MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili; DSİ 91. Şube Müdürlüğü Hizmet Binası Bodrum katındaki 15 m2lik çay ocağının 24/06/2009 tarihinden itibaren 3 yıl süre ile davalı tarafından sözleşme imzalanarak kiralandığını, sözleşmeye göre 3 er aylık dönemler halinde ödemesi gereken kira bedelini ödemeyerek sözleşme hükümlerine aykırı davrandığını, sözleşmenin 11. Maddesi hükmü gereğince feshedildiğini, bu durumun davalıya 24/05/2012 tarihinde tebliğ edildiğini, üç yıla ait kira bedeli ve sözleşmenin 15. maddesi gereğince davalıdan cezai şart olarak cari yıl kira tazminatı 13.758,59 TL alacaklarının bulunduğunu ileri sürerek 48.721,35 TL'nin ihtarnamelerin tebliğ tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı; ilk kira dönemine ilişkin bedeli yatırdığını, cezai şartın dayanağının bulunmadığını, taşınmazda 158 personelin bulunmasına göre sözleşme yapıldığı, daha sonra 40 personel eksildiğini, ilk yıl sonunda davacı idareye zarara uğradığını bedelin indirilmesini ve sözleşmenin feshini talep ettiğini, cevap verilmediğini, devamının imkansız hale gelmesi nedeniyle ikinci dilekçe ile sözleşmenin feshini talep ettiğini, sonraki yılları ödeyemediğini, davacının taahhüdünü yerine getirmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; davalının gönderilen ihtarnameye herhangi bir itirazının olmadığı, davalının ödeme savunmasını ispatlayan delil sunmadığı, cezai şart hükmünde olmayan ve talep edilen sözleşmenin 11. Maddesi şartnamenin 15. maddesi uyarınca tazminat olarak cari yıl kira bedelinin tahsili gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile; 7.512,1 TL’nin 22/06/2010, 13.059,24 TL nin 04/01/2011, 14.391,41 TL’nin 24/05/2012, 13.758,60 TL’nin 24/05/2012 tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiş; hüküm, süresi içerisinde davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir
2- Taraflar arasında düzenlenen 07.09.2010 başlangıç tarihli ve 3 yıl süreli kira sözleşmesi konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmeyle davaya konu taşınmaz çay ocağı olarak kullanılmak üzere davalıya kiraya verilmiştir. Sözleşmenin 11. maddesinde kiracının taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi hallerinde 2886 sayılı Kanunun 62 maddesine göre tebligat yapmaya gerek kalmaksızın idarece feshedilerek, kesin teminatın gelir kaydedileceği ve cari yıl kira bedelinin tazminat olarak tahsil edileceği, sözleşmenin 14. maddesinde ise kira süresinin sona ermesi veya sözleşmenin feshi halinde taşınmazın İdareye teslim edilmeksizin geçen her gün için cari yıl kira bedelinin % 1'i oranında cezanın, itirazsız olarak ödeneceği kararlaştırılmıştır.
Fesih nedeniyle cezai şart istenebilmesi için feshin haklı ve hukuka uygun olması zorunludur. Davacı sözleşmenin 11. ve 14. maddeleri uyarınca fesih ve cezai şartı kiracının kira borcunu ödememesine dayandırmıştır. Dosya kapsamına göre, kiralananın Borçlar Kanun'unun adi kiraya ilişkin hükümlerine tabi bir yer olduğu anlaşılmaktadır. Kira akdinin sona erme sebeplerinden biri de kiracının temerrüdü olup kira parasının ödenmemesi veya geç ödenmesi durumunda akdin feshinin biçim ve koşulları 6098 sayılı Türk Borçlar Kanun'unun 315.maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre, istenen kira parasının veya yan giderin muaccel (istenebilir) olması ve kira bedeli ile yan giderin verilen sürede ödenmemiş bulunması, ihtarnamede verilen süre içerisinde kira parasının ödenmemesi halinde akdin feshedileceğinin açıkça belirtilmesi gerekir. Kiracıya verilecek süre konut ve çatılı iş yeri kiralarında en az otuz gün, ürün kiralarında en az altmış gün, diğer kira ilişkilerinde ise en az on gündür. Akdin feshi için tek başına bu koşulların bulunması yetmez. Ayrıca bu konuda tahliye talebinin ilama bağlanması gerekir.
Somut olayda taşınmaz 2886 sayılı yasaya göre kiraya verilmiş olup 24/06/2009 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin süresi 24/06/2012 tarihinde son bulacaktır. Temerrüt nedeniyle tahliye davası açma koşullarının bulunması durumunda bile, mahkeme kararı ile tahliye ilamı alınmadığı sürece akdin sona erdiğinden söz edilemez. Bu itibarla feshe dayalı olarak davalıdan cezai şart istenemez. Bu durumda mahkemece cezai şart isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru değildir. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK'nın 428 inci maddesi gereğince davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 6100 sayılı HMK'nın Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nın 440 ıncı maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu davalı yönünden açık davacı yönünden kapalı olmak üzere, 27/06/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.