(743 S. K. m. 1) (4721 S. K. m. 1)
Dava: Dava dilekçesinde, kira parasının 1.10.1995 gününden başlayarak aylık 35.000.000 lira olarak tespiti istenilmiştir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile aylık kira parasının brüt 26.000.000 lira olarak tespiti cihetine gidilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Taraflar arasındaki kira sözleşmesi, 1.10.1993 başlangıç tarihli olup, bir yıl sürelidir. Kira parası aylık 6.750.000 liradır. Sözleşmenin özel koşullarında kira parasının arttırılacağı kararlaştırılmıştır.
Davada, 1.10.1995 tarihinde başlayan dönemin kira parasının tespiti istenilmiştir.
Mahkemece, hak ve nesafet uygulamasına göre kira parası tespit edilmiştir.
Tarafların her türlü etken dışında ve serbest iradeleri ile yaptıkları kira sözleşmesinde belirledikleri (kararlaştırdıkları) kira parasının, aksi iddia edilip kanıtlanmadıkça o dönemin olağan rayicine uygun olduğu kabul edilmelidir.
Şartlar değişmediği ve özel gelişmelerin varlığı iddia ve ispat edilmedikçe, kira sözleşmesinde olağan rayice uygun olarak kararlaştırılan kira parasına Toptan Eşya Fiyat Endeksinin (TEF Endeksinin % 65'i aştığı dönemlerde %65 ile sınırlı olarak) üç yıl için (ard arda üç defa) artırımı esas alınarak bulunacak kira parasının o dönemin hak ve nesafet kurallarına uygun ve aşırı olmayan bir kira parası olduğu ilke olarak kabul edilmeli ve ona göre uygulama yapılmalıdır. Üç yıldan sonra ise yeniden hak ve nesafete uygun kira parası tespit edilecektir.
Dava konusu olayda üç yıl geçmediğine göre, bu sözü edilen yönteme göre kira parası tespit edilmelidir.
Sonuç: Bu itibarla, yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 2.4.1996 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy