(1086 S. K. m. 9, 10, 11, 22)
Dava dilekçesinde kira parasının 07.11.2001 tarihinden başlayarak senelik 14.880.000.000 TL. olarak tespiti istenilmiştir. Mahkemece yetkisizlik cihetine gidilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içerisinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki tüm kağıtlar okunarak gereği düşünüldü.
Davada, 07.11.2001 gününde başlayan dönem kira parasının tespiti istenilmiştir.
Davalı vekili, süresi içerisinde yetki savunmasında bulunarak, davalının ikametgahı Ankara olup ve ayrıca aralarında yaptıkları yetki sözleşmesi gereğince, Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunu ifade etmiştir.
Mahkemece; gerek HUMK. nun 9.maddesine göre davalının ikametgahının Ankara olması gerekse taraflarca imzalanan kira sözleşmesinin 11.maddesinde yer alan yetki sözleşmesine göre ve davalının ilk itiraz olarak yetki itirazında bulunması sebebi ile HUMK.'nun 22.maddesi gereğince yetkisizlik kararı verilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, kira sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. HUMK'nun 10 maddesi, sözleşmeden doğan davalarda iki özel yetki kuralı getirmiştir. Buna göre, bu tür davalarda :
1-Sözleşmenin yerine getirileceği yer mahkemesi ile,
2-Sözleşmenin yapıldığı yer mahkemesi, yetkilidir.
HUMK. mad.10'da belirtilen yetki kuralları kamu düzenine ait olmadığı gibi, kesin yetki kuralları da değildir. Taraflar, sözleşmeden doğan davalar için yetki sözleşmesi yapabilecekleri gibi sözleşmeye yetki şartı da koyabilirler. Nitekim taraflar arasında akdedilen 13.10.1994 günlü kira sözleşmesinin 11. maddesinde ihtilafların mahallinde Ankara Mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili olduğu hususu düzenlenmiştir.
Ancak, yetki sözleşmesi ile genel ve özel yetkili mahkemelerin yetkileri kaldırılamaz. Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları da bu yöndedir. Olayda, kira sözleşmesinin yerine getirileceği yer Yalvaç olup, dava Yalvaç Sulh Hukuk Mahkemesinde açılmıştır. Yalvaç Mahkemeleri, HUMK. mad.10 gereğince bu davada özel yetkili mahkemedir. Davacı, davasını yetki sözleşmesi ile yetkili kılınan yer mahkemesinde veya kanunen yetkili olan (genel ve özel yetkili) mahkemeden birinde açabilir.
Bir dava için birden fazla (genel ve özel) yetkili mahkeme var ise davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçim hakkına sahiptir.
Davacı, Yalvaç Mahkemesinde davasını açarak seçimlik hakkını kullanmıştır.
Mahkemece, işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken yetkisizlik kararı verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
Bu itibarla yukarda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı biçimde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu sebeplerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istem halinde temyiz edene iadesine, 14.02.2002 tarihinden oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy