(2004 S. K. m. 67) (4077 S. K. m. 1, 2, 3, 8, 23)
Dava: Dava dilekçesinde 162.000.000 lira alacağın tahsili için yapılan takibe vaki itirazın iptali, %40 tazminatın masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Karar: Davacı, İngilizce eğitim seti satılan davalının bedeli ödememesi nedeniyle yapılan icra takibine itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile inkar tazminatının tahsilini istemiştir.
Mahkemece, 4077 sayılı yasaya dayanılarak çıkartılan tebliğlerde eğitim ve kültürel amaçlı ses kaseti, video vb.nin bu tebliğ kapsamında kalmadığı belirlendiğinden, davanın Tüketici Mahkemesinde görülmesine gerek bulunmadığı gerekçesi ile işin esasına girilerek dava kabul edilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun ile ilgili çıkartılan tebliğ ve yönetmeliklerde eğitim ve kültürel amaçlı satışlar kapsam dışı tutulmuş ise de; satıcı kendisince hazırlanıp satışa sunulan ürünün eğitim ve kültürel amaçlı olduğunu, (Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Dairesince eğitim ve kültürel amaçlı olduğuna karar verilmiş bulunduğunu) iddia ve ispat etmediğinden tüketici ile satıcı arasındaki işlem kapıdan satış olarak kabul edilmeli ve 4077 sayılı yasanın 8. maddesine tabi tutulmalıdır.
4822 sayılı yasa ile değişik 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun Amaç başlıklı 1. maddesinde yasanın amacı açıklandıktan sonra kapsam başlıklı 2. maddesinde Bu kanun, birinci maddesinde belirtilen amaçlarla mal ve hizmet piyasalarında tüketicinin taraflardan birini oluşturduğu her türlü tüketici işlemini kapsar hükmüne yer verilmiştir.
Bir hukuki işlemin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde taraflar arasında mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir. Somut uyuşmazlıkta davacı ile davalı arasında 4077 sayılı yasanın değişik 8. maddesi kapsamında (kapıdan satış) sözleşme ilişkisi bulunduğu anlaşılmaktadır.
4077 sayılı yasının 23. maddesi bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa tüketici mahkemelerinde bakılacağı öngörülmüştür.
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz.
4077 sayılı Kanunun 2. ve 3. maddeleri gereği somut olaya 4077 sayılı Kanunun uygulanması gerekmektedir. Aynı yasanın 23. maddesi gereğince uyuşmazlığın çözümünde Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilip hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup doğru görülmemiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve şimdilik diğer yönlerin incelenmesine mahal olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 27.10.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy