MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı, kaçak elektrik kullanmadığı halde davalı tarafından kaçak elektrik ve kaçak elektrik ek tahakkuku olarak toplam 152.327,01 TL tahakkuk ettirdiğini ileri sürerek, davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, davacı aleyhine düzenlenen kaçak tespit tutanağı ve akabinde yapılan tahakkuk işleminin mevzuata uygun olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece davanın kabulüne dair verilen 21.10.2010 tarih ve 2010/61-266 E.K. sayılı karar Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 05.12.2011 tarih ve 2011/4269-15198 E.K. sayılı ilamı ile bozulmuş, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya 117.551,68 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 16.01.2014 tarih ve 2013/15920 E. 2014/404 K. sayılı ilamı ile bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, mahkemece; davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya 130.783,08 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
1-Mahkemece bozma kararına uyulmuştur. Kural olarak bozma kararına uyulmakla orada belirtilen biçimde işlem yapılması yolunda lehine bozma yapılan taraf yararına kazanılmış hak, aynı doğrultuda işlem yapılması yolunda yerel mahkeme için zorunluluk doğar.
Belirtilmelidir ki; bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlanan bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Y.İ.B.K.).
Bu ilke kamu düzeni ile ilgili olup, Yargıtay'ca kendiliğinden dikkate alınması gerekir. Hakimin değişmesi dahi açıklanan bu hukuki ilkeye etki yapamaz.
Somut olayda, mahkemece; bozmaya uyma kararı verilmiş ise de, bozmaya uygun karar verilmemiştir. Şöyle ki; Dairemizin bozma ilamında bilirkişi heyetinden kaçak elektrik ve ek tahakkuk bedellerinin ayrı ayrı yönetmelik ve kurul kararlarında açıklanan yöntemle hesaplanması konusunda rapor alınmasına işaret edilmiş, ancak bozma ilamı sonrasında alınan bilirkişi heyeti raporunda ek tahakkuk konusunda bir hesaplama yapılmamış, bunun yanında bilirkişi heyeti dava konusu olayda ek tahakkuk hesaplansa bile hesaplamaya 365 gün esas alınmasının mümkün olmadığını belirterek, kendi içerisinde de çelişki meydana getirmiştir.
Buna göre, uyulmasına karar verilen bozma ilamının gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği, bozma ilamı doğrultusunda bir işlem yapılmadığı ve bozma ilamına uygun bir hüküm tesis edilmediği anlaşılmaktadır.
Hal böyle olunca; mahkemece, dairemizin bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, dosyanın önceki bilirkişiler dışında oluşturulacak konusunda uzman üç kişilik bilirkişi heyetine verilerek, bilirkişi heyetinden, davalının davacıdan talep edebileceği kaçak elektrik ve ek tahakkuk bedelinin, kaçak elektrik tespit ve tahakkuk tarihlerinde yürürlükte bulunan ilgili mevzuat hükümlerine göre tereddüte yer vermeyecek şekilde, ayrıntılı ve açıklayıcı, hüküm kurmaya ve denetime elverişli bir rapor aldırılarak, varılacak sonuç dairesinde bir hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme, araştırma ve uyulmasına karar verilen bozma ilamına uygun olmayan bilirkişi raporu esas alınarak, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bu husus hükmün bozulmasını gerektirmiştir.
2-Bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
SONUÇ; Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davalı yararına BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenle davacının temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 11.05.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.