(2022 S. K. m. 1, 9) (65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz Ve Kimsesiz Türk Vatandaşları İle Özürlü Ve Muhtaç Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Yönetmelik m. 5, 19, 23, 24)
Dava: Dava dilekçesinde 1.667.711.000 lira alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davacı (Emekli Sandığı Genel Müdürlüğü) 1.2.1986 tarihinden itibaren 2022 Sayılı Yasa gereğince maaş bağlanan davalının 2.9.1986 tarihinde evlendiği halde yasaya aykırı olarak maaş almaya devam ettiği, ilgili yasa ve bu yasanın uygulanması hakkında yönetmeliğin 5/a, 19/d, 23/1 ve 24. maddesi gereğince %50 zamlı olarak 2.501.600.000 liranın geri ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece davanın kabulü ve dava tarihinden faiziyle davalıdan tahsili cihetine gidilmiş olup, hükmü davalı taraf temyiz etmektedir.
Davalı sağır ve dilsiz olup, %50 oranında çalışma kaybı bulunduğu dosya içine ibraz edilen rapordan anlaşılmaktadır. Kendisine 2022 sayılı Yasaya göre aylık bağlanmıştır. Ancak anılan yasa da evlenme halinde aylığın kesileceği hususu açıkça belirtilmiş değildir. Yasanın 1. maddesinde evli olup, eşleri yukarıdaki şartlara haiz olanların aile reislerine ise bu aylık %50 artırılarak bağlanacağı hükmü getirilmiş olup 9. madde 3. fıkrasında da Ancak aylık bağlama ile ilgili geçim şartlarının kalkması halinde, aylıklar bu şartın kalktığı tarihi takip eden dönem sonundan itibaren verilir hükmü getirilmiştir.
Yeniden evlenme ile bu aylığın kesileceği hükmü 6.1.1994 tarih ve 21810 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2022 Sayılı Yasanın uygulanması hakkındaki yönetmeliğin 5. maddesi ile getirilmiştir. Yasanın verdiği bir hak yönetmelikle alınamaz. Yasa hükmünde geçim şartının kalkması hali kıstas olarak konulmuş olup, bu durum ispatı gerektirir bir durumdur. Kaldı ki davalı kadın eşinin 27.2.1990 tarihinde vefat ettiği anlaşılmakta olup, hakim re'sen bu durumun incelemesini yapmalı ve hasıl olacak kanaate göre karar vermelidir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 08.12.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy