(6570 S. K. m. 1, 4 ,9)
Dava: Dava dilekçesinde kira parasının yıllık mahkemece tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü ile yıllık 3.300.000.000 lira olarak tespiti cihetine gidilmiş, hüküm taraflar vekili tarafından temyiz edilmiştir.Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadakı bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davacı ( kiracı ) 2001 yılı kirasının 1.100.000.000 lira olmasına rağmen davalı kiralayan tarafından 2002 yılı kira bedeli olarak yıllık 4.400.000.000 TL talep edildiğini bu bedelin çok yüksek olduğundan ötürü kiranın mahkemece tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davacı önceki dönem kirasının 1.100.000.000 lira olduğunu ispatlayamadığından davalı tarafından 2001 yılı kirası olarak belirtilen 2.000.000.000 lira esas alınmak ve bu bedele endeks uygulamak suretiyle yıllık kira bedeli 3.300.000.000 lira olarak saptanmış olup hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında kira sözleşmesinin 1.1.1998 tarihinde düzenlendiği yıllık kiranın 300.000.000 lira olarak kararlaştırıldığı ve özel şartlar kısmında artış şartının olduğu çekişmesizdir.
Dava konusu yer sinema olarak kiralanmıştır. Hükme dayanak yapılan 6.3.2003 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın sahip olduğu özellikler gözönünde bulundurulduğunda , kira bedelinin tespitinde dayanak olacak uygun emsal bulunamadığı, olağan rayici belirlemenin zor olacağı görüşüyle 2001 yılı kira bedeli davacı kiracının dediği gibi 1.100.000.000 lira ise endeks uygulamak suretiyle 1.815.000.000 lira şayet davalı kiralayanın beyan ettiği gibi 2.000.000.000 lira ise endeks uygulamak suretiyle 3.300.000.000 TL olduğu kanaatiyle görüş bildirilmiştir.
Oysa ki taraflar arasındaki kira ilişkisi 1.1.1998 tarihinde başladığına göre talep ve dava edilen 2002 dönemi sözleşmeyi takip eden 4. dönem olmaktadır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre sözleşmeyi takip eden 3 yıldan sonra kira parasının hak ve nesafete göre belirlenmesi gerekmektedir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş; mahallinde yeniden keşif yapmak suretiyle kiralananın boş olarak getirebileceği kira parasını tespit edip, kiracının eski kiracılığı da dikkate alınmak suretiyle makul bir indirim yapmak suretiyle kira parasını tespit etmekten ibarettir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine 6.10.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy