(818 S. K. m. 43, 44, 47, 50, 51)
Dava: Taraflar arasındaki trafik kazasından doğma tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı toplam 965.488 lira destekten yoksun kalma tazminatının, olay tarihinden 19.12.1984 tarihine kadar % 5, bu tarihten itibaren % 30 yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılar (E.Ç.) ve (N.B.)'ya ödenmesine davacı (K.B.)'nun tazminat istemi ile diğer davacıların fazlaya dair istemlerini reddine ilişkin hükmün süresi içinde davalı avukatı ile davacılardan (E.Ç.) ve (N.B.) avukatı taraflarından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşuldu :
Karar: 1 - Dava trafik kazasından doğma tazminat isteğine ilişkindir. Davalının kullandığı aracın kendi önünde giden diğer bir aracı tedbirsizce solladığı sırada karşıdan gelen otobüse çarpması sonucu ilk araçta bulunan (A.Ş.) ile (M.B.) ölmüşlerdir. Ölenin yakınları olan davacılar, kusurun 5/8 inin davalıda olmasına karşılık diğer sürücü ile birlikte zararın tamamından sorumlu olduklarını ileri sürerek maddi tazminatın tamamının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemişlerdir. Gerçekten davalı ile diğer sürücünün birleşen kusuru ile aynı zarar doğduğundan Borçlar Kanunu'nun 51 inci maddesinin gönderme yaptığı 50 nci maddesi hükmünce tazminat alacaklılarına karşı davalı müteselsilen sorumludur. O halde sabit olan tazminatın istek gibi tamamının davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken yalnız onun kusuru oranında ödetilmesine hükmedilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır, karar bu yönden bozulmalıdır.
2 - Olay, davacıların oğullarının davalının vasıtası ile eğlenceye gidip, alkol almaları ve dönüş sırasında meydana gelmiştir. Olayda hatır için taşıma söz konusudur. Hatır için taşınmada yalnız yolcunun yararı vardır. Bu durumda Borçlar Kanunu'nun 43üncü maddesi gözönünde bulundurularak tazminattan bir bölümünün indirilmesi gerekir. Borçlar Kanunu'nun 43 ve 47 nci maddesi gereğince hatır taşımasının özel durumu gözetilerek karar verilmesi zorunlu olup, değerlendirmede bu yolun gözetilmemesi ve gözetildiğinin anlaşılmaması bozma nedenidir.
3 - Borçlar Kanunu'nun 43 üncü maddesi genel olarak tazminatın tayininde hal ve şartların gözetileceğini kabul etmiştir. 44/1 inci madde ise tazminatın indirilmesini gerekli kılan durumlar tespit olunmuştur. Bu maddeye göre zarar gören taraf zarara razı olduğu, yahut kendisinin fiili, zararın ihdasına veya zararın tezayüdüne yardım ettiği veya zararı yapan şahsın hal ve mevkiini ağırlaştırdığı takdirde hakim tazminatı indirebilir ya da kaldırabilir. Olayda davacıların oğulları davalının alkollü olduğunu bilerek aracına binmiştir. Alkollü bir şahsın aracına binme ya da yolculuğu kabul ile ona katılmada davacıların desteğinin de kusuru olduğu bir durum mevcuttur. Bu nedenle davacılar yararına tazminata hükmedilirken Borçlar Kanunu'nun 44 üncü maddesinin de gözönünde tutulması gerekir. Tazminata hükmedilirken Borçlar Kanunu'nun 44 üncü maddesinin tartışılmaması bozmayı gerektirir.
4 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir yolsuzluk görülmemesine göre davalının yukarıdaki bentler dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda 1 no'lu bendde gösterilen nedenlerle davacılar (E.Ç.) ve (N.B.) yararına, 2 ve 3 no'lu bentlerde gösterilen nedenerle davalı yararına BOZULMASINA, davalının sair temyiz itirazlarının 4 no'lu bendde gösterilen nedenlerle reddine 4.11.1986 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy