşehir Belediyesinin kalan % 80'lik kusura tekabül eden 122.790,94 TL'lik maddi kayıptan sorumlu bulunduğu, manevi tazminat isteminin ise şartlarının oluşmadığı, olayda davalılar ... ve ... Belediye Başkanlığı'na atfı kabil kusur bulunmadığı gerekçesiyle; davacının davalılardan ... ile ...aleyhine açmış olduğu davanın reddine, davacının diğer davalılar hakkında açtığı davada; manevi tazminat isteminin reddine, maddi tazminat isteminin kabulü ile 122.790,94 TL maddi tazminatın (1.000 TL'sinin 24.12.2003 olay tarihinden itibaren yasal faizi ile kalan miktarın ise 31.12.2013 ıslah tarihinden itibaren ticari faizi ile) davalılar ..., ..., ... İl Özel İdaresi ve ... Büyükşehir Belediyesinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalılardan ... ...vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; davacı ve davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Dava, haksız eyleme dayalı tazminat istemine ilişkindir. Bu tür davalarda, talep olması halinde olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanır. Davacı vekili tarafından verilen dava ve ıslah dilekçelerinde; olay tarihinden itibaren faiz istenmesine rağmen, mahkemece ıslah edilen maddi tazminat tutarına ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
3- Dava dilekçesinde; davalılar ... Büyükşehir Belediyesi ile Altındağ Belediyesinin, nüfusun yoğun olduğu bir alanda patlayıcı malzeme satan dükkanların açılmasına ve çalışmasına ruhsat verdikleri iddiasıyla meydana gelen zarardan sorumlu oldukları ileri sürülmüştür.
Kural olarak, idarenin kusurlu veya kusursuz eylem ve işlemleri sonucunda verdiği zararlar nedeniyle 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/b maddesi gereği idare mahkemelerinde tam yargı davası açılabilir. İYUK'nun 3 ve sonraki maddelerinde, idari davaların nasıl açılacağı açıkça gösterilmiştir. Bir idari dava açılırken yasada gösterilen yöntemlere uyulması gerekir.
Yargı yolunun caiz olması dava şartıdır(HMK m. 114/1-b). Buna göre idari yargının konusuna giren bir dava, adliye mahkemelerinde açılamaz; açılırsa, bu husus yargılamanın her aşamasında bir dava şartı olarak taraflarca ileri sürülür ve mahkeme tarafından kendiliğinden gözönüne alınır.
Somut olayda, davalı belediyenin işyeri açılmasına ruhsat verme işlemi idari bir işledir. Diğer bir anlatımla, davanın davalı belediyelere yöneltilmesinin nedeni de hizmet kusurudur. Bu nedenle; davanın, davalı belediyelere karşı idari yargı yerinde tam yargı davası olarak açılması gerekir.
../...
-3-
Ancak, yargılama devam ederken, 06.12.2012 tarihli ve 28489 sayılı Resmi Gazete Yayımlanan 6360 Sayılı 13 İlde Büyükşehir Belediyesi ve 26 İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile ... İl Özel İdaresinin tüzel kişiliği sona erdirilip, ... İl Özel İdaresinin taraf olduğu (devam eden) dava dosyaları ... Büyükşehir Belediyesine devredilmiştir.
Bu bağlamda, davalı ... Büyükşehir Belediyesinin, İl Özel İdaresinin halefi olarak bina maliki sıfatından doğan sorumluluğu yönünden adli yargı yeri, ruhsat vermeden kaynaklanan görevi yönünden ise idari yargı yeri görevlidir.
Hal böyle olunca mahkemece; ruhsat verme işlemi nedeniyle davalı belediyeler aleyhine açılan dava hakkında idari yargının görevli olması nedeniyle yargı yolu yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda birinci bendde açıklanan nedenlerle davacı ve davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci ve üçüncü bendde açıklanan nedenlerle hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince davacı ve davalı yararına BOZULMASINA, 6100 sayılı HMK'nun Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14.03.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy