MAHKEMESİ : .... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 24. HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen istirdat davasının kabulüne dair verilen hüküm hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı; davalı nezdinde aboneliği bulunduğunu, adına kayıtlı olan 8110067 tesisat numaralı aboneliğinin sayacında davalı kurum görevlileri tarafından 26/03/2015 tarihinde sayaç kontrolü yapıldığını sayacın eksik değer kaydettiğinin tespit edildiğini, tespit tarihinden geriye doğru 1 yıllık dönem için tahakkuk işlemi yapıldığını, dönem faturasına yansıtılan bedelin 23/06/2015 tarihinde ödendiğini, sayaç bağlantılarının tamamen davalı kontrolünde olduğunu, kendilerinin sayaca herhangi bir müdahalesinin olmadığını ileri sürerek, eksik tüketim bedeli adı altında haksız şekilde tahsil edilen 80.000,00 TL’nin ödeme tarihi olan 26/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
Davalı; davacı Belediyenin içme suyu abonesi olduğunu, davacıya ait tesisata ilişkin ilave tüketimle beraber tahakkuk eden normal tüketimleri içerir 13/06/2015 tarihli ve J/04620405 nolu 103.876,30 TL lik faturanın 15/08/2015 tarihinde iptal edildiğini, iş bu iptal edilen faturanın normal tüketim ve ilave tüketimi kapsadığını, iptal işleminden sonra davacıya normal tüketim bedeli 20.227,90 TL, ilave tüketimin ise 80.249,80 TL olarak fatura edildiğini, tahakkuk ettirilen tutarların mevzuata uygun olduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.
İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile taleple bağlı kalmak üzere dava konusu ilave tüketimden kaynaklanan 15/08/2015 tarihli 80.000,00 TL'lik faturanın davalı şirket tarafından herhangi bir bulgu ve belgeye dayandırılmadığından bahisle 23/06/2015 tarihinden
itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından istinaf edilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince; alınan bilirkişi raporları doğrultusunda, dava konusu ilave tüketimden kaynaklanan 15.08.2015 tarihli ve 80.249,80 TL’lik faturanın davalı şirket tarafından herhangi bir bulgu ve belgeye dayandırılmadığını ve çok basit bir şekilde, bağlantı hatasını açıkça gösteren bir fotoğraflama çalışması yapılmadan tahakkuk ettirilmiş olduğunu, bu nedenle ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, sayacın eksik tüketim kaydı nedeniyle elektrik şirketinin yaptığı tahakkuk işlemi sonrası ödenen fatura bedelinin istirdadı istemine ilişkindir.
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin "Sayacın hiç veya doğru tüketim kaydetmemesi halinde tüketim miktarının tespiti" başlıklı 14. maddesinde: (1) Sayacın, tüketicinin kusuru dışında herhangi bir nedenle;
a) Hiç tüketim kaydetmediğinin tespiti halinde varsa tüketicinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri dikkate alınarak, yoksa, tespit tarihinden sonraki tüketicinin ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketimlerinin ortalaması alınarak geçmiş dönem tüketimleri hesaplanır ve fatura edilir.
b) Doğru tüketim kaydetmediğinin tespit edilmesi halinde,
1) Sayacın eksik veya fazla tüketim kaydettiği miktarın sayaç dışı bir unsurdan kaynaklanması ve bunun dağıtım şirketince yerinde yapılan incelemede, teknik olarak tespit edilmesi durumunda bu tespit dikkate alınarak,
2) Sayacın eksik veya fazla tüketim kaydettiği miktarın elektrik sayaçları tamir ve ayar istasyonlarında teknik olarak tespit edilmesi durumunda söz konusu tespit dikkate alınarak,
3) (1) ve/veya (2) numaralı alt bentlerde düzenlenen tespitin bulunmadığı durumlarda; varsa tüketicinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri dikkate alınarak, yoksa, tespit tarihinden sonraki tüketicinin ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketimlerinin ortalaması dikkate alınarak, hesaplama yapılır ve fark tüketiciye iade veya fatura edilir.
c) (a) ve (b) bendinde belirtilen hallerde, geçmiş dönemlerde sağlıklı olarak ölçülmüş tüketimleri bulunmayan ve mevsimsel olarak belirli dönemlerde yoğun tüketim yapılan tarımsal sulama, yazlık mesken, turizm sektörü gibi kullanım yerlerinde, benzer özelliklere sahip kullanım yerlerinin tüketimleri dikkate alınarak geçmiş dönem tüketimleri bu madde kapsamında hesaplanır ve (a) bendi kapsamında tüketiciye fatura edilir, (b) bendi kapsamında ise fark tüketiciye iade veya fatura edilir. Bu çerçevede, kullanım yerindeki elektrik enerjisi tüketim miktarını etkileyebilecek değişiklikler de dikkate alınmak suretiyle, bir sonraki yılda aynı döneme ilişkin olarak tüketicinin tüketimi ile bu fıkra kapsamında hesaplanan tüketim miktarı arasında ortaya çıkan farkın tüketici lehine olması halinde fark, nihai yıl tarifeleri dikkate alınarak tüketiciye iade edilir. Aksi durumda ise fark aynı şekilde hesaplanarak tüketiciye fatura edilir.
(2) Faturaya esas süre, doğru bulgu ve belgenin bulunması halinde on iki ayı geçemez. Söz konusu bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde ise, faturaya esas sürenin başlangıcı olarak, son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi esas alınır. Ancak bu süre hiçbir şekilde doksan günü geçemez.
(3) Bu madde kapsamında faturalamaya esas sürenin başlangıcı, ikili anlaşma veya perakende satış sözleşmesinin imzalandığı tarihten önceki bir tarih olamaz.
(4) Bu madde kapsamında yapılan faturalama işleminde sayacın hiç tüketim kaydetmediği veya eksik tüketim kaydettiği dönem birim fiyatları kullanılır ve gecikme zammı uygulanmaz. Tüketicinin talep etmesi durumunda söz konusu miktar, faturaya esas alınan tüketim döneminin içerisindeki ay sayısı kadar eşit taksitler halinde ödenir. Taksitlendirme yapılması halinde uygulanacak gecikme zammı oranı, bu Yönetmelikte belirlenen gecikme zammı oranını hiçbir şekilde aşamaz. Eksik tüketim kaydedilen durumlarda, önceden ödenmiş olan bedeller, faturaya yansıtılmaz.
(5) Yukarıda yapılan hesaplamalar sonucunda, fazla tüketim kaydedildiğinin tespit edilmesi halinde tüketimdeki farklar, kullanım dönemi birim fiyatlarıyla ve gecikme zammı ile birlikte, tüketicinin talebi halinde nakden ve defaten en geç beş iş günü içerisinde, diğer hallerde mahsuplaşmak suretiyle ilgili tüketiciye iade edilir.
(6) Bu madde kapsamında tespit edilen tüketimdeki farklar ile ilgili olarak, dağıtım şirketi ile tedarikçi arasında Dengeleme ve Uzlaştırmaya ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca yapılması mümkün olan itiraz ve düzeltmeler söz konusu mevzuat hükümlerince gerçekleştirilir. Tüketimdeki farklar ile ilgili Dengeleme ve Uzlaştırmaya ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca yapılması mümkün olmayan düzeltmeler ise ilgili tedarikçi ve dağıtım lisansı sahipleri arasında kesilecek faturalar ile gerçekleştirilir. Dağıtım şirketleri ile tedarikçiler arasında yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esaslar Kurul kararı ile düzenlenir." düzenlemesi yer almaktadır.
Somut uyuşmazlıkta; dosya arasında yer alan davalı şirket çalışanlarınca 26.03.2015 tarihinde düzenlenen... Ölçü Devreleri Kontrol Ve Değiştirme Tutanağında, "C akım trafosuna ait canlı uç sayacın nötrüne bağlanmıştır. Nötr ise canlı ucun bağlanması gereken yere bağlanmıştır. Bağlantı düzeltildi, optik okuma yapıldı." tespitinin yer aldığı görülmektedir.
Mahkemece hükme esas alınan birbiriyle uyumlu bilirkişi raporlarında ise; davalı teknik personellerinin hazırlamış olduğu tespit tutanağı dışında, sayacın eksik kaydettiğine dair herhangi bir bulgu ve belgeye rastlanılmadığını, tutanağın hazırlandığı sırada davacı belediyenin teknik görevlilerinin olmaması nedeniyle tek taraflı hazırlanan bir tutanak olduğu yönünde görüş bildirildiği, ayrıca raporlarda 15/08/2015- 14/09/2014 tarihleri arasında yapılan toplam 562.956 kWh tüketim ile 13/08/2014 -07/09/2014 tarihleri arasındaki 586.330 kWh tüketim karşılaştırmasında belirtilen dönem tüketimi arasında 23.374 kWh tüketim farkı tespit edildiği, bu farkın su motorlarının çektiği güce göre değişebileceğinin belirtildiği ve uyuşmazlığa ilişkin başkaca somut bir açıklamada da bulunulmadığı, bu açıklamadan sonra karşılaştırmaya göre ilave olunan 246.450 kWh tüketimin fahiş olduğu belirtilmek suretiyle herhangi bir hesaplama yapılmaksızın raporların düzenlendiği görülmüştür. Bu haliyle, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 14. maddesine uygun bir değerlendirme yapıldığından söz edilemez.
Hal böyle olunca, öncelikle konusunda uzman 3 kişilik bilirkişi heyetinden Yargıtay ve taraf denetimine elverişli yeni bir bilirkişi raporu alınarak, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 14. maddesinde düzenlenen “sayacın hiç veya doğru tüketim kaydetmemesi” hükmünün olaya doğru şekilde uygulanması, müşterinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri, yoksa, tespit tarihinden sonraki ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketimlerinin ortalaması alınarak geçmiş dönem tüketimleri hesaplanıp davalı kurumun davacı taraftan istemekte haklı olduğu gerçek alacak miktarının duraksamasız belirlenmesi ve hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK' nın 373/1 maddesi uyarınca temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, aynı Kanunun 371. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edenen davalıya iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 29.04.2019 gününde oy birliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy