(2942 S. K. m. 8, 10)
Dava dilekçesine 50000,00 TL alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın davalı H. yönünden açılmamış sayılmasına, diğer davalılar yönünden kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davacı ve davalı A. Ü. ve K. Y. tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Davacı vekili dava dilekçesinde, davalıların sahibi oldukları taşınmazın kira sözleşmesi sona ermeden dava dışı idare tarafından kamulaştırılması nedeniyle mal sahiplerine ödenen 50000,00 TL muhtesat bedelinin, taşınmazın arsa olarak müvekkilleri tarafından kiralandığı ve üzerindeki muhtesatların davacı kiracı tarafından yapıldığı ileri sürülerek sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tahsili istenilmiştir.
Davalı, kiraya verildiği tarihte binaların mevcut olduğunu, sözleşmeye göre her türlü tadilat ve ilaveler için bir bedel talep edemeyeceğinin kararlaştırıldığını bildirerek, yersiz olan davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, kira sözleşmesinin tarafların iradesi dışında sona erdiği gerekçesi ile özel şarta itibar edilemeyeceğinden ötürü davanın kısmen kabulü ile davalıların ¼ olan pay oranında sorumlulukları cihetine gidilerek bilirkişi tarafından belirlenen muhtesat bedeli 9216,16'şar TL'nin tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayalı alacak davasıdır.
Davaya konu taşınmaz üzerinde bulunan muhtesat bedeli davaya konu olup bu hususta özellikle kira sözleşmeleri önem arzetmektedir. 15.02.2000 tarihli kira sözleşmesinde davacı şirket adına münferiden A. R. P. imzalamış ve taşınmazın durumu arsa + kapalı alan olarak tanımlanmıştır. Anılan sözleşmenin özel şartlar 6.maddesinde; "Karayollarından istimlak geldiğinde kiracı mecuru terk edecektir" ve yine 10.maddesinde ise; "kiracının kiralanan şeyin içinde ve dışında yaptıracağı tezniyat masrafları tamamen kendisine ait olacak ve mukavele bittiğinde hiçbir güne bedel, masraf ve tazminat istemeye hakkı olmamak üzere gayrimenkul inşaatın cümlesi kiraya verenin olacaktır." hükmü konulmuştur.
Taraflar arasında, 01.01.2007 tarihli ve 24 ay süreli yenilenen kira sözleşmesinin 10.maddesinde de önceki sözleşmenin onuncu maddesi hükmü aynen kabul edilmiştir.
Dava konusu taşınmazın dava dışı idare tarafından 2942 sayılı yasa 8.md, hükmü gereği kamulaştırıldığı ve uzlaşma yolu ile belirlenen bedelin davalılara ödendiği sabittir.
Bu durumda kamulaştırılacağı taraflarca açıkça bilinen ve sözleşmenin 10. maddesine göre de kiracının kiralananın içinde ve dışında yaptıracağı tezyinat masraflarının tamamen kendisine ait olacağı, mukavele bittiğinde (veya tarafların kabulünde olan kamulaştırma yapıldığında) hiçbir güne bedel ve tazminat istemeye hakkı olmamak üzere gayrimenkul inşaatının tamamının (veya bedelinin) kiraya verene ait olacağının kabulü gerekir.
Başka bir ifade ile davacı yapacağı her türlü tadilat ve imalat bedelim eksiksiz ve tam olarak davalı kiralayana bırakması gerekir.
Kabule göre de, kiracının mecuru tahliye etmeden yapmış olduğu faydalı ve zorunlu giderleri talep etme olanağı bulunmamaktadır. Mahkemece, bu yönde inceleme ve araştırma yapılmaksızın tespit raporunda belirlenen miktarlar üzerinden kısmen kabule karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerekmiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 12.11.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy