Silahla ve birlikte tehdit suçlarından suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 106/2-a-c, 29 ve 31/3. maddeleri uyarınca 1'er yıl hapis cezaları ile cezalandırılmalarına dair, ...3. Çocuk Mahkemesi'nin 26/02/2019 tarihli ve.... sayılı kararının, Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün 17/07/2019 gün ve..... Kyb sayılı istemleri ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 24/07/2019 gün ve..... sayılı bozma düşüncesini içeren ihbarnamesiyle Daire'ye gönderilmiş olduğu görülmekle, dosya incelendi:
Kanun yararına bozma isteyen ihbarnamede;
Dosya kapsamına göre, suç tarihinden önce hapis cezasına ilişkin hükümlülüğü bulunmayan suça sürüklenen çocuklar hakkında tayin olunan 1 yıl kısa süreli hapis cezasının, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50/3. maddesinde yer alan, “Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.” şeklindeki hüküm uyarınca, anılan maddenin 1. fıkrası bentlerindeki seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesinin zorunlu olduğu gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
I-Olay:
Silahla ve birlikte tehdit suçlarından suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 106/2-a-c, 29 ve 31/3. maddeleri uyarınca 1'er yıl hapis cezaları ile cezalandırılmalarına dair, ...3. Çocuk Mahkemesi'nin 26/02/2019 tarihli ve ..... sayılı kararının, suç tarihinden önce hapis cezasına ilişkin hükümlülüğü bulunmayan suça sürüklenen çocuklar hakkında tayin olunan 1 yıl kısa süreli hapis cezasının, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50/3. maddesinde yer alan, “Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.” şeklindeki hüküm uyarınca, anılan maddenin 1. fıkrası bentlerindeki seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesinin zorunlu olduğu gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.
II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı:
Silahla ve birlikte tehdit suçlarından suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında, Türk Ceza Kanunu'nun 106/2-a-c, 29 ve 31/3. maddeleri uyarınca hükmolunan 1'er yıl hapis cezalarının, TCK’nın 50/3. maddesi uyarınca, aynı Kanunun 50/1. maddesinde belirtilen seçenek yaptırımlara çevrilmesinin gerekip gerekmediğinin belirlenmesine ilişkindir.
III- Hukuksal Değerlendirme:
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun, “Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlar” başlıklı 50. maddesinin 1. fıkrasında "Kısa süreli hapis cezası, suçlunun kişiliğine, sosyal ve ekonomik durumuna, yargılama sürecinde duyduğu pişmanlığa ve suçun işlenmesindeki özelliklere göre;
a) Adlî para cezasına,
b) Mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle, tamamen giderilmesine,
c) En az iki yıl süreyle, bir meslek veya sanat edinmeyi sağlamak amacıyla, gerektiğinde barınma imkanı da bulunan bir eğitim kurumuna devam etmeye,
d) Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle, belirli yerlere gitmekten veya belirli etkinlikleri yapmaktan yasaklanmaya,
e) Sağladığı hak ve yetkiler kötüye kullanılmak suretiyle veya gerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranılarak suç işlenmiş olması durumunda; mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle, ilgili ehliyet ve ruhsat belgelerinin geri alınmasına, belli bir meslek ve sanatı yapmaktan yasaklanmaya,
f) Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle ve gönüllü olmak koşuluyla kamuya yararlı bir işte çalıştırılmaya, çevrilebilir."
2. fıkrasında "Suç tanımında hapis cezası ile adlî para cezasının seçenek olarak öngörüldüğü hallerde, hapis cezasına hükmedilmişse; bu ceza artık adlî para cezasına çevrilmez."
3. fıkrasında ise "Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir." hükümleri yer almaktadır.
