(6570 S. K. m. 9) (YİBK 18.11.1964 Gün ve 2/4 Sayılı)
Dava: Dava dilekçesinde kira parasının 01.01.2003 gününden başlayarak yıllık 3.000.000.000.- Lira olarak tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile yıllık kira parasının net: 1.750.000.000.- Lira olarak tespiti cihetine gidilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davada, 01.01.2003 tarihinden başlayan döneme ilişkin yıllık kira parasının tespiti istenmiştir.
Mahkemece, bilirkişi raporunda hak ve nesafete göre belirlenen miktarlardan eski kiracılık da dikkate alınıp indirim yapılmak suretiyle yıllık "net 1.750.000.000.TL" kira parasına hükmedilmiştir.
Dava dosyası incelendiğinde 31.12.1999 tarihinden başlayan dönem kirasının yine mahkemece hak ve nesafete göre tespit edildiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre, şartlar değişmediği ve özel gelişmelerin varlığı da iddia ve ispat edilmedikçe, hak ve nesafet ilkesine göre kira parasının tespit edildiği tarihten sonra 3 yıl için ard arda ( her yıl için ayrı ayrı ) % 65 ile sınırlı endeks uygulanarak bulunacak kira parasının, o dönem için hak ve nesafete uygun ve aşırı olmayan bir kira parası olduğu kabul edilmeli ve ona göre uygulama yapılmalıdır. Üç yıldan sonra ise yeniden hak ve nesafete göre kira parası tespit edilecektir.
Dava konusu olayda, kira parasının mahkemece hak ve nesafet ilkesine göre tespit tarihinden itibaren üç yıl geçmediğinden, endeks uygulamasına göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde ve yanlış yöntem uygulanarak kira parasının tespiti doğru görülmemiştir.
Bundan ayrı olarak, taraflar arasındaki kira sözleşmesinin 31.12.1998 başlangıç tarihli olduğu göz önünde bulundurulmaksızın 01.01.2003 tarihi başlangıç kabul edilerek uygulama yapılması ve "net" kira parasına hükmedilmiş olması da doğru değildir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 08.07.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy