(2004 S. K. m. 67)
Dava: Dava dilekçesinde 28.000 Amerikan Doları için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile %40 icra inkar tazminatının masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı ve dahili davalı vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, sınır ticareti kapsamında yurt dışından motorin ithal edebilmek için alınması zorunlu ve gerekli olan uygunluk belgesini alabilmek için davalı Artvin Valiliği tarafından kendisinden para istenildiğini, istenilen parayı yatırdığını, ancak daha sonra kontenjanın dolmuş olması nedeniyle ithalatın gerçekleşmediğini yatırmış oldukları 28.000 Amerikan Dolarının geri alınması için yapmış oldukları icra takibine davalının itiraz ettiğini ileri sürerek vaki itirazın iptali ile %40 oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsili istenilmiştir.
Davalı Artvin Valiliği husumet ve zamanaşımı itirazında bulunarak davanın reddi gerektiğini savunmuş, davaya dahil edilen Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı Vekili davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı hakkındaki davanın reddi, Artvin Valiliği hakkındaki davanın kabulü cihetine gidilmiştir.
Davacı sınır ticareti yapmak üzere petrol ithal edebilmek için yaptığı başvuru sırasında Valilikçe istenilmesi üzerine davalının banka hesabına değişik tarihlerde para yatırdığını, ancak Artvin İl kontenjanının dolmuş olması nedeniyle motorin ithal etme imkanının ortadan kalktığını ileri sürerek bu davayı açmıştır.
Dava Bakanlar Kurulunca çıkartılan sınır ticareti ile ilgili kararnameye dayanmaktadır. Çıkarılan Bakanlar Kurulu kararında da sınır ticareti yapmak için, sınır ticareti belgesinin alınmasının zorunlu olduğu ve bu belge ile ilgili şekil ve esasların Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca belirleneceği, Bakanlar Kurulu kararını Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlığın yürüteceği belirtilmiştir. Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlı Devlet Bakanlığına bağlı olup, genel bütçeye dahildir.
Dava açılırken Artvin Valiliği davalı olarak gösterilmiş, dava dilekçesi Valiliğe tebliğ edilmiş, Artvin Valiliği adına vali tarafında vekalet verilen avukat tarafından Artvin Valiliği davalı olarak yargılamada temsil edilmiştir. Açılan davada gerçek hasmın, davalının, Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlık olup, valiliğe husumetin yöneltilmesi temsilcide yanılmadır. Bu nedenle Artvin Valisinin valiliği temsilen vekalet verdiği avukatın huzuru ile yargılamaya devam olunup Artvin Valiliği hakkında davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Kabul şekline göre de,
Davaya konu edilen alacak miktarı davacı tarafından bankaya Amerikan Doları karşılığı Türk Lirası olarak yatırılmış olduğu dikkate alınmadan, alacağın Türk Lirası yerine Amerikan Doları olarak hüküm altına alınmış olması da usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 12.04.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy