KARAR
Hakaret ve tehdit suçlarından sanık ...'nin, basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yapılan yargılaması sonunda, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 106/1-1. cümle, 125/1, 62/1, (2 kez) 52/2 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3. (2 kez) maddeleri gereğince 3 ay 22 gün hapis ve 1.100,00 Türk lirası adlî para cezaları ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun'un 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair ... Asliye Ceza Mahkemesinin 04/11/2020 tarihli ve 2020/696 esas, 2020/731 sayılı kararına karşı sanık müdafii tarafından yapılan itiraz üzerine, bu defa duruşma açılarak genel hükümlere göre yapılan yargılama sonunda, sanığın anılan suçlardan 5237 sayılı Kanun'un 106/1-1. cümle, 125/1, 62/1 (2 kez) ve 52/2. maddeleri gereğince 5 ay hapis ve 1.500,00 Türk lirası adlî para cezaları ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun'un 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin ... Asliye Ceza Mahkemesinin 02/03/2021 tarihli ve 2021/76 esas, 2021/467 sayılı kararına yönelik itirazın kabulüne ve anılan kararın kaldırılmasına ilişkin mercii ... Ağır Ceza Mahkemesinin 03/05/2021 tarihli ve 2021/318 değişik iş sayılı kararının Adalet Bakanlığı Ceza işleri Genel Müdürlüğü'nün talebi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 11/01/2022 tarih ve 2021/155125 sayılı istem yazıları ile dairemize gönderilmekle dosya incelendi.
İstem yazısında: " ... Ağır Ceza Mahkemesinin 03/05/2021 tarihli kararı ile basit yargılama usulüne göre verilmiş hükme itiraz edilmesi halinde 5271 sayılı Kanun'un 252/2. maddesi uyarınca mahkemece duruşma açılıp genel hükümlere göre karar verilmesi gerektiği şeklindeki gerekçe ile itirazın kabulüne karar verilmiş ise de,
Dosya kapsamına göre, ... Asliye Ceza Mahkemesince sanık hakkında açılan davanın basit yargılama usulüne tâbi olarak yürütüldüğü, sanık hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin karara, sanık müdafii tarafından itiraz edilmesi üzerine, Mahkemesince 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 252/2. maddesi uyarınca duruşma açılarak genel hükümlere göre yargılamaya devam olunduğu ve 5271 sayılı Kanun'un 231/5. maddesi gereğince sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu karara yönelik itirazın, merciince 5271 sayılı Kanun'un 267-271. maddeleri uyarınca hem maddî olay hem de hukukî yönden değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, genel hükümlere göre yürütülen somut yargılamada uygulama yeri bulunmayan 5271 sayılı Kanun'un 252/2. maddesi uyarınca Mahkemesince duruşma açılarak karar verilmesi gerektiğinden bahisle itirazın kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir." denilmektedir.
Hukuksal Değerlendirme;
5271 sayılı CMK’nın 231. maddesinde düzenlenen “hükmün açıklanmasının geri bırakılması” müessesesinin uygulanabilmesi için, anılan maddenin 6. fıkrasında belirtilen objektif ve subjektif koşulların bulunması ve öncelikle sanığın isnad edilen suçu işlediğinin yapılan yargılama sonucu belirlenmesi gerekmektedir.
CMK’nın 231. maddesinin 12. fıkrasına göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı itiraz yoluna başvurulabilecektir.
Olağan kanun yollarından olan itiraz, 5271 sayılı CMK’nun 267 ila 271. maddeleri, arasında düzenlenmiş olup "İtiraz olunabilecek kararlar" başlıklı 267. maddesinde; "Hâkim kararları ile kanunun gösterdiği hâllerde, mahkeme kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilir" şeklindeki düzenlemeye göre, kural olarak sadece hakim kararlarına karşı gidilebilecek olan itiraz yoluna, kanunlarda açıkça gösterilmiş olunması kaydıyla mahkeme kararlarına karşı da başvurulması mümkündür.
CMK’nın 270 ve 271. maddelerine göre, itiraz incelemesi kural olarak duruşmasız ve dosya üzerinden yapılacak, merci gerekli görürse Cumhuriyet savcısı, müdafii veya vekili de dinleyebilecektir. Bunun yanında merci, yazı ile cevap verebilmesi için itiraz istemini Cumhuriyet savcısı ve karşı tarafa bildirebilecek, kendisi de inceleme ve araştırma yapabileceği gibi gerekli gördüğünde bunların yapılması konusunda emir de verebilecektir.
CMK’nın itirazla ilgili yukarıda yer verilen maddelerinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yönelik itirazın yalnızca şekil yönünden inceleneceği, esasın inceleme dışı bırakılacağına dair bir düzenleme bulunmamaktadır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu da 22/01/2013 tarih ve 2012/10-534 esas, 2013/15 sayılı kararında; “İtiraz mercii, o yer Cumhuriyet savcısının suç vasfına yönelik aleyhe başvurusu üzerine incelemesini sadece şekli olarak değil, hem maddi olay hem de hukuki yönden yapmalı, gerekli gördüğünde cevap vermesi için itirazı sanık müdafisine tebliğ etmeli ve Cumhuriyet savcısı ile sanık müdafisini dinlemeli, yine ihtiyaç duyduğu konular varsa gerekli araştırma ve incelemeyi yapmalı ya da bunların yapılmasını sağlamalı ve bunun sonucunda da TCK'nun 191/2. maddesi gereğince verilen tedavi ve denetimli serbestlik kararının isabetli olup olmadığına karar vermelidir. CMK'nun 271/4. maddesindeki; "Merciin, itiraz üzerine verdiği kararları kesindir" hükmü uyarınca, merci tarafından itiraz başvurusu üzerine "itiraz konusu" hakkında verilen kararlar kesin olup, artık mahkemece yeni bir değerlendirme yapılmadan aynı kararın verilmesi sözkonusu olamayacaktır. İtiraz merciince, itiraz olunan kararın kaldırılmasına müteakip, yetkili ve görevli kılınan mahkemenin yargılama sonunda vereceği hüküm, yeni hüküm sayılacağından, bu hükme karşı itiraz veya temyiz yolu açık olacaktır. . ” şeklindeki gerekçesiyle itirazın hem maddi hem hukuki yönden ele alınması ve her yönden hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerektiğine karar vermiştir.
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 252. maddesi ise ;
"(1) 251 inci madde uyarınca verilen hükümlere karşı itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmeyen hükümler kesinleşir.
(2) İtiraz üzerine hükmü veren mahkemece duruşma açılır ve genel hükümlere göre yargılamaya devam olunur. Taraflar gelmese bile duruşma yapılır ve yokluklarında 223 üncü madde uyarınca hüküm verilebilir. Taraflara gönderilecek davetiyede bu husus yazılır. Duruşmadan önce itirazdan vazgeçilmesi hâlinde duruşma yapılmaz ve itiraz edilmemiş sayılır. " biçiminde düzenleme içermektedir.
İnceleme konusu somut olayda; sanık hakkında basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle TCK'nın 106/1-1 ve 125 maddeleri gereğince kurulan hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, sanık müdafisinin itirazı üzerine Mahkemece duruşma açılarak yapılan yargılama sonucunda sanık hakkında TCK'nın 106/1-1, 62 maddeleri gereğince 5 ay hapis cezasına hükmolunduğu, 125/1, 62, 52 maddeleri gereğince 1.500 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu karara sanık müdafisi tarafından itiraz edilmesi üzere ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 03/05/2021 tarihli ve 2021/318 değişik iş sayılı kararıyla " duruşma açılıp genel hükümlere göre karar verilmesi gerektiği " gerekçesiyle itirazın kabulüne karar verilmiştir. Yerel mahkemece basit yargılama usulü uygulanarak kurulan hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin karara yapılan itiraz üzerine duruşma açılarak karar verilmiş olması nedeniyle dosya kapsamı ile uyumlu olmayan gerekçe ile itirazın reddi yerine, yazılı şekilde kabulüne ilişkin ... Ağır Ceza Mahkemesinin 03/05/2021 tarihli ve 2021/318 değişik iş sayılı kararında isabet bulunmamaktadır.
Sonuç ve Karar:
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, kanun yararına bozma isteği doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,
1-... Ağır Ceza Mahkemesinin 03/05/2021 tarihli ve 2021/318 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
2-CMK'nın 309. maddesinin 4-b fıkrası gereğince sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Adalet Bakanlığı'na sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 26/04/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.