(818 S. K. m. 61) (4721 S. K. m. 722, 723, 729) (1086 S. K. m. 284)
Dava: Dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 10.000 TL alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Karar: Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacı vekili dilekçesi ile; Hazineye ait yer üzerine, müvekkillerinin murisinin zeytin ağacı diktiğini; bu nedenle ecrimisil ödediklerini; ancak, davalı hazinenin ihale ile taşınmazı 3. kişiye zeytinlik vasfıyla sattığını, ağaç bedelini müvekkillerine ödemediğini iddia ederek; fazlaya ilişkin hak saklı kalmak üzere, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre 10.000 TL alacağın faiziyle birlikte davalı Hazineden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın ihale ile alıcısına satıldığını, satış sonrasında idarenin sebepsiz zenginleştiği iddiasının doğru olmadığını savunarak; davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; bilirkişi raporu dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı hazine vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.
Dava konusu yerin, davacıların murisi tarafından ecrimisil ödenmek suretiyle kullanıldığı, üzerine 100 civarında zeytin ağacı dikildiği ve bu vasfıyla, davalı idare tarafından ihale ile üçüncü kişiye satıldığı hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacıların, dikilip yetiştirilen söz konusu ağaçlardan dolayı, davalı Hazineden; sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tazminat talep edip edemeyecekleri hususundadır.
Hemen belirtelim ki, davacılar; başkasına ait taşınmaza ağaç dikip yetiştiren kişi durumunda olduklarından, uyuşmazlığın; TMK. nun 729. maddesi yollamasıyla 722 ve devamı maddeleri gereğince çözümlenmesi gerekmektedir.
Türk Medeni Kanununun 722/1. maddesi gereğince bir kimse kendi arazisindeki yapıda başkasının malzemesini ya da başkasının arazisindeki yapıda kendisinin veya bir başkasının malzemesini kullanırsa, bu malzeme arazinin bütünleyici parçası olur. Ancak, sahibinin rızası olmaksızın kullanılmış olan malzemenin sökülmesi aşırı zarara yol açmayacaksa, malzeme sahibi, gideri yapıyı yaptırana ait olmak üzere bunların sökülüp kendisine verilmesini isteyebilir (TMK'nun 722/2 md.) .3.fıkra hükmüne göre de Aynı koşullar altında arazinin maliki de, rızası olmaksızın yapılan yapıda kullanılan malzemenin, gideri yapıyı yaptırana ait olmak üzere sökülüp kaldırılmasını isteyebilir. 723/1 maddesi gereğince ise malzeme sökülüp alınmazsa arazi maliki, malzeme sahibine uygun bir tazminat ödemekle yükümlüdür.
Somut olayda, arazi sahibi davalı hazine; davacıların murisi tarafından dikilen ağaçlarla birlikte taşınmazı ihaleye çıkartmış (dikilen ağaçları benimsemiş) ve ağaçların taşınmaza kattığı değer yönünden sebepsiz zenginleşmiş durumdadır.
O halde, TMK'nun 723. maddesi gereğince inceleme ve araştırma yapılarak, davacılar lehine tazminata hükmedilmesi gerekmektedir. Mahkemece, yanılgılı değerlendirme sonucu yetersiz bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 18.01.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy