Sanık ... hakkında kardeşi ...'a yönelik TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62/1 maddeleri uyarınca 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, yine sanık ...'ın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararının Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün 19/07/2019 gün ve 94660652-105-03-8446-2019-Kyb sayılı istemleri ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 02/08/2019 gün ve 2019/80664 sayılı bozma düşüncesini içeren ihbarnamesiyle Daireye gönderilmiş olduğu görülmekle, dosya incelendi:
Kanun yararına bozma isteyen ihbarnamede;
Dosya kapsamına göre, sanık hakkında kardeşi ...'a yönelik gerçekleştirdiği kabul edilen zincirle silahla tehdit eylemine ilişkin olarak Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına karar verildiği, sanığın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak ise verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararların bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
I-Olay:
Sanık ... hakkında yapılan yargılama neticesinde, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile sanığın 09/05/2012 tarihli eyleminden ötürü silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay ve sanığın 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü kardeşe karşı basit yaralama suçundan TCK'nın 86/2-3.a, 62, 53. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezalarına ilişkin hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın itiraz edilmeksizin 28/12/2012 tarihinde kesinleştiği, yine sanık hakkında 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53 maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına hükmedildiği, sanığın temyizi üzerine verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün Dairemizce 04/10/2018 tarih, 2014/24376 esas, 2018/16353 karar sayılı ilamı ile bozulduğu, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, sanığın silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 29, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 6 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın ise itiraz edilmeksizin 15/02/2019 tarihinde kesinleştiği, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile anılan kararın kesinleşmesine müteakip, sanığın deneme süresi içerisinde yeniden suç işlediğinden bahisle, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince 5271 sayılı Kanun’un 231/11. maddesi uyarınca sanık hakkında basit yaralama suçundan verilen 5 ay, silahla tehdit suçundan verilen 1 yıl 8 ay hapis cezaları ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere verilmiş olup daha önce temyiz incelemesinden geçmiş olan mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükümlerin açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararının,
Sanık hakkında kardeşi ...'a yönelik gerçekleştirdiği kabul edilen zincirle silahla tehdit eylemine ilişkin olarak Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına karar verildiği, sanığın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak ise verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçeleriyle kanun yararına bozmaya konu edildiği anlaşılmıştır.
II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı:
Sanık ... hakkında mağdur ...'a yönelik zincirleme şekilde silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararında isabet bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkindir.
III- Hukuksal Değerlendirme:
Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün hukuki bir sonuç doğurmamasını ifade eden ve doğurduğu sonuçlar itibariyle karma bir özelliğe sahip bulunan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu, denetim süresi içinde kasten yeni bir suçun işlenmemesi ve yükümlülüklere uygun davranılması halinde, geri bırakılan hükmün ortadan kaldırılarak kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223. maddesi uyarınca düşürülmesi sonucu doğurduğundan, bu niteliğiyle sanık ile devlet arasındaki cezai nitelikteki ilişkiyi sona erdiren düşme nedenlerinden birisini oluşturmaktadır.
CMK'nın hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması kenar başlıklı 231. maddesinin onuncu ve on birinci fıkraları; " (10) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde, açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak, davanın düşmesi kararı verilir. (11) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde, mahkeme hükmü açıklar. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek; cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkûmiyet hükmü kurabilir." biçimindedir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 20/11/2018 tarihli ve 2017/3-421 esas, 2018/543 sayılı, 18/10/2018 tarihli ve 2015/2-361 esas, 2018/448 sayılı, 22/04/2014 tarihli ve 2013/3-752 esas, 2014/200 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanabilmesi için iki hâlden birinin gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Buna göre, sanığın denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlemesi veya mahkemece kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getirmemesi/getirememesi hâlinde hüküm açıklanacaktır. Denetim süresi içinde kasıtlı bir suçtan mahkûm olunması durumunda hükmün açıklanabilmesi için bu ikinci suçun denetim süresi içerisinde işlenmesi ve kasıtlı bir suç olması yeterlidir. Deneme süresi içerisinde işlenen ikinci suçun bu süre içerisinde kesinleşmesi gibi bir zorunluluğa madde metninde yer verilmemiştir. Ancak mahkeme sanığın denetim süresi içerisinde işlediği kasıtlı suçtan verilen mahkûmiyet kararının kesinleşmesinden sonra hükmü açıklayabilecektir. İkinci suçun doğrudan ya da olası kastla işlenmesinin bir önemi yoktur. İkinci suçun şikâyete bağlı veya resen soruşturulan bir suç olması da sonuca etkili değildir. Yine ikinci suçtan mahkûmiyetin adli para cezası ya da hapis cezası olması yanında TCK'nın 50. maddesindeki seçenek yaptırımlara çevrilmiş olmasının da önemi olmadığı gibi kesin nitelikte olmasının da bir önemi yoktur. Kanun koyucu ikinci suçun kasıtlı bir suç olmasını yeterli görmüş, ikinci suçtan verilecek mahkûmiyet hükmünün niteliği konusunda bir sınırlama getirmemiştir. İkinci suçun taksirle işlenmesi durumunda ise, bilinçli taksir de olsa hüküm açıklanamayacaktır. CMK'nın 231/11. maddesine göre; mahkemenin, sanığın denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere bilerek aykırı davranması hâlinde hükmü aynen açıklamakla yükümlü olduğu, kendisine yüklenen yükümlülükleri elinde olmayan sebeplerle yerine getiremeyen sanığın ise durumunu değerlendirerek, cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşulların varlığı hâlinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar verebileceği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, açıklanması geri bırakılan hükmün CMK’nın 231. maddesinin 11. fıkrası uyarınca açıklanması sırasında TCK’nın 50/3. fıkrasında yer alan seçenek yaptırımlara çevirme zorunluluğu mahkemece göz önüne alınacaktır. Diğer yandan, ilk hükümdeki hukuka aykırılıkların ileride sanık tarafından kazanılmış hak konusu olma ihtimali de göz önüne alındığında, mahkeme tarafından uygulanması unutulan veya fark edilmeyen herhangi bir hususun ancak aleyhe başvuru olması hâlinde temyiz veya istinaf yoluyla giderilebileceği, özellikle sanık aleyhine olacak şekilde hükmün düzeltilemeyeceği veya değiştirilemeyeceği kabul edilmelidir.
İncelenen dosyada;
Sanık ... hakkında yapılan yargılama neticesinde, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile sanığın 09/05/2012 tarihli eyleminden ötürü silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay ve sanığın 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü kardeşe karşı basit yaralama suçundan TCK'nın 86/2-3,a, 62, 53. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezalarına ilişkin hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın itiraz edilmeksizin 28/12/2012 tarihinde kesinleştiği, yine sanık hakkında 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına hükmedildiği, sanığın temyizi üzerine verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün Dairemizce 04/10/2018 tarih, 2014/24376 esas, 2018/16353 karar sayılı ilamı ile bozulduğu, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, sanığın silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 29, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 6 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın ise itiraz edilmeksizin 15/02/2019 tarihinde kesinleştiği, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile anılan kararın kesinleşmesine müteakip, sanığın deneme süresi içerisinde yeniden suç işlediğinden bahisle, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince 5271 sayılı Kanun’un 231/11. maddesi uyarınca sanık hakkında basit yaralama suçundan verilen 5 ay, silahla tehdit suçundan verilen 1 yıl 8 ay hapis cezaları ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere verilmiş olup daha önce temyiz incelemesinden geçmiş olan mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53 maddeleri uyarınca verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükümlerin Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararı ile açıklandığı anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamı, kanun yararına bozma istemi ve tüm bu açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde;
CMK'nın hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması kenar başlıklı 231. maddesinin onuncu ve on birinci fıkraları; "(10) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde, açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak, davanın düşmesi kararı verilir. (11) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde, mahkeme hükmü açıklar. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek; cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkûmiyet hükmü kurabilir." biçimindedir. İncelenen dosyada ise sanık ... hakkında 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına hükmedildiği, sanığın temyizi üzerine verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün Dairemizce 04/10/2018
tarih, 2014/24376 esas, 2018/16353 karar sayılı ilamı ile bozulduğu, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, sanığın silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 29, 62, 53. maddeleri uyarınca 1 yıl 6 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın ise itiraz edilmeksizin 15/02/2019 tarihinde kesinleştiği, CMK'nın 231/11. maddesindeki "denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde, mahkeme hükmü açıklar." şeklindeki düzenlemenin sanık hakkında silahla tehdit suçundan temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına yönelik uygulanmasının mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle; sanık hakkında temyiz yasa yolu açık olmak üzere verilmiş olup daha önce temyiz incelemesinden geçmiş olan mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararının açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararında isabet bulunmamaktadır.
IV-Sonuç ve Karar:
Yukarıda açıklanan nedenlerle,
Kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden, temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre sonraki işlemlerin, CMK'nın 309/4-b maddesi gereğince mahallinde mahkemesince yerine getirilmesine, 02/12/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy