(6570 S. K. m. 11)
Dava: Dava dilekçesinde kira parasının 15.8.1997 tarihinden başlayarak aylık 20.000.000 lira olarak tespit istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile aylık kira parasının 8.000.000 lira olarak tespiti cihetine gidilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, 15.8.1997 tarihinden itibaren aylık kiranın 20.000.000 lira olarak tespitini istemiş, mahkemece 8.000.000 lira olarak saptanmıştır.
Taraflar arasındaki ilk kira sözleşmesi 20.6.1992 tarihli olup, 700.000 lira bedellidir. Daha sonra ise 15.8.1995 tarihli kira sözleşmesi düzenlenmiş olup, kira bedeli 2.500.000 lira kararlaştırılmıştır. Mahkemece 2. kira sözleşmesinde kira başlangıç tarihi değişmiş olduğu" vurgulanarak Toptan Eşya Fiyat Endeksi'nin % 65 ile sınırlı kısmı uygulanmak suretiyle davalının kabul ederek ödediği bedel de dikkate alınarak 8.000.000 liraya hükmetmelidir.
Her iki sözleşmenin de aynı artış oranı içermekte olduğu, dosya kapsamı ile sabittir. Bundan ayrı olarak da 15.8.1995 tarihli kira sözleşmesinin rayice uygun olduğu kanıtlanmış değildir. Nitekim; hükme dayanak yapılan 19.1.1998 tarihli bilirkişi raporunda mecburun boş olarak yeniden kiraya verilmesi halinde, "20.000.000 lira" getirebileceği belirtilmiş olup, endeks uygulanması halinde 6.187.000 lira iken davalının kendi rızası ile 8.000.000 lira ödediği de tartışmasızdır.
O halde hükme esas alınan 15.8.1995 tarihli kira sözleşmesi eski sözleşmenin devamı olduğu gibi hak ve nesafet ilkelerine, rayiç ve emsal değerleri yansıtan yeni bir sözleşme olarak nitelendirilemez. Eski sözleşmenin devamı mahiyetindedir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş, hak ve nesafet ilkesine uygun, emsal ve rayiç değerleri yansıtan bir kira parasına hükmetmekten ibaret iken, yazılı gerekçeyle sonuca gidilmesinde isabet görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nin 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine 8.6.1998 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy