(2954 S. K. m. 28) (359 S. K. m. 20)
Davacı Barış vekili Avukat Eda tarafından, davalı TRT Genel Müdürlüğü aleyhine 15/06/1999 gününde verilen dilekçe ile yayın yolu ile kişilik haklarına saldırı nedeniyle 3.000.000.000.- TL manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulü ile davacıya 1.000.000.000.- lira manevi tazminat ödenmesine dair verilen 23/03/2000 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ile davacı vekili taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Davacı vekili 15/06/1999 tarihli dava dilekçesinde THY.na ait Adana-Ankara seferini yapan uçağın kaçırılması ile ilgili 29/10/1998 günü saat 20.00 den, 30/10/1998 günü saat 04.50 ye kadar TRT-1 televizyon kanalında yapılan yayında, davacının uçağı kaçıran korsan olarak tanıtıldığını, bu suretle kişilik haklarına saldırıda bulunulduğunu belirterek manevi tazminat isteminde, bulunmuştur. Yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
2954 sayılı Yasa ile yürürlükten kaldırılan 359 sayılı Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Yasası'nın 20. maddesinde "...Bu madde kapsamına giren suçlardan ve haksız fiillerden dolayı yayının yapıldığı tarihten başlayarak iki ay içinde açılmayan davalar dinlenmez" hükmü yer almıştır. Bu maddenin meclis görüşmelerinde, hükmün ceza yasasında yer alan şikayete ilişkin düzenleme ile çelişkili olduğu, hiç olmazsa iki aylık sürenin "yayın" değil "öğrenme" tarihinden başlaması gerektiği ileri sürülmüştür. Komisyon sözcüsünün, "yayınların bantlara tespit edilerek sakladığı, bunun da büyük mali yük getirdiği, bantların saklanması için de takip eden maddeyle 2 ay 15 günlük süre kabul edildiği, bu nedenle ceza hukukundaki genel esasların kabul edilmediği" biçimindeki açıklaması üzerine madde kabul edilerek yürürlüğe girmiştir.
Halen yürürlükte bulunan 2954 sayılı Türkiye Radyo Televizyon Kurumu Yasası'nın 28. maddesi, yürürlükten kaldırılan 359 sayılı Yasanın 20. maddesinden alınmış, madde gerekçesinde, "359 sayılı Kanunun 20. maddesinin son fıkrasının uygulanmasında mahkemeler nezdinde duyulan tereddütleri gidermek amacıyla "sükutu, hak müddeti"ni açıkça belirtmek üzere fıkra metninin, "Bu madde kapsamına giren suçlardan ve haksız fiillerden dolayı açılacak davalarda dava hakkı yayının yapıldığı tarihten başlayarak 60 gün içinde düşer" şeklinde yeniden düzenlendiği" belirtilmiştir. Yapılan değişiklik sonucu 28. maddenin son fıkrası, "bu madde kapsamına giren suçlardan ve haksız fiillerden dolayı yayının yapıldığı tarihten başlayarak altmış gün içinde açılmayan davalar dinlenmez" biçiminde düzenlenerek yürürlüğe girmiş, 29. madde de ise; yayınlarda kullanılan yazılı metinler ile yayınlara ait tespitlerin yayın tarihinden itibaren 75 gün süre ile saklanacağı" kabul edilmiştir.
Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları hakkındaki yasada yayın bandının bir yıl süreyle saklanacağı hükme bağlanırken, dava açma süresinde bir değişiklik yapılmamıştır.
Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun yayınları yoluyla işlenen suçlarda veya haksız fiillerde, sorumluluğun kime ait olduğu ve kurumun personele rücu hakkı anılan Yasanın 28. maddesinde düzenlenmiş ve dava açma süresi genel hükümlerden ayrılmak suretiyle özel olarak düzenlenmiştir.
Aynı konuda özel ve genel bir yasanın bulunması halinde öncelikle özel yasa uygulanacaktır. Bu nedenle TRT Kurumunun yayınları yoluyla işlediği suçlarda veya haksız fiillerde dava açma süresi 2954 sayılı Yasanın 28/son maddesi uyarınca yayının yapıldığı tarihten itibaren altmış gündür.
İncelenen dosyada, davacının kişilik hakkına saldırıda bulunulduğu iddia olunan yayın 29-30/10/1998 günü yapılmış, tazminat davası ise altmış günlük yasal süreden sonra 15/06/1999 tarihinde açılmıştır. Bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde "davanın kısmen kabulü" usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle (BOZULMASINA) ve temyiz eden davalıdan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine, 04/12/2000 gününde oybirliği ile karar verildi.
YKD. Nisan 2001
Full & Egal Universal Law Academy