Davacı ... ile davalı ... aralarındaki itirazın iptali davasına dair ...1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 01/12/2016 günlü ve 2016/37 E. - 2016/854 K. sayılı hükmün onanması hakkında dairece verilen 21.09.2017 günlü ve 2017/10058 E. - 2017/12530 K. sayılı ilama karşı davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir.
Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı, davalının tarımsal sulama amaçlı abonesiz kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini, tahakkuk ettirilen kaçak elektrik bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek; itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, kaçak tutanağının haksız ve hukuka aykırı olduğunu,açılan ceza davasında beraat ettiğini, tutanağa konu kuyu ile bir ilgisinin bulunmadığını, tutanakta bahsi geçen Ulaklı Köyü'nde ikamet etmediği gibi bu köyde tarım yaptığı hiçbir arazisinin ve sulama kuyusunun bulunmadığını, kendisinin Beyruk Köyü'nde yaşadığını ve burada arazileri bulunduğunu, kurum görevlilerin gerekli araştırma yapmadan tutanak tuttuklarını belirterek, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, dosya kapsamına göre, davalı hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda davalının beraatine karar verildiği gerekçesiyle davanın reddine dair verilen hükmün davacı tarafça temyizi üzerine Dairemizin 05.11.2015 gün ve 2014/20496 Esas, 2015/17281 Karar sayılı ilamı ile, "davalı aleyhine ceza davasında, "delil yetersizliğinden" beraat kararı verildiği, delil yetersizliği nedeniyle verilen beraat kararlarının hukuk hakimini bağlamayacağı, buna göre mahkemece dosyanın dava konusunda uzman üç kişilik bilirkişi kuruluna verilerek, davacının davalı taraftan isteyebileceği bedelin Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre hesaplanması ve sonucuna göre karara verilmesi gerektiği" gerekçesi ile bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkeme, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde; bozma ilamı doğrultusunda alınan bilirkişi raporuna göre davacının, davalıdan istemekte haklı olduğu kaçak elektrik bedelinin toplam 45.395,80.TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne ve davalının ...2.İcra Müdürlüğünün 2010/9354 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 36.573,15 TL asıl alacak 6.583,17 TL asıl alacak KDV si ve 2.239,48 TL gecikme faizi olmak üzere 45.395,80 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine; karar verilmiştir. Hükmün kez davalı tarafça temyizi üzerine Dairemizin 21.09.2017 gün ve 2017/10058 Esas, 2017/12530 Karar sayılı ilamı ile hükmün onanmasına karar verilmiştir.
Dairemiz kararına karşı davalı tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.
Yeniden yapılan inceleme sonucunda;
Bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlanan bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Y.İ.B.K.).
Bu ilke, kamu düzeni ile ilgili olup; Yargıtay'ca kendiliğinden dikkate alınması gerekir. Hakimin değişmesi dahi açıklanan bu hukuki ilkeye etki yapamaz.
Mahkemece uyulmasına karar verilen Dairemizin 05.11.2015 gün ve 2014/20496 Esas, 2015/17281 Karar sayılı ilk bozma ilamının amacı, ceza mahkemesinin beraat kararı ile bağlı olmaksızın maddi olgunun, diğer bir ifade ile dava konusu kaçak tutanağından bahsi geçen sulama kuyusunun sanığa ait olup olmadığının ve bu suretle sanığın tarımsal sulama amaçlı kaçak elektrik kullanıp kullanmadığının tespit edilmesi gerektiği, şayet davalının kaçak elektrik kullandığı tespit edilir ise o durumda davacının isteyeceği kaçak elektrik bedelinin uzman bilirkişi kurulu raporuyla Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre tespit edilmesi gerektiğidir.
Ne var ki mahkemece Dairemizin bozma ilamına uyulmakla birlikte, belirtilen bu hususlar araştırılmaksızın, dosyanın bilirkişi kuruluna tevdi edilerek, alınan bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda sanığın kaçak elektrik kullandığı kabul edilmek suretiyle raporda hesaplanan bedel üzerinden hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.
O halde mahkemece, öncelikle dava konusu kaçak elektrik tutanağına konu taşınmaz tespit edilebiliyor ise, tapu kaydı Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilerek taşınmazın davalı adına kayıtlı olup olmadığının tespit edilmesi, tutanak düzenlenen taşınmazda davalının faaliyette bulunup bulunmadığı, faaliyette bulunuyor ise faaliyetin hangi tarihten itibaren başladığı, davacının destekleme alıp almadığı desteklemeden yararlanıyorsa sözkonusu ödemeye esas çiftçi kayıt formu ve ilgi belgelerin İlçe Tarım Müdürlüğünden celbiyle, niza konusu kuyunun bulunduğu taşınmaz üzerinde zabıt mümzi tanıklar da refakate alınarak keşif icrası suretiyle kaçak kullanma fiilinin kim tarafından işlendiğinin şüpheye yer vermeyecek şekilde belirlenmesi, şayet davalının dava konusu tutanakta yazılı şekilde kaçak elektrik kullandığı tespit edilirse, ilk bozma ilamı sonrası alınan (19.09.2016 tarihli) bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulması, aksi halde davalının kaçak elektrik kullandığını iddiasının ispat edilememiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bu husus bozmayı gerektirmiştir
Ne var ki; mahkeme kararının açıklanan bu gerekçe ile bozulması gerekirken, zuhulen onandığı anlaşılmıştır.
SONUÇ; Yukarıda açıklanan nedenle davalının karar düzeltme isteğinin kabulü ile Dairemizin 21.09.2017 gün ve 2017/10058 Esas, 2017/12530 Karar sayılı onama kararının kaldırılmasına, ...1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 01.12.2016 günlü ve 2016/37 Esas-2016/854 Karar sayılı ilamının HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan karar düzeltme harcının istek hâlinde karar düzeltme talebinde bulunana iadesine, 02.07.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Ö.S. / N.T.
Full & Egal Universal Law Academy