İncelenen dosyada;
Suç tarihi itibariyle 18 yaşından küçük olan suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında, 18.03.2017 tarihli eylemleri nedeniyle, birlikte ve silahla tehdit suçlarından kamu davası açıldığı, yargılama neticesinde, ...3. Çocuk Mahkemesi'nin 26/02/2019 tarihli ve ..... sayılı kararıyla, suça sürüklenen çocukların, TCK'nın 106/2-a-c, 29, 31/3. maddeleri uyarınca, 1'er yıl hapis cezaları ile cezalandırılmalarına karar verildiği, hükümlerin istinaf kanun yoluna konu edilmeksizin kesinleştiği, suç tarihi itibariyle suça sürüklenen çocuk ...'ın adli sicil kaydında geçmiş hükümlülüğünün bulunmadığı, suça sürüklenen çocuk ...'un adli sicil kaydında ise, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair altı adet kaydın yer aldığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamı, kanun yararına bozma istemi ve tüm bu açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde;
Suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'ın, suç tarihinden önce hapis cezasına dair geçmiş mahkumiyetlerinin bulunmaması karşısında, silahla ve birlikte tehdit suçlarından hükmolunan 1'er yıl hapis cezalarının, TCK'nın 50/3. maddesindeki amir hüküm gereğince, anılan maddenin 1. fıkrasında belirtilen seçenek yaptırımlardan birisine çevrilmesi zorunluluğunun gözetilmemesi hukuka aykırıdır.
IV- Sonuç ve Karar:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1)Kanun yararına bozma istemine ilişkin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen ihbarnamede yer alan bozma nedeni yerinde görüldüğünden, silahla ve birlikte tehdit suçlarından kurulan, ...3. Çocuk Mahkemesi'nin 26/02/2019 tarihli ve 2017/364 esas, 2019/144 sayılı kesinleşen kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
2)Karardaki hukuka aykırılık suça sürüklenen çocuklara daha hafif bir cezanın verilmesini gerektirmekle, dosyadaki belge ve bilgiler ile suça sürüklenen çocukların kişisel, sosyal ve ekonomik durumları gözetilerek, aynı Kanun maddesinin 4-d fıkrası uyarınca,
a)Suça sürüklenen çocuk ... hakkında kurulan hüküm fıkrasının dördüncü paragrafından sonra gelmek üzere, hükme;
"Suça sürüklenen çocuk ... hakkında hükmedilen 1 yıl hapis cezasının, TCK'nın 50/3, 50/1-a ve 52/2. maddeleri gereğince, günlüğü takdiren 20 Türk lirasından paraya çevrilerek, adı geçen suça sürüklenen çocuğun, 7.300,00 Türk lirası adli para cezasıyla CEZALANDIRILMASINA,
Adli para cezasının miktarı ve suça sürüklenen çocuğun ekonomik durumu nazara alındığında, hükmolunan adli para cezasının, TCK'nın 52/4. maddesi uyarınca birer aylık arayla 24 eşit taksitte tahsiline" fıkralarının eklenmesine,
b)Suça sürüklenen çocuk ... hakkında kurulan hüküm fıkrasının dördüncü paragrafından sonra gelmek üzere, hükme;
"Suça sürüklenen çocuk ... hakkında hükmedilen 1 yıl hapis cezasının, TCK'nın 50/3, 50/1-a ve 52/2. maddeleri gereğince, günlüğü takdiren 20 Türk lirasından paraya çevrilerek, adı geçen suça sürüklenen çocuğun, 7.300,00 Türk lirası adli para cezasıyla CEZALANDIRILMASINA,
Adli para cezasının miktarı ve suça sürüklenen çocuğun ekonomik durumu nazara alındığında, hükmolunan adli para cezasının, TCK'nın 52/4. maddesi uyarınca birer aylık arayla 24 eşit taksitte tahsiline" fıkralarının eklenmesine,
Diğer fıkraların buna göre teselsül ettirilmesine,
3)Suça sürüklenen çocuklar hakkındaki infazların bu hükümler üzerinden yapılmasına, bozulan kararda yer alan diğer hususların olduğu gibi bırakılmasına, 31/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy