(4721 S. K. m. 683)
Dava: Dava dilekçesinde 877.000.000 lira ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili dilekçesi ile; muristen intikal eden taşınmazda (dairede) davalının tek başına oturduğunu, müvekkillerinin hissesine karşılık kira ödemediğini, dairenin aylık kirasının en az doksan milyon lira olduğunu iddia ederek; fazlaya ilişkin hak saklı tutularak müvekkillerinin hissesine düşen 877.000.000 lira ecrimisilin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, davacıların davasının kısmen kabulü ile 887.000.000 liranın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükmün temyizi üzerine Dairemizce; ...kısa karar ile gerekçeli kararın hüküm fıkraları arasında çelişki bulunmaktadır... gerekçesi ile bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak, yeniden kurulan hükümde; 877.000.000 liranın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmektedir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak, hükme esas alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli değildir. Zira, raporda; şu anki durumuyla kiraya verilmesi halinde aylık 100.000.000 lira kira geliri getireceği kanaatiyle ecrimisil bedeli hesaplanmıştır.
Ecrimisil kötü niyetli şagilin ödemekle sorumlu olduğu tazminat olup, en azı kira geliri, en çoğu ise tam gelir yoksunluğudur.
İlke olarak kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde; taşınmazın, ecrimisil istenen dava konusu ilk dönemde; mevcut haliyle serbest koşullarda getirebileceği kira parası (emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü ve çevre özellikleri de nazara alınarak) rayice göre belirlenir, sonraki dönemler için ise; ilk dönem için belirlenen miktara Toptan Eşya Fiyat Endeksi artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak koşuluyla ecrimisil bedeli rayiç değerlere göre takdir edilir.
Mahkemece, taraflardan dava konusu taşınmaza ilişkin emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse resen emsal sözleşmeler temin edilmeli, yeniden oluşturulacak bilirkişi heyeti ile mahallinde keşif yapılarak yukarıda açıklandığı üzere denetime elverişli rapor alınmalı ve sonucu doğrultusunda hüküm kurulmalıdır.
Eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 13.09.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy