(4721 S. K. m. 693, 995)
Dava: Dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları mahfuz tutularak 5.000.000.000 lira ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın reddi cihetine gidilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Davada; müşterek murislerinden intikal eden taşınmazların davalılar tarafından haksız işgali nedeniyle dava tarihinden önceki beş yıllık süreye ilişkin 5.000.000.000 lira ecrimisilin tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı, intifadan men şartının gerçekleşmediğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, ihtarnamenin tebliğ edildiği 23.9.2002 tarihi ile dava tarihi arasında geçen süre yönünden davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm süresinde davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Kural olarak, müşterek ve iştirak halinde mülkiyet durumunda, taşınmazı kullanan malikten ecrimisil talep edilebilmesi için, diğer maliklerin taşınmazdan yararlanma isteklerini karşı tarafa iletmiş olmaları gerekir. İstisnaları ise her davada ayrıca değerlendirilir. Yararlanma isteğinin iletilmesi belli bir şekil şartına bağlı değildir. Her türlü delil ile ispatlanabilir.
Bu koşul; dava şartı niteliğinde olduğundan gerçekleşip gerçekleşmediğinin mahkemece re'sen araştırılarak saptanması icap eder.
Paydaşların intifadan men edilmedikçe birbirlerinden ecrimisil isteyemeyeceği kuralının ayrıcalıklarından birisi de, davacı paydaş tarafından davalı paydaş aleyhine, daha evvel o taşınmaza ilişkin el atmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri davaların açılması halleridir.
Sözü edilen davaların açılmış olması hallerinde, o dava dilekçesinin, davalı paydaşa tebliğ edildiği tarihten sonrasına ilişkin olarak intifadan men koşulu gerçekleşmiş sayılır.
Dosya içinde, dava konusu taşınmazları kapsayan Mucur Sulh Hukuk Mahkemesinin 2001/425-2002/174 sayılı ortaklığın giderilmesi dosyası mevcuttur.
O halde ortaklığın giderilmesine dair dava dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği tarihte intifadan men koşulu gerçekleşmiş sayılmalıdır. Ondan önceki sürelerle ilgili olarak, intifadan men koşulunun gerçekleştiğine dair tarafların diğer delilleri toplanmalı sonuçlarına göre ve ancak bu koşulun gerçekleştiği tarihten sonraki süreye ilişkin ecrimisile hükmedilmelidir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 30.06.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy