(4721 S. K. m. 176) (YHGK. 07.10.1998 T. 1998/2-656 E. 1998/688 K.) (YHGK. 26.12.2001 T. 2001/2-1158 E. 2001/1185 K.)
Dava: Taraflar arasında görülen nafaka davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı karşı davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Asıl davada; yoksulluk nafakasının geçen zaman içerisinde yetersiz kaldığı ileri sürülerek aylık 45-YTL'den aylık 300-YTL.'ye çıkartılması talep ve dava edilmiştir.
Birleşen davada ise; davalı kadının sigortalı olarak çalışarak gelir elde etmeye başladığı, elde ettiği gelir ile davalının yoksulluğunun ortadan kalktığı ileri sürülerek 45-YTL. olan yoksulluk nafakasının kaldırılması talep ve dava edilmiştir.
Mahkemece, nafaka alacaklısı davacı kadının sigortalı olarak çalışarak asgari ücret seviyesinde gelir elde ettiği, nafaka borçlusu davalı kocanın gelirinin de asgari ücret seviyesinde olduğu, bu durumda davacı kadının yoksulluğunun ortadan kalktığı gerekçesiyle asıl dava olan yoksulluk nafakası artırım davasının reddine, birleşen dava olan yoksulluk nafakası kaldırımı davasının kabulü ile yoksulluk nafakasının kaldırılmasına karar verilmiş, hüküm asıl davacı ve birleşen davanın davalısı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
TMK. nun 176. maddesine göre; irat biçiminde ödenmesine karar verilen maddi tazminat veya nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi yada tarafların birinin ölümü halinde kendiliğinden kalkar; alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğun ortadan kalkması yada haysiyetsiz hayat sürmesi halinde mahkeme kararıyla kaldırılır.
Tarafların mali durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hallerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 7.10.1998 tarih ve 2-656-688 sayılı ilamında da kabul edildiği gibi ...yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür (eğitim) gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul kabul edilmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Hemen belirtmek gerekir ki; Hukuk Genel Kurulunun yerleşik kararlarında Asgari ücretle çalışılmakta bulunulması yoksulluk nafakası bağlanmasını olanaksız kılan bir olgu kabul edilmemiştir (HGK.7.10.1998 gün 1998/2-656 E., 1998/688 K., 26.12.2001 gün 2001/2-1158-1185 Karar sayılı kararları).
Hukuk Genel Kurulunun 28.2.2007 tarih ve 2007/3-84 E. 95 Karar sayılı ilamında da Asgari Ücretle çalışılmakta bulunulması yoksulluğu ortadan kaldıracak bir olgu olarak ta kabul edilmemiştir.
Somut olayda ise, her dava açıldığı tarihteki şartlara tabidir. Dava tarihi itibariyle davacı herhangi bir yerde çalışmamaktadır, herhangi bir geliri de bulunmamaktadır. Davacı kadına ait SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu) Sigorta Cetvellerinin incelenmesinden de görüldüğü gibi davacı kadının çalışmaları dava tarihinden önceki yıllara ilişkin olup, o geçmiş yıllarda da bir kısım aylara ait geçici çalışmaya ilişkindir. Davacının sürekli çalışması yoktur. Yukarıda açıklanan ilke ve esaslar gözönüne alındığında davacı kadının yoksulluğu ortadan kalkmamıştır. Yoksulluk içerisindedir. Açıklanan nedenlerle, yoksulluk nafakası kaldırımı davasının reddine; nafaka artırımı davasının ise; tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumları, yoksulluk nafakasının niteliği, günün ekonomik koşulları, aradan geçen zaman içerisindeki TÜİK'in yayınladığı ÜFE artış oranı nazara alındığında davacı kadının doğal olarak ihtiyaçlarının arttığı ve paranın da değer kaybına uğradığının sabit olmasına göre hakkaniyete uygun bir miktar artırılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde yoksulluk nafakasının kaldırılması, artırımında reddedilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 24.11.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy