765 S. K. m.456/4, 271, 81) (320 s. khk 1, 40)
Dava: Yaralama suçundan sanıklar Mustafa, Atilla, (M.A.) hakkında, Türk Ceza Yasasının 456/4, 271, 59, 81/2-3; 647 sayılı Yasanın 4. maddeleri uyarınca sanıklar Mustafa, (M.A.)'nın 1.000.000'ar, sanık Atilla'nın 1.015.000 lira ağır para cezalarıyla hükümlülüklerine ilişkin, (Adana İkinci Asliye CEza Mahkemesi)nden verilen 1991/1381 esas, 1992/526 karar sayılı ve 7.5.1992 tarihli hükmün temyiz yoluyla incelenmesi sanıklar Mustafa, Atilla, (M.A.) tarafından istenilmiş ve temyiz edilmiş olduğundan, Yargıtay C. Başsavcılığı'nın 30.4.1993 tarihli kısmen onama ve bozma isteyen tebliğnamesiyle 5.5.1993 tarihinde Daireye gönderilen dava dosyası başvurunun nitelik ve kapsamına göre görüşüldü:
Karar: Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.
Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir. Ancak:
1 - Mahkeme, A.... İli Milli Piyango Müdürü olan yakınanı, 320 sayılı Yasa Hükmünde Kararnamenin 44. maddesine dayanarak memur kabul etmiş ve onu yaralayan ve bu suça katılan sanıklar hakkında TCY.nın 217. maddesini uygulamıştır.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkındaki 320 sayılı Yasa Hükmünde Kararnamenin 44. maddesinde, bu kuruluş personeli hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Yasası ve Memurların Yargılanmalarına ilişkin Yasa hükümlerinin uygulanacağı yazılı ise de; kamu hizmetlilerinin yargılama yöntemi yönünden Memurların Yargılanmalarına İlişkin Yasaya bağlı olması başka şey, maddi ceza hukuku yönünden memur sayılması başka şeydir. Bir kuruluş personelinin Memurların Yargılanmalarına İlişkin Yasaya bağlı tutulması onun ceza yasası uygulamasında da memur sayılmasına gerektirmez (1580 sayılı Belediye Yasası uygulamasında olduğu gibi). Ayrıca, bir kamu hizmetlisinin 657 sayılı Devlet Memurları Yasasına bağlı olması onun idare hukuku yönünden memur sayılması başka şeydir. Bir kuruluş personelinin Memurların Yargılanmalarına İlişkin Yasaya bağlı tutulması onun ceza yasası uygulamasında da memur sayılmasını gerektirmez (1580 sayılı Belediye Yasası uygulamasında olduğu gibi). Ayrıca, bir kamu hizmetlisinin 657 sayılı Devlet Memurları Yasasına bağlı olması onun idare hukuku yönünden memur olduğunu gösterebilirse de, ceza hukuku yönünden memur sayılmasını gerektirmez. İdare hukukunda memur olanların tamamı ceza hukukunda memur sayılamadığı gibi, ceza hukukunda memur olanların bir kısmı da idare hukukunda memur sayılamaz.
TCY.nın 279. maddesinin 1. fıkrasına göre, bir kimsenin ceza hukukunda memur sayılabilmesi için "kamu görevi" yapıyor olması gerekir.
Devlete ait bu tür kuruluşlarda çalışanların ceza yasası uygulamasında memur sayılabilmesi için öncelikle bu kuruluşun Devletin gayesi gereği yerine getirmek zorunda olduğu bir işi (kamu görevi) yapması, sonra da o kimsenin bu kuruluş içinde hukuksal tasarruf ve eylemde bulunması ya da bu eylemlere kamu hukuku usulüne göre iştirak ve yardım eden bir görev yapıyor olması gerekir.
320 sayılı Yasa Hükmünde Kararnamenin 1 ve 40. maddelerine göre, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü, "yasalarla belirlenen faaliyetlere kaynak sağlamak, Milli Piyango, Sayısal loto, hemen kazan ve benzeri oyunları tertip etmek ve düzenlemek, talih oyunlarını ve işletmelerini denetlemek, karşılığı nakit olmayan her türlü piyangonun tertip ve çekilişine izin vermek ve denetlemek üzere kurulmuş, özel bütçeli ve özel hukuk hükümlerine bağlı bir kuruluştur".
Şans oyunları düzenlemek ve bu tür çalışmaları denetlemek Devletin gayesi gereği yerine getirmek zorunda olduğu bir iş değildir. Bu nedenle, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü kamu görevi yapan bir kuruluş olarak kabul edilemez ve personeli ceza yasası uygulamasında memur sayılamaz.
Bu nedenlerle, sanıklar hakkında verilen cezanın TCY.nın 271. maddesiyle artırılması,
2 - Sanık Atilla hakkında 3506 sayılı Yasanın yürürlük tarihi olan 14.12.1988 tarihinden önce verilen ve kesin nitelikte olan özgürlüğü bağlayıcı cezadan çevrilmiş para cezasının tekerrüre esas alınamayacağının gözetilmemesi,
Yasaya aykırı ve sanıklar Mustafa, Atila ile (M.A.)'nın temyiz nedenleri ile tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden (HÜKÜMLERİN BOZULMASINA), 28.6.1993 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
(YKD MART 1994)
Full & Egal Universal Law Academy